Баян-Өлгий аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүх /Иргэний хэрэг/ийн Шийдвэр

Үйл явдал

Зээлийн маргаан — Трактор, хөдөө аж ахуйн машин дамжуулан зээлээр худалдах, худалдан авах гэрээний үүрэг гүйцэтгэхгүй байх. Нэхэмжлэгч байгууллага нь хариуцагч аж ахуйн нэгж болон хамтран хариуцагчийн нэрийн өмнөөс байгуулсан гэрээний дагуу төлөгдөөгүй үндсэн төлбөр, хүү болон хугацаа хэтрүүлсний алдангийг гаргуулж өгөхийг шаардсан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Хариуцагч тал гэрээнд заасан төлбөрийг гүйцэтгээгүй тул үндсэн төлбөр, хүү болон Иргэний хууль 232.4-т заасны дагуу үндсэн төлбөрийн 50 хувьтай тэнцэх хэмжээний алдангийг гаргуулж өгөх ёстой гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Гэрээг тэдний төлөөлөл байгуулсан этгээд дур мэдэн гарын үсэг зурсан, гэрээ хүчин төгөлдөр бус тул үүргээ хүлээн зөвшөөрөхгүй бөгөөд сөрөг нэхэмжлэл гаргаж, барьцааны гэрээг хүчин төгөлдөр бус болгохыг шаардсан.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хангаж, сөрөг нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон.

• Хариуцагч аж ахуйн нэгж нь өмнөх хугацаанд зээл авч, төлж байсныг нотлох банкны мэдээлэл, дансны хуулга, банк хоорондын тооцооны баримтууд байсан тул гэрээний харилцаа бодит байсан гэж үзсэн.
• Хариуцагч тал төлбөрийг сайн дураар төлөөгүй тул үүргээ гүйцэтгэх эрх зүйн үүргийг Иргэний хууль 56.1.8, 243.1-д үндэслэн хэрэгжүүлэхээр шийдвэрлэсэн.
• Нэхэмжлэгийн үндсэн төлбөр, хүү болон алдангийн хэмжээг тооцож, Иргэний хууль 232.4, 232.6-д заасны дагуу алдангийн хэмжээг хэтрүүлэн тооцогдсон хэсгийг хасаж, нийт ойролцоогоор 176 сая төгрөгийн дүнг гаргуулж өгөхөөр тогтоосон.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гэрээний үүрэг гүйцэтгэх бодит баримт (банкны гүйлгээ, төлбөрийн баримт) байсан тул гэрээг хүчин төгөлдөр гэж үзнэ.
• Хугацаа хэтрүүлсэн тохиолдолд алдангийн хэмжээг үндсэн төлбөрийн 50 хувьтай тэнцэх хэмжээнээс хэтрүүлж болохгүй (Иргэний хууль 232.4).
• Үүрэг гүйцэтгэхгүй болсон тохиолдолд тухайн этгээдийн эд хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангахыг шүүхээс даалгаж болно (Иргэний хууль 158.1, 174.1).