Тогтоол №124675

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Талууд үл хөдлөх эд хөрөнгийг түрээслэх гэрээ байгуулсан. Нэхэмжлэгч гэрээг хүчин төгөлдөр бус гэж үзэн төлсөн мөнгөө буцаан шаардсан. Хариуцагч гэрээ хүчин төгөлдөр гэж үзсэн. АНХАН ШАТ: Талуудын хоорондын түрээсийн гэрээг хүчин төгөлдөр бус хэлцэлд тооцож, хариуцагчаас нэхэмжлэгчид мөнгө гаргуулж өгөхөөр шийдвэрлэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрч гомдол гаргасан. Давж заалдах шатны шүүх гэрээ хүчин төгөлдөр бус болохыг тогтоож, анхны шийдвэрт өөрчлөлт оруулсан. ҮНДЭСЛЭЛ: Гэрээ нь Иргэний хуулийн 318 дугаар зүйлийн 318.3-т заасны дагуу улсын бүртгэлд бүртгүүлээгүй тул 318.4-т заасны дагуу хүчин төгөлдөр бус. Хүчин төгөлдөр бус гэрээний үр дагаврыг Иргэний хуулийн 492 дугаар зүйлийн 492.1.1-д заасны дагуу шийдвэрлэж, талуудын ашигласан хугацаа, төлбөрийг тооцон мөнгө гаргуулах нь зүйтэй.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Нэхэмжлэгч Ч.Э- нь “ТФ” ХХК-тай үл хөдлөх хөрөнгө түрээслэх гэрээ байгуулж, 18 500 000 төгрөгийг урьдчилан төлсөн боловч түрээсийн гэрээ Улсын бүртгэлд бүртгэгдээгүй бөгөөд хариуцагч түрээсийн объектыг ашиглуулаагүй тул төлсөн мөнгөө буцаан нэхэмжилжээ. - **Нэхэмжлэгч**: Ч.Э-, хүчин төгөлдөр бус түрээсийн гэрээний дагуу урьдчилан төлсөн 18 500 000 төгрөгийг буцаан гаргуулах. - **Хариуцагч**: “ТФ” ХХК, түрээсийн гэрээ хүчин төгөлдөр бус боловч нэхэмжлэгч объектыг 1 сар ашигласан тул 3 000 000 төгрөгийг суутгаж, үлдэх 15 500 000 төгрөгийг буцаан төлөхийг зөвшөөрчээ. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2019-11-18, **Дугаар**: 102/ШШ2019/03096 - **Шийдвэр**: Хариуцагчаас 15 500 000 төгрөгийг гаргуулж, нэхэмжлэлийн 3 000 000 төгрөгийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 492.1.1-д зааснаар гэрээ хүчин төгөлдөр бус боловч нэхэмжлэгч түрээсийн объектыг 2017 оны 12 дугаар сарын 23-наас 2018 оны 1 дүгээр сар дуустал ашигласан гэж үзсэн. ### ⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР - **Өдөр**: 2020-01-20, **Дугаар**: 210/МА2020/00078 - **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч - **Гомдлолын шалтгаан**: Түрээсийн гэрээ хэрэгжээгүй, хариуцагч объектыг ашиглуулаагүй байхад 3 000 000 төгрөгийг суутгасан нь үндэслэлгүй. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг өөрчилж, нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хангасан. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Зохигчдын хооронд байгуулагдсан үл хөдлөх хөрөнгө түрээслэх гэрээ нь Иргэний хуулийн 318.3, 318.4-т заасан Улсын бүртгэлд бүртгүүлэх шаардлагыг хангаагүй тул хүчин төгөлдөр бус хэлцэл мөн. - Хариуцагч түрээсийн гэрээ хүчин төгөлдөр бус гэдгийг зөвшөөрч байгаа хэрнээ 3 000 000 төгрөгийг суутгах үндэслэлээ "гэрээ цуцлахдаа 1 сарын өмнө мэдэгдэх үүрэгтэй" гэж тайлбарласан нь хууль зүйн үндэслэлгүй. Хүчин төгөлдөр бус гэрээг цуцлах тухай ойлголт үүсэхгүй. - Нэхэмжлэгч түрээсийн объектыг ашиглах боломжгүй байсан гэж тайлбарласан, хариуцагч нэхэмжлэгчийг 1 сарын турш объектыг ашигласан гэдгээ нотолж чадаагүй тул анхан шатны шүүхийн дүгнэлт үндэслэлгүй. - Иргэний хуулийн 56.5-д зааснаар хүчин төгөлдөр бус хэлцэл хийсэн талууд уг хэлцлээр шилжүүлсэн бүх зүйлээ харилцан буцааж өгөх үүрэгтэй. - Иймд хариуцагч “ТФ” ХХК-иас 18 500 000 төгрөгийг бүхэлд нь гаргуулж нэхэмжлэгчид олгох нь Иргэний хуулийн 56.5, 492.1.1, 493.1-д нийцнэ.