Чингэлтэй дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Банкны зээлийн маргаан — гадаад валютын ханшаар төлбөр тооцох. Зээлдэгч нь банкнаас ам.долларын овердрафт зээл авсан боловч хугацаандаа төлбөрөө бүрэн барагдуулаагүй тул банк зээлийн үндсэн дүн болон хүүг Монголбанкны албан ёсны ханшаар тооцон нэхэмжилсэн.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлийн гэрээний дагуу гадаад валютаар олгосон зээлийн эргэн төлөлтийг төгрөгөөр хийх нөхцөлд банкны тухайн өдрийн арилжааны ханшаар тооцох ёстой гэж үзэн, үндсэн дүн болон хүүг нэхэмжилсэн.
• Хариуцагч: Зээлийн төлбөрийг үүрэг үүсэх үеийн (ханш өсөх өмнөх) ханшаар тооцож төлөх ёстой гэж үзэн, нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хүлээн зөвшөөрөхгүй болсон.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх хариуцагчаас зээлийн үндсэн дүн болон хүүг нэхэмжлэлийн дагуу тооцсон ханшаар гаргуулж өгөх шийдвэр гаргасан. Гадаад валютаар олгосон зээлийн эргэн төлөлтийг төгрөгөөр хийх нөхцөлд банкны тухайн өдрийн арилжааны ханшаар тооцохоор гэрээнд заасан тул банкны нэхэмжлэлийн ханш зөв юм. Зээлдэгч нь зээлийн гэрээний үүргээ хугацаандаа биелүүлээгүй тул зээлийн үндсэн хүү болон нэмэгдүүлсэн хүүг төлөх үүрэгтэй, учир нь зээлийн гэрээний хугацаа дууссан эсвэл нэг талын санаачилгаар цуцалсан нь зээлдэгчийг төлбөр төлөхөөс чөлөөлөх үндэслэл болохгүй (Банк, эрх бүхий хуулийн этгээдийн мөнгөн хадгаламж, төлбөр тооцоо, зээлийн үйл ажиллагааны тухай хууль 20.3, 21.2).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гадаад валютаар олгосон зээлийн эргэн төлөлтийг төгрөгөөр хийх тохиолдолд банкны арилжааны ханшаар тооцох заалт нь мөрдөгдөх ёстой (Банк, эрх бүхий хуулийн этгээдийн мөнгөн хадгаламж, төлбөр тооцоо, зээлийн үйл ажиллагааны тухай хууль 24.3).
• Зээлийн гэрээний хугацаа дууссан эсвэл нэг талын санаачилгаар цуцалсан байх нь зээлдэгчийг зээлийн үндсэн хүү болон нэмэгдүүлсэн хүүг төлөхөөс чөлөөлөх үндэслэл болохгүй (Банк, эрх бүхий хуулийн этгээдийн мөнгөн хадгаламж, төлбөр тооцоо, зээлийн үйл ажиллагааны тухай хууль 21.2).
• Зээлийн гэрээний үүрэгт заасан нөхцөлийг зөрчсөн тохиолдолд зээлийн үндсэн дүн болон хүүг төлөх үүрэг хэвээр үлдэнэ (Иргэний хууль 451.1, 453.1).