Баянгол дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Хэлцлийг хүчин төгөлдөр бус бус болгох — орон сууц худалдах, худалдан авах гэрээг хүчин төгөлдөр бус болгож, гэрээний үнийг нэхэмжлэх. Нэхэмжлэгч тал хариуцагч талтай орон сууц худалдах гэрээ байгуулж, орон сууцыг шилжүүлэн өгсөн боловч хариуцагч тал гэрээний дагуу төлбөрийг төлөөгүй байна. Хариуцагч тал тухайн орон сууцыг өөр этгээдэд дамжуулан өмчлөх эрхийг шилжүүлсэн байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Орон сууц худалдах, худалдан авах гэрээнд заасан гарын үсэг нь хариуцагчийн биш болох, мөн гэрээг өөр хэлцлийг халхавчлах зорилгоор хийсэн гэж үзэн, гэрээг хүчин төгөлдөр бус болгож, төлбөрийг нэхэмжлэв.
• Хариуцагч: Орон сууцыг өөрийн хүсэл зөвшөөрөлгүйгээр нэр дээр нь шилжүүлсэн гэж тайлбарлаж, гэрээг хүчин төгөлдөр бус болгохыг эсэргүүцсэн.

Шийдвэр ба үндэслэл

Орон сууц худалдах, худалдан авах гэрээг хүчин төгөлдөр бус болгож, гэрээний үнийг нэхэмжлэгчид олгохоор шийдвэрлэв. Гэрээний нэг тал болох хариуцагчийн гарын үсэг нь шинжээчийн дүгнэлтээр хариуцагчийн гарын үсэг биш болох тул хуулиар тогтоосон хэлбэрийг зөрчсөн, зохих этгээдийн зөвшөөрөлгүй хийсэн хэлцэл байна (Иргэний хууль 56.1.8). Хариуцагч тал орон сууцыг өөр этгээдэд дамжуулан өмчлөх эрхийг шилжүүлсэн боловч уг үйлдэл нь өөр хэлцлийг халхавчлах зорилготой, үндсэн гэрээг бүрэн биелүүлээгүй тул хэлцэл хүчин төгөлдөр бус байна (Иргэний хууль 56.1.3). Орон сууцыг гуравдагч этгээдэд дамжуулсан нь гэрээний зүйлийг нэхэмжлэгчийн эдлэлээс гаргаж байгаа тул хүчин төгөлдөр бус хэлцлээс үүсэх үр дагаврыг зохицуулах ёстой (Иргэний хууль 56.5).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гэрээний нэг талын гарын үсэг нь тухайн этгээдийн биш болох нь нотлогдсон тул хуулиар тогтоосон хэлбэрийг зөрчсөн, зохих этгээдийн зөвшөөрөлгүй хийсэн хэлцэл гэж үзнэ (Иргэний хууль 56.1.8).
• Өөр хэлцлийг халхавчлах зорилгоор хийсэн хэлцэл нь хүчин төгөлдөр бус (Иргэний хууль 56.1.3).
• Хүчин төгөлдөр бус хэлцлээс үүсэх үр дагаврыг гэрээний зүйлийг бусдад дамжуулсан тохиолдолд гэрээний үнийг нэхэмжлэх замаар зохицуулна (Иргэний хууль 56.5).