Хан-Уул дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Үл хөдлөх эд хөрөнгө худалдах-худалдан авах гэрээг хүчин төгөлдөр бус болгох, өмчлөх эрхийг буцаан шилжүүлэх маргаан. Нэхэмжлэгч нь нөхрийнх нь залилангийн хэргээс үүдэлтэй бусдын өр төлбөрийг барагдуулах, банкнаас зээл авах зорилгоор өөрийн өмчит үл хөдлөх эд хөрөнгийг хариуцагчийн нэр дээр шилжүүлсэн байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Үл хөдлөх эд хөрөнгийг бодит худалдах хүсэл зориг байгаагүй, зөвхөн зээл авах зорилгоор хариуцагчийн нэр дээр шилжүүлсэн тул гэрээ нь хүчин төгөлдөр бус гэж үзэн, өмчлөх эрхийг буцаан шилжүүлэхийг шаардсан.
• Хариуцагч: Үл хөдлөх эд хөрөнгийг нэхэмжлэгчийн хэлсэн нөхцөл байдлын дагуу, түүнийг зараж борлуулах эсвэл барьцаалж зээл авахад нь туслах зорилгоор өөрийн нэр дээр шилжүүлсэн гэж тайлбарласан.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх үл хөдлөх эд хөрөнгө худалдах-худалдан авах гэрээг хүчин төгөлдөр бус хэлцэл гэж тогтоож, өмчлөх эрхийг нэхэмжлэгчид буцаан шилжүүлэхээр шийдвэрлэв.

• Талууд тухайн эд хөрөнгийг зараж борлуулах эсвэл барьцаалж зээл авах байдлаар мөнгөөрөө зохицуулах талаар тохиролцсон байсан тул худалдах-худалдан авах гэрээ байгуулах бодит хүсэл зориг байгаагүй гэж үзсэн.
• Гэрээ байгуулах бодит хүсэл зориг агуулагдаагүй тул уг хэлцэл нь дүр үзүүлэн хийсэн хэлцэл гэж үзнэ (Иргэний хууль 56.1.2).
• Хүчин төгөлдөр бус хэлцлийн улмаас шилжүүлсэн бүх зүйлийг харилцан буцааж өгөх үүрэгтэй тул хариуцагч өмчлөх эрхийг нэхэмжлэгчид буцаан шилжүүлэх ёстой (Иргэний хууль 56.5).
• Хөрөнгө олж авсан этгээд болон үүрэг гүйцэтгэгч этгээдийн хооронд үүрэг нь хүчин төгөлдөр бус болсон тул нэхэмжлэгч хөрөнгөө буцаан шаардах эрхтэй (Иргэний хууль 492.1.1).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Хэлцэл хийх талуудын бодит хүсэл зориг, зорилго нь худалдах-худалдан авах гэрээний үндсэн агуулгатай нийцэхгүй, зөвхөн өөр үйлдэл хийх (зээл авах, зарахад туслах) зорилготой байсан бол уг хэлцэл нь дүр үзүүлэн хийсэн хэлцэл гэж үзнэ (Иргэний хууль 56.1.2).
• Хүчин төгөлдөр бус хэлцэл хийсэн талууд нь хэлцлээр шилжүүлсэн бүх зүйлээ харилцан буцааж өгөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 56.5).
• Хүчин төгөлдөр бус болсон хэлцлийн үндсэн дээр хөрөнгө олж авсан этгээдээс тухайн хөрөнгийг буцаан шаардах эрх нээгдэнэ (Иргэний хууль 492.1.1).