Захиргааны хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Нийгмийн даатгалын тэтгэвэр тогтоохдоо цалин хөлсний дээд хэмжээг хязгаарлах нь эрх зүйн байдал дордуулсан эсэх тухай маргаан. Тэтгэвэр тогтоогч нь тэтгэвэр тогтоохдоо итгэлцүүрээр өсгөсөн орлогыг тухайн үеийн цалин хөлсний дээд хэмжээгээр хязгаарласан нь хууль бус гэж үзэн, тэтгэвэр тогтоолтоос үүссэн дутуу бодолтын зөрүүг гаргуулж авах шаардлага гаргасан. Хариуцагч байгууллага нь тэтгэврийг тогтоохдоо хуульд заасан цалин хөлсний дээд хэмжээний хязгаарлалтыг баримтлан, итгэлцүүрээр өсгөсөн дүнгээ тухайн үеийн дээд хэмжээгээр хязгаарласан байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Тэтгэвэр тогтоохдоо итгэлцүүрээр өсгөсөн орлогыг цалин хөлсний дээд хэмжээгээр хязгаарлах нь хууль бус, мөн Нийгмийн даатгалын ерөнхий хууль 19.4-т заасан заалтыг тэтгэвэр тогтооход хэрэглэхгүй байгаа нь эрх зүйн байдлыг дордуулсан гэж үзэж байна.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Тэтгэвэр тогтоохдоо итгэлцүүрийг хэрэглэсэн боловч цалин хөлс, түүнтэй адилтгах орлогын хэмжээ нь тухайн үед мөрдөж байсан цалингийн дээд хэмжээнээс хэтрэхгүй байх ёстой гэсэн зохицуулалтыг баримтлан тогтоосон гэж үзэж байна.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон. Захиргааны хэрэг давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. Учир нь тэтгэвэр тогтоохдоо итгэлцүүрийг хэрэглэх нь хууль ёсны зохицуулалт бөгөөд тэтгэвэр тогтоох сарын цалин хөлс, түүнтэй адилтгах орлогыг тодорхойлохдоо тухайн үеийн цалин хөлсний дээд хэмжээнээс хэтрүүлэхгүй байх зохицуулалт нь тэтгэврийг ижил суурь зарчмаар тогтоох зорилготой хязгаарлалт тул хариуцагчийн үйлдэл хууль бус биш юм (Нийгмийн даатгалын сангаас олгох тэтгэврийн тухай хууль 20.3, 20.4). Мөн захиргааны байгууллагын хууль бус татгалзал, эс үйлдэхүй тогтоогдоогүй тул хохирлыг гаргуулж авах үндэслэлгүй (Захиргааны ерөнхий хууль 101.2).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Тэтгэвэр тогтоох сарын цалин хөлс, түүнтэй адилтгах орлогыг тодорхойлохдоо итгэлцүүр хэрэглэсэн боловч тухайн дүнг тухайн үеийн цалин хөлсний дээд хэмжээнээс хэтрүүлэхгүй байх зохицуулалт нь тэтгэврийг ижил суурь зарчмаар тогтоох зорилготой хязгаарлалт юм (Нийгмийн даатгалын сангаас олгох тэтгэврийн тухай хууль 20.4).
• Тэтгэвэр тогтоохдоо итгэлцүүрийг хэрэглэх нь хууль ёсны зохицуулалт юм (Нийгмийн даатгалын сангаас олгох тэтгэврийн тухай хууль 20.3).
• Хохирлыг гаргуулж авах нэхэмжлэл гаргахын тулд захиргааны байгууллагын хууль бус татгалзал, эс үйлдэхүй тогтоогдсон байх ёстой (Захиргааны ерөнхий хууль 101.2).