2025 - Баянзүрх, Сүхбаатар, Чингэлтэй дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Эд хөрөнгө түрээслэх гэрээний үүрэг гүйцэтгэхгүй болсон тул төлсөн мөнгө буцаан авах маргаан. Нэхэмжлэгч тал техник түрээслэх гэрээ байгуулж, түрээсийн төлбөрийг урьдчилан шилжүүлсэн боловч хариуцагч тал цаг агаар болон замын нөхцөл байдлын улмаас техникийг зориулалтын газарт нь хүргэхгүй, техникээ буцаан татсан тул төлсөн мөнгөө буцаан авах шаардлага гаргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Төлсөн ойролцоогоор 48 сая төгрөгийн урьдчилгаа төлбөрийг гэрээний үүрэг биелээгүй, гэрээний дагуу техник ашиглах боломжгүй болсон тул буцаан авах шаардлагатай.
• Хариуцагч: Нэхэмжлэлийг хүлээн авсан боловч шүүхэд хариу тайлбар болон нотлох баримт ирүүлээгүй.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж, хариуцагчийг төлбөрийг буцаан олгохыг шийдвэрлэв.

• Талуудын хооронд механизм түрээслэх гэрээ байгуулсан, гэрээний агуулга нь хууль бус бус тул эд хөрөнгө түрээслэх гэрээ байгуулж, талуудад үүрэг үүссэн гэж үзнэ (Иргэний хууль 318.1).
• Цаг агаар, замын нөхцөл байдлын улмаас техник зориулалтын газарт хүрэхгүй байсан, хариуцагч техникээ буцаан татсан гэх баримт гэрч мэдүүлгээр нотлогдсон тул нэхэмжлэгч гэрээний үүргээс татгалзах үндэслэлтэй байна.
• Гэрээний дагуу аль нэг тал нь гэрээнээс татгалзсан тул талууд гэрээний гүйцэтгэлийн биет байдал болон гэрээ биелэснээс олсон ашгийг харилцан буцааж өгөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 205.1).
• Хариуцагч тал шүүхэд хариу тайлбар, нотлох баримт ирүүлээгүй тул нэхэмжлэлийн шаардлагыг хүлээн зөвшөөрсөнд тооцох үндэслэлтэй (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 72.3).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гэрээний зорилго, агуулга нь хууль бус бус, талуудад үүрэг үүсгэсэн тохиолдолд гэрээг хүчин төгөлдөр гэж үзнэ (Иргэний хууль 318.1).
• Гэрээний тал аль нэг нь гэрээнээс татгалзсан тохиолдолд гүйцэтгэсэн үйлгээ болон олсон ашгийг харилцан буцаан олгох үүрэг хүлээдэг (Иргэний хууль 205.1).
• Хариуцагч тал шүүхэд хариу тайлбар, нотлох баримт ирүүлэх үүргээ биелүүлээгүй бол нэхэмжлэлийн шаардлагыг хүлээн зөвшөөрсөнд тооцох үндэслэлтэй (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 72.3).