Захиргааны хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Өндөр насны тэтгэвэр тогтоохдоо ажилласан хугацаа болон дундаж цалингийн хэмжээг тооцохдоо хууль бус тооцоолсон, тэтгэврийг шинэчлэн тогтоохгүй байгаа нь хууль бус гэх маргаантай. Нэхэмжлэгч нь хөдөлмөрийн хортой нөхцөлд ажилласан жил болон хүүхдийн тоогоор нэмэгдэх хугацааг тооцохгүй тэтгэвэр бага тогтоосон гэж үзэн, тэтгэврийг шинэчлэн тогтоож, хохирлыг нөхөх шаардлага гаргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Тэтгэвэр тогтоохдоо ажилласан жил болон цалингийн тодорхойлолтыг дутуу авсан, мөн хүүхдийн тоогоор нэмэгдэх хугацааг тооцоогүй тул тэтгэвэр бага гарсан гэж үзэн, тэтгэврийг шинэчлэн тогтоох ёстой гэж шаардаж байна.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Тэтгэвэр тогтоохдоо дараалсан 5 жилийн дундаж цалингийн хэмжээг тооцож шинэчлэн бодсон боловч тооцоолсон дүн нь тогтоосон доод хэмжээнээс бага байгаа тул доод хэмжээгээр тогтоосон нь зөв гэж үзэж байна.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэсэн бол давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн хууль баримтлал дахь алдааг засаж, нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон шийдвэрийг хэвээр үлдээв. Учир нь нэхэмжлэгч хүүхдийн тоогоор нэмэгдэх хугацааг нэмж тооцох тухай зохицуулалт нь түүний тэтгэвэр тогтоосон хугацаанаас хойш буюу 2020 оны 1 дүгээр сарын 1-нээс мөрдөгдөхөөр заасан тул түүнд хэрэглэх боломжгүй байна. Мөн хариуцагч байгууллага нь тэтгэврийг шинэчлэн тооцох эрхээ хэрэгжүүлж, тэтгэврийн хэмжээг нэмэгдүүлсэн байна.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Тэтгэвэр тогтоох сарын дундаж цалин хөлсийг тодорхойлохдоо даатгуулагчийн шимтгэл төлсөн сүүлийн 20 жилийн доторх дараалсан 5 жилийн цалингийн нийлбэрийг 60-д хувааж бодно (Нийгмийн даатгалын сангаас олгох тэтгэвэр, тэтгэмжийн тухай хууль 20.1).
• Төрүүлсэн хүүхэд тутамд шимтгэл төлсөн хугацааг нэмэгдүүлэн тооцох тухай зохицуулалт нь тухайн хууль хүчин төгөлдөр болж эхэлсэн хугацаанаас хойш мөрдөгдөх тул түүний өмнө тэтгэвэр тогтоосон иргэдэд хэрэглэх боломжгүй (Нийгмийн даатгалын сангаас олгох тэтгэвэр, тэтгэмжийн тухай хууль 7.2).
• Тэтгэвэр шинэчлэн тооцох эрх нь хуульд заасан нөхцөлийг хангасан тохиолдолд нэг удаа хэрэгжих боломжтой (Нийгмийн даатгалын сангаас олгох тэтгэвэр, тэтгэмжийн тухай хууль 29.3).