2025 - Баянгол, Хан-Уул, Сонгинохайрхан дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүх ийн Шийдвэр

Үйл явдал

Худалдах, худалдан авах гэрээний үүрэг гүйцэтгэхгүй болсон, эд хөрөнгийн эрхийн доголдолтой холбоотой маргаан. Нэхэмжлэгч нь хариуцагч нараас бусдын өмчлөлийн арматур төмрийг хямд үнээр худалдаж авсан тул хохирлоо нэхэмжилсэн байна. Гэвч худалдан авсан эд хөрөнгө нь эрхийн доголдолтой болохыг мэдэж байсан эсвэл мэдэх боломжтой байсан тул маргаан үүссэн.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Хариуцагч нар бусдын өмчлөлийн төмрийг худалдажлан залилан мэхэлсэн тул худалдах, худалдан авах гэрээний үүрэг гүйцэтгэж, хохирлыг нөхөн төлүүлэх шаардлагатай гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Төмөр нь эрхийн доголдолтой болохыг мэдсээр байж худалдаж авсан тул худалдан авагч нь эрхийн доголдолтой эд хөрөнгийг буцааж өгөх үүрэгтэй, мөнгийг төлөх үүрэггүй гэж үзсэн.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгох шийдвэр гаргасан.

• Нэхэмжлэгч нь төмрийн гарал үүслийг шалгах, урьдчилан сэргийлэх боломжтой байсан тул эд хөрөнгийн доголдлыг мэдэж байсан эсвэл мэдэх боломжтой гэж үзвэл худалдан авагч нь худалдагчийн эсрэг шаардлага гаргах эрхээ алдана (Иргэний хууль 2.1, 2.1.1).
• Нэхэмжлэгч нь доголдолтой гэж үзсэн төмрийн зарим хэсгийг хариуцагч нартаас асуухгүйгээр өөрөө сайн дураараа жинхэнэ өмчлөгчид буцааж өгсөн тул гэрээг цуцлахдаа үүрэг гүйцэтгэгчдэд мэдэгдээгүй гэж үзнэ.
• Нэхэмжлэгч нь доголдолтой эд хөрөнгийг хариуцагчид буцааж өгөх үүргээ биелүүлэлгүйгээр гуравдагч этгээдэд хүлээлгэж өгсөн тул хариуцагч нь үнийг төлөхөөс татгалзах эрхтэй (Иргэний хууль 205.1, 205.7, 209.1).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Худалдан авагч нь эд хөрөнгийн доголдлыг мэдэж байсан эсвэл мэдэх боломжтой байхад хүлээн авсан бол худалдагчийн эсрэг шаардлага гаргах эрхээ алдана (Иргэний хууль 2.1, 2.1.1).
• Гэрээг цуцлах үед доголдолтой эд хөрөнгийг харилцан буцаах үүрэг нь талуудын биечлэн, нэгэн зэрэг гүйцэтгэх үүрэг юм (Иргэний хууль 205.1, 205.7).
• Худалдан авагч нь доголдолтой эд хөрөнгийг буцааж өгөх үүргээ биелүүлэлгүйгээр гуравдагч этгээдэд шилжүүлсэн тохиолдолд худалдагч нь үнэ төлөхөөс татгалзах эрхтэй (Иргэний хууль 209.1).