Улсын дээд шүүхийн Тогтоол

Үйл явдал

Нэмэгдсэн өртгийн албан татварын хуурамч падааныг ашиглан татвар ногдох орлогыг бууруулсан, мөн үл хөдлөх эд хөрөнгийг хамаарал бүхий этгээдэд зарсан орлогыг дутуу тусгасан зөрчлийн улмаас ногдуулсан татварын төлбөрийг эс зөвшөөрч маргасан. Татварын байцаагч нь хуурамч баримт ашигласан, хамаарал бүхий этгээдэд зах зээлийн үнээр биш, өөрийн өртгөөр эд хөрөнгийг шилжүүлсэн гэж үзэн нөхөн татвар, торгууль ногдуулсан бол нэхэмжлэгч нь эдгээр нь хууль бус, шударга ёсны эсрэг гэж үзсэн.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Хуурамч гэж үзсэн падаан нь худалдан авагч компанид холбогдох эсэхийг мэргэжлийн шинжээр тогтоогдоогүй, мөн орон сууцыг хамаарал бүхий хүмүүст зах зээлийн үнээр шилжүүлсэн тул орлого олоогүй гэж үзэж, татварын актыг хүчингүй болгохыг хүссэн.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Худалдан авагч компани нь хуурамч падааныг хүлээн авч татвараа бууруулсан хариуцлагыг үүрэх ёстой, мөн бүртгэлийн байгууллагад бүртгэгдсэн гэрээний үнээр борлуулсан орлогыг татвар ногдуулах ёстой бөгөөд өөрийн өртгөөр шилжүүлсэн гэсэн тайлбар нь хуульд нийцэхгүй гэж үзсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нь татварын зөрчилд холбогдуулан өршөөлийн хуулийг хэрэглэн төлбөрийг бууруулсан шийдвэрийг гаргасан. Давж заалдах шатны шүүх нь анхан шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. Учир нь хуурамч падааныг ашигласан нь татвар төлөгчийн үүргийг зөрссөн, мөн үл хөдлөх эд хөрөнгийн борлуулалтын орлогыг бүртгэлийн байгууллагад бүртгэгдсэн гэрээний үнээр тооцох ёстой гэсэн хуулийн тайлбарыг зөв хэрэглэснийг шүүх үндэслэсэн.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Хуурамч нэмэгдсэн өртгийн албан татварын падааныг ашиглан татвар ногдох орлогыг бууруулсан тохиолдолд худалдан авагч татвар төлөгч нь анхан шатны баримтын үнэн зөв байдлыг хангах үүрэгтэй бөгөөд энэ нь татвар төлөгчийн үндсэн үүргийг зөрчсөн үйлдэл болно (Татварын ерөнхий хууль 18.1.1, Нягтлан бодох бүртгэлийн тухай хууль 7.1, 7.6, 7.7).
• Аж ахуйн нэгжийн үйл ажиллагааны үр дүнд үүссэн орлогыг тодорхойлохдоо захиргааны бүртгэлийн байгууллагад бүртгэгдсэн гэрээнд заасан үнийг үндэслэн татвар ногдуулах бөгөөд хамаарал бүхий этгээдэд өөрийн өртгөөр эд хөрөнгийг шилжүүлсэн гэсэн тайлбар нь татвар ногдох орлогыг тооцох журамд нийцэхгүй (Аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татварын тухай хууль 8.1.1).