Тогтоол №9189·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Нэхэмжлэгч нь хариуцагчтай орон сууц, дулаан зогсоолын захиалгын гэрээ байгуулж, төлбөрөө төлсөн боловч барилга хугацаандаа ашиглалтад ороогүй. Гэрээний үүрэг биелэгдээгүй тул нэхэмжлэгч гэрээг цуцалж, төлбөрийн үлдэгдэл болон өөр орон сууц түрээслэснээс үүссэн хохирлыг шаардсан.
- **Нэхэмжлэгч**: Ажил гүйцэтгэх гэрээний үүрэг болон хохиролд 89,004,119 төгрөг гаргуулах.
- **Хариуцагч**: Гэрээг байгуулаагүй, төлбөр аваагүй тул хариуцагч биш. Нэхэмжлэгч гэрээг өөрөө цуцалсан тул түрээсийн төлбөр, хохирол шаардах үндэслэлгүй.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2020-02-14, **Дугаар**: 181/Ш32020/00470
- **Шийдвэр**: Хариуцагчаас 40,839,182 төгрөг гаргуулж, нэхэмжлэгчид олгож, үлдэх 48,164,937 төгрөгийг хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 343.1, 355.1.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2020-05-04, **Дугаар**: 988
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр үндэслэлгүй, хуулийг буруу тайлбарлан хэрэглэсэн.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн тогтоох хэсгийн 1 дэх заалтыг "Хариуцагчаас 26,343,817 төгрөг гаргуулан, нэхэмжлэгчид олгож, нэхэмжлэлийн шаардлагаас 62,660,302 төгрөгт холбогдох хэсгийг хэрэгсэхгүй болгож, нэхэмжлэгч нь хариуцагчид холбогдох шаардлагаас татгалзсан болохыг баталсугай" гэж өөрчлөн найруулж, бусад заалтыг хэвээр үлдээсэн.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 343.1, 355.1, 355.2.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2020-05-29, **Дугаар**: 988
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүх нотлох баримтыг буруу үнэлж, хуулийг буруу тайлбарласан.
- **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хэвээр үлдээж, хариуцагчийн гомдлыг хангахгүй орхисон.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Нэхэмжлэгч болон хариуцагчийн хооронд Иргэний хуулийн 343.1-д заасан ажил гүйцэтгэх гэрээний харилцаа үүссэн.
- Хариуцагч гэрээний үүргээ биелүүлээгүй тул нэхэмжлэгч гэрээнээс татгалзах, учирсан хохирлоо шаардах эрхтэй.
- Нэхэмжлэгчийн захиалсан орон сууц, зогсоолыг хугацаанд нь хүлээлгэн өгөөгүй нь гэрээний үүргийг ноцтой зөрчсөн үйлдэл юм.
- Нэхэмжлэгч гэрээний төлбөрийн үлдэгдэл болох 8,784.24 ам.доллар буюу 23,337,155 төгрөгийг хариуцагчаас гаргуулах нь үндэслэлтэй.
- Нэхэмжлэгч гэрээ цуцлагдсан үйл явдлаас үүдэн бусдын орон сууцыг түрээслэх шаардлагатай болсон нь Иргэний хуулийн 355.1, 355.2-т заасан хохиролд тооцогдоно.
- Хариуцагч гэрээний үүргээ биелүүлсэн бол нэхэмжлэгч нэмэлт зардал гаргах шаардлагагүй байсан тул уг зардал нь хохиролд тооцогдоно.
- Гэрээ цуцлагдсан шалтгаан нь хариуцагчийн буруутай үйл ажиллагаатай холбоотой тул нэхэмжлэгч хохирлоо шаардах эрхтэй.
- Давж заалдах шатны шүүх гэрээ цуцлагдсан өдрийг 2011-12-01 гэж үзэн, нэхэмжлэгчийн түрээсийн төлбөрийг 5 сар 14 хоногоор тооцон 3,006,662 төгрөгийг гаргуулахаар шийдвэрлэсэн нь үндэслэлтэй.