Дархан-Уул аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүх /Иргэний хэрэг/ийн Шийдвэр

Үйл явдал

Худалдах, худалдан авах гэрээний үүрэг биелэгдэхгүй байх, хэлцлийг хүчин төгөлдөр бус байх. Нэхэмжлэгч нь барилгын ажилд хөрөнгө оруулсан өөрийн хөрөнгөгийн хариуд орон сууц авах гэрээ байгуулсан боловч хариуцагч компани орон сууцыг хүлээлгэн өгөхгүй байгаа тул үлдэгдэл мөнгөн дүнгээ гаргуулж авахыг шаардсан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Хөрөнгө оруулалтын хариуд тохиролцсон орон сууцнуудын зарим нь ашиглалтад орсон боловч биет байдлаар хүлээлгэн өгөх боломжгүй болсон тул гэрээний үнээр мөнгөн дүнгээ гаргуулж авах шаардлагатай гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Гэрээг байгуулсан удирдлага нь компанийн хувьцаа эзэмшигчдийн зөвшөөрөл аваагүй, их хэмжээний хэлцэл хийсэн тул гэрээг хүчин төгөлдөр бус байх хэлцэлд тооцож, хэрэгсэхгүй болгохыг шаардсан.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэгчийн мөнгөн дүнг гаргуулж авах шаардлагыг хагас хэмжээгээр хүлээн зөвшөөрч, хариуцагчийн сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон.

• Хариуцагч нь гэрээг хүчин төгөлдөр бус байх хэлцэлд тооцох шаардлага гаргасан боловч нэхэмжлэлийн үндэслэл, шаардлага нь тодорхойгүй байсан тул сөрөг нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон.
• Нэхэмжлэгчийн хөрөнгө оруулалт болон гэрээний үүрэг биелэгдэхгүй байсан баримт тогтоогдсон тул гэрээний үнээр мөнгөн дүнг гаргуулж авах нь үндэслэлтэй гэж үзсэн (Иргэний хууль 243.1).
• Хариуцагч тал гэрээг хүчин төгөлдөр бус байх хэлцэлд тооцохын тулд ямар эрх ашгийг сэргээлгэх эсэх нь тодорхойгүй байсан тул сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлага үндэслэлгүй болсон.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Хэлцлийг хүчин төгөлдөр бус байх хэлцэлд тооцох сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлага гаргахдаа тухайн хэлцлийн улмаас ямар эрх ашгийг сэргээлгэх эсэх нь тодорхой байх ёстой (Иргэний хууль 56).
• Гэрээний үүрэг биелэгдэх боломжгүй болсон тохиолдолд гэрээний үнээр мөнгөн дүнг гаргуулж авах эрхтэй (Иргэний хууль 243.1).
• Нэхэмжлэлийн шаардлага, үндэслэл нь хууль ёсны дагуу тодорхой байх ёстой (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 115).