2025 - Баянгол, Хан-Уул, Сонгинохайрхан дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүх ийн Шийдвэр

Үйл явдал

Түрээсийн гэрээний үүрэг биелүүлээгүй, түрээсийн төлбөр болон ашиглалтын зардал төлөх тухай маргаан. Түрээслүүлэгч тал түрээслэгчээс түрээсийн төлбөр болон дулаан, цахилгааны зардал гаргуулахыг шаардсан боловч хариуцагч тал түрээсийн талбайг ашиглах боломжгүй болсон хугацааны төлбөр төлөхгүй гэж маргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Түрээсийн төлбөр болон дулаан, цахилгааны зардлыг нийт 40 сая орчим төгрөгөөр гаргуулах шаардлагатай гэсэн.
• Хариуцагч: Түрээсийн талбайг 2023 оны 3 дугаар сараас хойш түрээслүүлэгч тал битүүмжилж, ашиглах боломжгүй болгосон тул ашиглаагүй хугацааны төлбөр төлөхгүй, харин ашигласан хугацааны цахилгааны зардлыг төлөх боломжтой гэсэн.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хангаж, зарим хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон.

• Талуудын хооронд бичгээр гэрээ байгуулагдаагүй байсан ч хариуцагч тал эд хөрөнгийг эзэмшиж, ашигласан талаар маргаагүй, нэг сарын төлбөр төлөхөөр тохиролцсон талаар баримттай тул Иргэний хууль 287.1-д заасны дагуу эд хөрөнгө хөлслөх гэрээний харилцаа үүссэн гэж үзсэн.
• Хариуцагч тал 2022 оны 11, 12 дугаар сарын төлбөрийг төлсөн гэж тайлбарласан боловч баримтаар тогтоогдоогүй тул хариуцагч тал эзэмшиж ашигласан хугацааны түрээсийн хөлсийг төлөх үүрэгтэй гэж дүгнэсэн.
• Ашиглалтын зардлын хувьд, дулааны болон цахилгааны төлбөрийг хэрхэн тохиролцсон талаар бичгээр баримт байхгүй тул хариуцагчийн хүлээн зөвшөөрсөн ойролцоогоор 1.8 сая төгрөгийн хэмжээнд ашиглалтын зардлыг төлөх үндэслэлтэй гэж үзсэн.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Талуудын хооронд бичгээр гэрээ байгуулагдаагүй байсан ч эд хөрөнгийг шилжүүлэн авч, хөлс төлөхөөр тохиролцсон баримт байсан тул эд хөрөнгө хөлслөх гэрээ хүчин төгөлдөр гэж үзнэ (Иргэний хууль 287.1).
• Түрээслүүлэгч тал эд хөрөнгийг ашиглах боломжгүй болгосон (битүүмжилсэн) гэх үндэслэл нь хариуцагч талын эзэмшиж ашигласан хугацааны төлбөрийг төлөх үүргийг чөлөөлөх үндэслэл болохгүй (Иргэний хууль 318.3).
• Ашиглалтын зардлын хувьд талуудын хооронд тохиролцсон нөхцөлийг баримтаар нотлохгүй бол зөвхөн талуудын харилцан зөвшөөрсөн хэмжээгээр төлөх үндэслэлтэй (Иргэний хууль 42.1).