Үйл явдал
Цалин хөлсний маргаан — шүүгчийг албан тушаалаас чөлөөлөх/томилуулахгүй үлдээсэн нь хууль бус байсан тул ажилгүй байсан хугацааны цалин хөлс нөхөн олгох. Нэхэмжлэгч нар шүүгчээр томилогдсон байсан боловч шүүхүүдийн бүтцийг өөрчлөх үйл явцын улмаас 8 жил гаруй хугацаанд шүүгчээр томилуулахгүй үлдээгдсэн тул ажилгүй байсан хугацааны цалин хөлс болон нийгмийн даатгалын шимтгэлийг нөхөн төлүүлэх нэхэмжлэл гаргажээ.
Талуудын байр суурь
- Нэхэмжлэгч: Шүүгчийг буцаан томилуулахгүй үлдээсэн нь хууль бус бөгөөд энэ нь тэдгээрийг шүүгчээс алга болгосон гэж үзэх үндэслэл болохгүй тул ажилгүй байсан хугацааны цалин хөлс, нийгмийн даатгалын шимтгэлийг нөхөн олгох ёстой.
- Хариуцагч: Нэхэмжлэгч нарт өмнө нь нэг удаагийн тэтгэмж олгосон тул түүнийг цалин хөлснөөс хасаж тооцох ёстой.
Шийдвэр ба үндэслэл
Шүүх нэхэмжлэгч нарын шаардлагыг хагасаж, цалин хөлсийг нөхөн олгохыг даалгав. Шүүгч нарыг албан тушаалаас чөлөөлөх эсвэл огцруулсан үндэслэл нь хууль бус байсан нь шүүхийн шийдвэрээр тогтоогдсон тул цалин хөлсийг нөхөн олгох ёстой (Шүүхийн тухай хууль 40.3). Нэхэмжлэгч нарт өмнө нь олгосон нэг удаагийн тэтгэмж нь цалин хөлснөөс хасагдах ёстой тул нийт гаргуулж өгөх дүнгээс тухайн дүнг хасаж тооцох хэрэгтэй. Нэхэмжлэгч нарын ажилгүй байсан хугацааны нийгмийн даатгалын шимтгэлийг нөхөн төлөх нь нийгмийн даатгалын тухай хууль, Хөдөлмөрийн тухай хуулийн дагуу ажилтан, төрийн албан хаагчийн ажилгүй байсан хугацааг ажиллуулсан жилд оруулан тооцох ёстой (Хөдөлмөрийн хууль 43.2.7). Сангийн яам нь уг маргааны хариуцагч биш тул түүнийг хэрэгсэхгүй болгосон.
Хууль зүйн гол дүгнэлт
- Шүүгчийг албан тушаалаас чөлөөлөх, огцруулах үндэслэл нь хууль бус байсан нь шүүхийн шийдвэрээр тогтоогдсон тохиолдолд цалин хөлсийг нөхөн олгох үүрэг үүснэ (Шүүхийн тухай хууль 40.3).
- Ажилтныг нийгмийн болон эрүүл мэндийн даатгалд албан журмаар даатгах, шимтгэл төлөх үүрэг нь ажилгүй байсан хугацааг ажиллуулсан жилд оруулан тооцох нөхцөл бүрдсэн (Хөдөлмөрийн хууль 43.2.7).
- Засгийн газрын нөөц сан нь төсөвт урьдчилан тооцож, төлөвлөн тусгаж боломжгүй, хойшлуулшгүй цаг үеийн шинжтэй арга хэмжээг санхүүжүүлэх зориулалттай тул энэ төрлийн зардлыг хариуцах боломжтой (Засгийн газрын нөөц сангийн тухай хууль 11.1).