Тогтоол №10018·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: 2020 оны 06 дугаар сарын 18-ны өдөр Автотерминал трейд ХХК-ийн автобусны жолооч Замын хөдөлгөөний дүрэм зөрчиж, З.Сүхбаатарын эзэмшлийн автомашиныг мөргөж зам тээврийн осол гаргасан. Ослын улмаас автомашинд 18,677,147 төгрөгийн хохирол учирсан. Даатгалын компаниас 10,000,000 төгрөгийг төлсөн.
- **Нэхэмжлэгч**: З.Сүхбаатар нь үлдэгдэл 8,677,147 төгрөгийг Автотерминал трейд ХХК-иас нэхэмжилжээ.
- **Хариуцагч**: Автотерминал трейд ХХК нь даатгалын үнэлгээгээр тогтоогдсон 1,465,489 төгрөгийг төлөх боловч МСМ Групп ХХК-ийн 18,677,147 төгрөгийн үйлчилгээний саналыг эс зөвшөөрчээ.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2020-10-14, **Дугаар**: 183/ШШ2020/02789
- **Шийдвэр**: Нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хангаж, хариуцагчаас 8,677,147 төгрөгийг гаргуулан нэхэмжлэгчид олгосон.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 498.1, 499.1, 510.1.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2021-01-25, **Дугаар**: 00244
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх Иргэний хуулийн 498.1, 510.1-ийг буруу тайлбарлан хэрэглэж, эд хөрөнгийн элэгдлийг тооцоогүй.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг өөрчилж, хариуцагчаас 1,465,000 төгрөгийг гаргуулж, үлдэх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Бусдын эд хөрөнгөд учирсан гэм хорыг арилгахдаа гэм хор учруулахаас өмнө байсан байдалд нь оруулах үүрэгтэйгээс биш, тодорхой хугацаанд ашигласан эд хөрөнгийг шинээр сольж өгөх үүрэг хүлээхгүй.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2021-03-22, **Дугаар**: 00244
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Иргэний хуулийн 229.1-д зааснаар бодит хохирлыг нөхөн төлөх үүрэгтэй байхад давж заалдах шатны шүүх үндэслэлгүй дүгнэлт хийж, магадлалыг хүчингүй болгож, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээхийг хүссэн.
- **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлал, анхан шатны шүүхийн шийдвэрт өөрчлөлт оруулж, хариуцагчаас 5,572,386 төгрөгийг гаргуулж, үлдэх 3,104,761 төгрөгийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Хяналтын шатны шүүх нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгчийн гомдлын заримыг хангахаар шийдвэрлэсэн.
- Зам тээврийн ослын улмаас З.Сүхбаатарын тээврийн хэрэгсэлд учирсан эвдрэл, гэмтлийг МСМ Групп ХХК-аар засварлуулж, 18,677,147 төгрөгийн зардал гарсан нь нотлогдсон.
- Иргэний хуулийн 499.4, 510.1-д зааснаар бусдын эд хөрөнгөд гэм хор учруулсан этгээд уг гэм хорыг арилгахдаа гэм хор учруулахаас өмнө байсан байдалд нь сэргээх буюу учирсан хохирлыг мөнгөөр нөхөн төлөх үүрэгтэй.
- Хоёр шатны шүүх хэрэгт цугларсан нотлох баримтыг тухайн хэрэгт хамааралтай, ач холбогдолтой, эргэлзээгүй, үнэн зөв талаас нь үндэслэл бүхий үнэлээгүй.
- Иргэний хуулийн 229.1-д зааснаар гэм хорыг арилгах үүрэг бүхий этгээд эд хөрөнгөд учирсан бодит хохирлыг нөхөн төлөх үүрэгтэй.
- Засвар хийж, сэргээх боломжтой эд ангийг шинээр сольж тавьсан нь хохирлын хэмжээг нэмэгдүүлсэн. Тухайлбал, хойд буферийг 550,000 төгрөгөөр сэргээн засварлах боломжтой байхад 3,654,761 төгрөгөөр шинээр солиулсан тул зөрүү 3,104,761 төгрөгийг бодит хохиролд тооцох учиргүй.
- Иймд нийт нэхэмжлэлийн шаардлага болох 8,677,147 төгрөгөөс 3,104,761 төгрөгийг хасч, үлдэх 5,572,386 төгрөгийг хариуцагчаас гаргуулах нь Иргэний хуулийн 510.1-д нийцнэ.
- Тээврийн хэрэгслийн ашиглалтаас үүссэн гэм хорыг арилгахтай холбоотой маргааныг шийдвэрлэхдээ илүү нарийвчилсан зохицуулалттай хуулийг хэрэглэх талаарх давж заалдах шатны шүүхийн дүгнэлтийг буруутгах үндэслэлгүй.
ХуульTech