Чингэлтэй дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Даатгалын нөхөн төлбөр олгох — даатгуулагч нэмэлт эрсдэл сонгоогүй тул өвчний улмаас нас барсан тохиолдолд нөхөн төлбөр олгохгүй байх маргаан. Зээлдэгч нь орон сууцны зээлийн даатгалын гэрээ байгуулсан боловч нэмэлт эрсдэлийн хураамж төлөөгүй байсан тул даатгагч өвчний улмаас нас барсан тохиолдолд нөхөн төлбөр олгохоос татгалзсан байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Даатгагч нөхөн төлбөр олгох ёстой, учир нь нас барсан нь даатгалын гэрээний хамгаалалттай эрсдэлд хамааралтай гэж үзэж байна.
• Хариуцагч: Нөхөн төлбөр олгохгүй, учир нь даатгуулагч нэмэлт эрсдэлийг сонгоогүй, нэмэлт хураамж төлөөгүй тул даатгалын гэрээний дагуу өвчний улмаас нас барсан тохиолдолд нөхөн төлбөр олгохгүй гэж үзсэн.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг ханаж, даатгагч хариуцагчаас ойролцоогоор 59 сая төгрөгийн даатгалын нөхөн төлбөр гаргуулахыг шийдвэрлэсэн.

• Даатгуулагчийн мэдээллийг мэдүүлгийн маягтаар баталгаажуулж, нэмэлт эрсдэл сонгох эрх олгоогүй тул даатгагч нь гэрээний нөхцөл шаардлагыг хэрэгжүүлээгүй, учир нь "Ипотекийн даатгалын үйл ажиллагааны журам"-ын дагуу даатгуулагчийн мэдээллийг авч, даатгуулагчаар баталгаажуулах ёстой байсан.
• Даатгагч нь даатгуулагчид гэрээний нөхцөл, нэмэлт эрсдэлийн сонголт хийх боломж олгоогүй тул даатгалын гэрээний заалтыг даатгуулагчийн эсрэг хэрэглэх нь үндэслэлгүй, учир нь даатгагч нь нэмэлт эрсдэлийн хураамж төлөхгүй байсан нь даатгуулагчийн буруу үйлдэл биш юм.
• Даатгалын гэрээний нөхөн төлбөр олгох нөхцөл нь даатгуулагчийн өвчний улмаас нас барах тохиолдолд хамааралтай тул даатгагч нөхөн төлбөр олгох ёстой, учир нь даатгалын гэрээний 8.1, 8.4-т гарсан бодит хохирлыг 100 хувь нөхөн төлөхөөр тохиролцсон байна.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Даатгагч нь даатгуулагчид нэмэлт эрсдэл сонгох боломж олгоогүй, мэдүүлгийн маягтыг баталгаажуулахгүй байсан тул даатгалын гэрээний заалтыг даатгуулагчийн эсрэг хэрэглэх нь үндэслэлгүй (Ипотекийн даатгалын үйл ажиллагааны журам 4.5).
• Даатгуулагч нэмэлт эрсдэлийн хураамж төлөөгүй байх нь даатгагчийн буруу үйлдэл биш боловч, даатгагч нь нэмэлт эрсдэлийг сонгох боломж олгоогүй тул нөхөн төлбөр олгох үүрэгтэй.
• Даатгалын гэрээний дагуу гарсан бодит хохирлыг нөхөн төлөх ёстой (Иргэний хууль 57.1).