2025 - Баянзүрх, Сүхбаатар, Чингэлтэй дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Үл хөдлөх хөрөнгийн хамтран өмчлөгчөөр тогтоолгох маргаан. Нэхэмжлэгч нь орон сууц худалдан авахад хариуцагчийн нэр дээрх дансаар нийт 31 сая орчим төгрөгийг шилжүүлж, байрны төлбөрийн тодорхой хэсгийг бүрдүүлсэн тул тухайн орон сууцыг хамтран өмчлөгчөөр тогтоолгох хүсэлт гаргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Орон сууцын төлбөрийн ихэнх хэсгийг өөрийн хөрөнгөөр төлсөн тул хамтран өмчлөгчөөр тогтоолгох шаардлагатай гэсэн.
• Хариуцагч: Нэхэмжлэгчийг туслах зорилгоор мөнгийг шилжүүлсэн бөгөөд нэхэмжлэлийн шаардлагыг зөвшөөрч байгаа.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж, нэхэмжлэгчийг орон сууцны хамтран өмчлөгчөөр тогтоов. Нэхэмжлэгч нь орон сууцыг худалдан авахад шаардлагатай мөнгөний тодорхой хэсгийг (ойролцоогоор 31 сая төгрөг) хариуцагчийн данс руу шилжүүлж, төлбөрт оролцсон баримттай байсан тул хамтран өмчлөх эрхтэй гэж үзсэн. Иргэний хууль 108.1-д заасны дагуу хэлцлийн үндсэн дээр хоёр буюу түүнээс дээш этгээд хөрөнгийг дундаа эсхүл хамтран өмчилж болно тул нэхэмжлэгчийг хамтран өмчлөгчөөр тогтоох үндэслэлтэй байна. Мөн нэхэмжлэгчийг хамтран өмчлөгчөөр тогтоосон нь гуравдагч этгээдийн (банк) барьцаа хөрөнгийн эрхийг хязгаарлах үндэслэл болохгүй, учир нь барьцаагаар хангагдах шаардлага дуусгавар болсон тохиолдолд барьцааны эрх дуусдаг бөгөөд ипотекийн гэрээний дагуу барьцаалагчийн шаардах эрх хэвээр үлдэнэ (Иргэний хууль 160.1, 165.1).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Хэлцлийн үндсэн дээр хөрөнгийг хоёр буюу түүнээс дээш этгээд хамтран өмчилж болно (Иргэний хууль 108.1).
• Эрхийн улсын бүртгэл үнэн зөв байх ёстой бөгөөд бүртгэлд бичигдсэн мэдээлэл нь хэлцлийн үндсэн дээр тогтсон эрх болохыг илэрхийлнэ (Эрхийн улсын бүртгэлийн тухай хууль 6.1, Иргэний хууль 183.1).
• Үл хөдлөх хөрөнгийн өмчлөгчийг өөрчлөх эсвэл хамтран өмчлөгч тогтоох нь барьцаалагч банкны барьцааны эрхийг хөндөхгүй, учир нь барьцаа хөрөнгө нь үүрэг гүйцэтгүүлэгчдийн нийт хөрөнгө дээрх эрх юм (Иргэний хууль 160.1, 165.1).