Хууль зүйн нийтлэл
Иргэний эрх зүй9 минут

Хүүхдийн байнгын асаргаа шаардлагатай эсэхийг тогтоосон шийдвэрийг хэрхэн сунгуулах вэ?

Хүүхдийн байнгын асаргаа шаардлагатай эсэхийг тогтоосон комиссын шийдвэрийг сунгуулах, дахин үнэлүүлэх, гомдол гаргах хууль зүйн үндэслэл, практик алхмыг тайлбарлав.

Таны асуултад хуулийн дагуу юу гэж заасныг мэдээрэй.

Чатаар асуух

Хүүхдийн хөгжлийн бэрхшээл, түүний дотор байнгын асаргаа шаардлагатай эсэхийг тогтоосон комиссын дүгнэлтэд ихэвчлэн тодорхой хугацаа заагддаг бөгөөд уг хугацаа дуусахад тэтгэмж, хөнгөлөлт, үйлчилгээний эрх тасрах эрсдэлтэй. Шийдвэрийг сунгуулахын тулд та тухайн хугацаа дуусахаас өмнө хөгжлийн бэрхшээлтэй хүүхдийн эрүүл мэнд, боловсрол, нийгмийн хамгааллын комисст дахин үнэлгээ хийлгэх хүсэлт гаргаж, хүүхдийн байнгын асаргаа шаардлагатайг батлах шинэчилсэн эмнэлгийн болон хөгжлийн үнэлгээний баримт бичгийг бүрдүүлэх шаардлагатай.

Энэхүү нийтлэлд шийдвэрийг хэрхэн зөв сунгуулах, ямар хуулийн үндэслэлтэй, ямар алхмыг дараалан хийх, гомдол гаргах эрх хэрхэн хэрэгжихийг практик байдлаар тайлбарлав.

Хууль зүйн үндэслэл

Хүүхдийн хөгжлийн бэрхшээлийг хэн тогтоодог вэ

Хөгжлийн бэрхшээлтэй хүний эрхийн тухай хуулийн 37 дугаар зүйлээр хөгжлийн бэрхшээлтэй эсэхийг шалгуур, комиссын түвшинд тогтоодог. Тухайлбал:

  • 0-18 насны хүүхдийн хөгжлийн бэрхшээлтэй эсэхийг хөгжлийн бэрхшээлтэй хүүхдийн эрүүл мэнд, боловсрол, нийгмийн хамгааллын комисс тогтооно. Уг комисс нь хөгжлийн бэрхшээлтэй хүний асуудал эрхэлсэн төрийн захиргааны төв байгууллагын дэргэд ажиллана.
  • Комисс өөрийн эрх хэмжээний хүрээнд эрхтэн тогтолцооны бүтцийн алдагдал, хугацаа, ангилалыг тогтоож, дүгнэлт гаргана.

Эдгээр заалтыг Хөгжлийн бэрхшээлтэй хүний эрхийн тухай, 37 дугаар зүйлээр баталгаажуулна.

"Байнгын асаргаа шаардлагатай" гэдэг нь хуулийн хувьд юу гэсэн үг вэ

Хуульд "хөгжлийн бэрхшээлтэй хүн" гэдэг нь бие махбодь, оюун санаа, сэтгэл мэдрэл, мэдрэхүйн байнгын согог нь орчны саадтай нийлсний улмаас бусдын адил нийгмийн амьдралд бүрэн оролцох чадвар нь хязгаарлагдсан хүнийг хэлнэ. Энэ тодорхойлолтыг Хөгжлийн бэрхшээлтэй хүний эрхийн тухай, 4 дэх зүйлээр батална.

Мөн "байнгын асаргаа шаардлагатай" гэдэг нь нийгмийн халамжийн хууль тогтоомжид тэтгэмж, хөнгөлөлтийн нөхцөл болж тодорхойлогддог. Тухайлбал өвчин, гэмтлийн жагсаалт, шалгуур үзүүлэлтийг эрүүл мэндийн болон нийгмийн хамгааллын асуудал эрхэлсэн Засгийн газрын гишүүд хамтран баталдаг (Нийгмийн халамжийн тухай /шинэчилсэн найруулга/, 13).

Шийдвэрийг сунгуулах, дахин үнэлүүлэх эрхийн үндэслэл

Комиссын дүгнэлтэд заагдсан хугацаа дуусахад хүүхдийн байдал өөрчлөгдөөгүй, эсхүл нэмэгдсэн бол дахин үнэлгээ хийлгэх, шинэ дүгнэлт гаргуулах эрх нь хөгжлийн бэрхшээлтэй хүний эрхийг хангах, хамгаалах зарчим, түүнчлэн эрх зөрчигдсөн тохиолдолд гомдол, нэхэмжлэл гаргах эрхээр үндэслэгдэнэ.

