Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Зээлийн гэрээний үүргийн гүйцэтгэл хангуулах болон барьцаа хөрөнгийг худалдан борлуулж, үүргийг хангуулах тухай маргаан үүсэв. Банкны нэхэмжлэгч болон хариуцагч нар зээлийн гэрээ байгуулсан боловч төлөлт зочсон тул барьцаа хөрөнгө болох үл хөдлөх эд хөрөнгө болон автомашинг худалдан борлуулж, зээлийн үүргийг хангуулахыг шаардсан юм. Гэрээнд барьцаалуулагчийг төлөөлж зурсан гарын үсэг нь барьцаалуулагч өмчлөгчийнх биш, хариуцагчийнх байсан тул гэрээний хүчин төгөлдөр байдал эргэлзээтэй байсан байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлийн гэрээний үүргийг (үндсэн зээл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүү) гаргуулж, барьцаа хөрөнгийг худалдан борлуулж үүргийг хангуулах шаардлага гаргасан.
• Хариуцагч: Зээлийн дүнгэй санал нэгтэй боловч төлөх чадваргүй тул барьцаа хөрөнгийг худалдан борлуулж үүргийг хангуулахыг хүссэн бөгөөд хэрэгт оролцогч бус өмчлөгчийг татан оролцуулах боломжгүй гэж маргасан.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх хариуцагч нар болон өмчлөгчийн үл хөдлөх эд хөрөнгө, автомашинг худалдан борлуулж үүргийг хангуулахыг шийдвэрлэсэн байна. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг дахин шийдвэрлэхээр мөн шүүхэд буцаасан. Гэрээнд барьцаалуулагчийг төлөөлж зурсан гарын үсэг нь барьцаалуулагчийнх биш байсан тул гэрээний хүчин төгөлдөр байдал эргэлзээтэй байгаа нь хэргийн ач холбогдолтой байсан, мөн гуравдагч этгээдийн эрх, үүрэгт сөргөөр нөлөөлөхөөр байвал түүнийг хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагаанд оролцуулах боломжтой байсан тул анхан шатны шүүх нотлох баримтыг бодитоор үнэлж чадаагүй байна.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гэрээнд барьцаалуулагчийг төлөөлж зурсан гарын үсэг нь барьцаалуулагч өмчлөгчийнх биш хариуцагчийнх байсан тул гэрээний хүчин төгөлдөр байдал эргэлзээтэй байгаа нь хэргийн ач холбогдолтой байсан, учир нь шүүх анхан шатны шүүхээс гарах шийдвэр маргааны зүйлийн талаар бие даасан шаардлага гаргаагүй этгээдийн эрх, үүрэгт сөргөөр нөлөөлөхөөр байвал шүүхээс гарах шийдвэрээс өмнө тухайн этгээдийн хүсэлтээр бие даасан шаардлага гаргаагүй гуравдагч этгээдийн хувиар хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагаанд оролцуулж болно (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай 29.3) гэж дүгнэв.
• Анхан шатны шүүх хэргийн оролцогч бус этгээдийн өмчлөх эрх хөндөгдөх боломжтой нөхцөл байдлыг тодруулах зайлшгүй ач холбогдолтой байсан баримтыг тодруулаагүй тул Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 40.1, 40.2-т зааснаар нотлох баримтыг бодитоор үнэлж чадаагүй байна.
• Анхан шатны шүүхийн шийдвэр нь хууль ёсны болон үндэслэл бүхий байхаар хангаагүй тул Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 168.1.1-д зааснаар хүчингүй болгож, хэргийг дахин шийдвэрлэхээр буцаах нь зүйтэй байна.