  • Хөгжлийн бэрхшээлтэй хүн хуульд заасан эрх нь зөрчигдсөн гэж үзвэл зөрчлийг арилгуулахыг шаардах, холбогдох хуульд заасны дагуу гомдол, нэхэмжлэл гаргах эрхтэй (Хөгжлийн бэрхшээлтэй хүний эрхийн тухай, 44).
  • Хөгжлийн бэрхшээлтэй хүүхдэд эрүүл мэнд, боловсрол болон сэргээн засах үйлчилгээг үнэ төлбөргүй үзүүлэх, хөгжлийн бэрхшээлийг эрт илрүүлэх, оношлох, үнэлэх үйлчилгээг хүртээмжтэй хүргэхийг төрөөс дэмждэг (Хөгжлийн бэрхшээлтэй хүний эрхийн тухай, 28).

Шийдвэрийг сунгаагүй тохиолдолд алдагдах эрх

Хүүхдийн байнгын асаргаа шаардлагатай эсэх дүгнэлт нь дараах эрхийн үндэс болдог тул хугацаанд нь сунгуулах нь чухал:

  • Байнгын асаргаа шаардлагатай 16 хүртэлх насны хөгжлийн бэрхшээлтэй хүүхдэд орон сууцны хөлс төлөхөд, нийтийн халаалтгүй сууц, гэрт амьдардаг бол түлш худалдан авахад нь жилд нэг удаа мөнгөн тусламж олгоно (Хөгжлийн бэрхшээлтэй хүний эрхийн тухай, 26).
  • Байнгын асаргаа шаардлагатай 16 хүртэлх насны хүүхдэд Засгийн газраас тогтоосон тухайн үеийн нийгмийн халамжийн тэтгэвэртэй тэнцүү хэмжээний тусламжийг сард нэг удаа олгоно (Нийгмийн халамжийн тухай /шинэчилсэн найруулга/, 13).
  • Мөн протез, ортопед, тэргэнцэр зэрэг тусгай хэрэгслийн үнийг нөхөн олгох, унааны зардлыг хөнгөлөх, рашаан сувилалд дараалал харгалзахгүйгээр сувилуулах зэрэг хөнгөлөлт үзүүлнэ.

Эдгээр тэтгэмжийг хүүхдийн хөгжлийн бэрхшээлийн дүгнэлт, байнгын асаргаа шаардлагатай эсэхийг тодорхойлсон шийдвэр үндэслэнэ.

Практик алхамууд

Шийдвэрийг сунгуулах ажлыг дараах дарааллаар гүйцэтгэнэ.

1. Дүгнэлтийн хугацааг шалгах

Өмнөх комиссын дүгнэлтэд заагдсан хүчинтэй хугацааг тодорхойлж, дуусахаас аль болох эрт дараагийн алхамд шилжинэ. Хугацаа дууссаны дараа хүсэлт гаргавал тэтгэмж, хөнгөлөлт түр тасрах эрсдэлтэй.

2. Хүүхдийн байдлыг батлах баримт бичгийг бүрдүүлэх

Дараах төрлийн баримтыг цуглуулна:

  1. Өмнөх комиссын дүгнэлт, түүнд заагдсан хугацаа, ангилал.
  2. Эмнэлгийн баримт бичиг — оношлогоо, эмчилгээ, хяналтын хуудас, шинжилгээний дүн.
  3. Сэргээн засалт, хөгжлийн үнэлгээний дүн — хүүхдийн хөгжлийн төв, сургууль, цэцэрлэгийн дүгнэлт.
  4. Байнгын асаргаа шаардлагатайг батлах бусад эрүүл мэнд, боловсрол, нийгмийн баримт.

Бичиг баримтын нарийн жагсаалтыг комиссоос урьдчилан лавлах нь зүйтэй, учир нь хүүхдийн нас, оношлогоо, хөгжлийн байдлаас хамаарч шаардлага өөр байж болно.

3. Дахин үнэлгээ хийлгэх хүсэлт гаргах

Хүүхдийн хөгжлийн бэрхшээлтэй эсэх, байнгын асаргаа шаардлагатай эсэхийг тогтоох комисст хүсэлтээ гаргана. Хүсэлтэд:

  • хүүхдийн мэдээлэл,
  • сунгуулах хүсэлтийн үндэслэл,
  • хавсаргасан баримт бичгийн жагсаалтыг тусгана.

4. Шийдвэрийг хүлээж авах, хянах

Комисс дүгнэлт гаргасны дараа:

5. Тэтгэмж, хөнгөлөлтийг үргэлжлүүлэн авах

Шинэ дүгнэлт гарсны дараа байнгын асаргаа шаардлагатай хүүхдийн тэтгэмж, орон сууц, түлш, унаа, протез, рашаан сувиллын хөнгөлөлтийг үргэлжлүүлэн авах хүсэлтийг гаргана.

Шүүхийн практик

Энэхүү эх сурвалжийн хүрээнд шийдвэрийг сунгуулахтай шууд холбоотой шүүхийн шийдвэрийн тодорхой жишээг ишлэх боломжгүй тул ерөнхий тайлбараар хязгаарлав. Хэрэв комиссын шийдвэр таны хүүхдийн эрхийг хязгаарласан, ялгаварлан гадуурхсан гэж үзвэл хөндөгдсөн эрхээ хамгаалуулахаар гомдол гаргах эрхээ шууд болон төлөөллөөрөө дамжуулан хэрэгжүүлж болно (Хөгжлийн бэрхшээлтэй хүний эрхийн тухай, 44). Шүүхэд нэхэмжлэл гаргахын өмнө комиссын шийдвэр, түүний үндэслэл, хүүхдийн эмнэлгийн баримтыг бүрэн бүрдүүлж, мэргэжлийн хууль зүйн зөвлөгөө авахыг зөвлөж байна.

Түгээмэл асуултууд

Хүүхдийн байнгын асаргаа шаардлагатай эсэхийг тогтоосон шийдвэрийг хэн гаргадаг вэ?

0-18 насны хүүхдийн хөгжлийн бэрхшээлтэй эсэх, үүний дотор байнгын асаргаа шаардлагатай эсэхийг хөгжлийн бэрхшээлтэй хүүхдийн эрүүл мэнд, боловсрол, нийгмийн хамгааллын комисс тогтоодог. Энэ комисс нь хөгжлийн бэрхшээлтэй хүний асуудал эрхэлсэн төрийн захиргааны төв байгууллагын дэргэд ажиллана.

Шийдэл сунгуулах хүсэлтийг хэзээ гаргах ёстой вэ?

Дүгнэлтэд заасан хугацаа дуусахаас өмнө, аль болох эрт хүсэлтээ гаргах нь зүйтэй. Учир нь шинээр үнэлгээ хийх, баримт бичиг бүрдүүлэх, комиссын шийдвэр гаргах хүртэл тодорхой хугацаа шаардагдана. Хугацаа дууссан тохиолдолд тэтгэмж, хөнгөлөлт тасарч болзошгүй.

Шийдэл сунгуулахад ямар баримт бичиг шаардлагатай вэ?

Өмнөх комиссын дүгнэлт, хүүхдийн эмнэлгийн баримт бичиг, оношлогоо, эмчилгээ, сэргээн засалтын хуудас, хөгжлийн үнэлгээний дүн зэрэг байнгын асаргаа шаардлагатайг батлах эрүүл мэнд, боловсрол, нийгмийн баримтыг бүрдүүлнэ. Шаардлагатай бичиг баримтын нарийн жагсаалтыг комиссоос урьдчилан лавлах нь зүйтэй.

Комиссын шийдвэрт гомдол гаргаж болох уу?

Болно. Хөгжлийн бэрхшээлтэй хүн хуульд заасан эрх нь зөрчигдсөн гэж үзвэл зөрчлийг арилгуулахыг шаардах, холбогдох хуульд заасны дагуу гомдол, нэхэмжлэл гаргах эрхтэй. Гомдлыг шууд болон төлөөллөөрөө дамжуулан гаргаж болно.

Байнгын асаргаа шаардлагатай хүүхэд ямар тэтгэмж, тусламж авах вэ?

Байнгын асаргаа шаардлагатай 16 хүртэлх насны хүүхдэд Засгийн газраас тогтоосон тухайн үеийн нийгмийн халамжийн тэтгэвэртэй тэнцүү хэмжээний тусламжийг сард нэг удаа олгоно. Мөн орон сууцны хөлс, түлш, протез, тусгай хэрэгсэл, унаа, рашаан сувилал зэрэг олон төрлийн хөнгөлөлт, нөхөн олговор үзүүлнэ.

Дүгнэлт

Хүүхдийн байнгын асаргаа шаардлагатай эсэхийг тогтоосон шийдвэрийг сунгуулахын тулд хугацааг урьдчилан шалгаж, хүүхдийн байдлыг батлах эрүүл мэнд, боловсрол, нийгмийн шинэчилсэн баримт бичгийг бүрдүүлэн, хөгжлийн бэрхшээлтэй хүүхдийн эрүүл мэнд, боловсрол, нийгмийн хамгааллын комисст дахин үнэлгээ хийлгэх хүсэлт гаргах шаардлагатай.

Практик зөвлөмж:

  • Дүгнэлтийн хугацааг дуусахаас өмнө хянаж, хүсэлтээ эрт гарга.
  • Эмнэлэг, сэргээн засалт, хөгжлийн үнэлгээний баримтыг бүрэн бүрдүүл.
  • Шинэ дүгнэлт гарсны дараа тэтгэмж, хөнгөлөлтийн хүсэлтийг 30 хоногийн дотор шийдвэрлүүлэхээр сум, хорооны нийгмийн ажилтанд өг.
  • Шийдвэрийг шударга бус гэж үзвэл гомдол, нэхэмжлэл гаргах эрхээ ашигла.

Хууль зүйн нарийн нөхцөл байдал, баримт бичгийн бүрдүүлэлтийн талаар мэргэжлийн хуульч, нийгмийн ажилтнаас зөвлөгөө авахыг зөвлөж байна.

Таны асуултад хуулийн дагуу юу гэж заасныг мэдээрэй.

Чатаар асуух