Тогтоол №799

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч банк нь Хөгжлийн банкны санхүүжилтээр олгох зээлийн шаардлагыг гуравдагч этгээдэд тавьсан. Гуравдагч этгээд үүнийг эрх ашгийг зөрчсөн гэж үзэн Монгол банкинд гомдол гаргаж, Монгол банк уг үйлдлийг хууль бус гэж дүгнэжээ. Улмаар Шударга өрсөлдөөн хэрэглэгчийн төлөө газар (ШӨХТГ) нь банкны үйлдлийг Өрсөлдөөний тухай хууль зөрчсөн хэмээн дүгнэж, албан шаардлага, шийтгэвэр гаргасныг нэхэмжлэгч банк илт хууль бус болохыг тогтоолгохоор шүүхэд хандсан.

АНХАН ШАТ: Анхан шатны шүүх нэхэмжлэгч банкны шаардлагыг бүхэлд нь хангаж, ШӨХТГ-ын актуудыг илт хууль бус болохыг тогтоожээ. Шүүх нь банкны тавьсан нөхцлүүдийг Хөгжлийн банкны өмнө эрсдлийг хариуцах үүргийн хүрээнд хийгдсэн бөгөөд Өрсөлдөөний тухай хуулийг зөрчөөгүй гэж үзсэн.

ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Гуравдагч этгээдийн өмгөөлөгч анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг процессын зөрчил (шүүх хуралдааны тов мэдэгдээгүй, материалтай танилцуулаагүй) болон хууль буруу хэрэглэсэн гэх үндэслэлээр эсэргүүцэж, давж заалдах гомдол гаргасан. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн зарим хуулийн заалтыг хасч өөрчлөн, бусад хэсгийг хэвээр үлдээж, гуравдагч этгээдийн өмгөөлөгчийн давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхив.

ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх нь нэхэмжлэгч банкны зээлийн эрсдлийг хариуцах үүргээс үүдэн тавьсан нөхцлүүд нь Өрсөлдөөний тухай хуулийн заалтуудыг зөрчөөгүй, мөн өрсөлдөөнийг хязгаарласан шинжгүй гэж дүгнэв. Нэхэмжлэгч банк нь улсын хэмжээнд давамгай байдалтай аж ахуй эрхлэгчээр тогтоогдоогүй тул Өрсөлдөөний тухай хуулийн давамгай байдлыг хууль бусаар ашиглах зохицуулалт хамаарахгүй. Зээл олгох харилцаа нь банкны хууль тогтоомж, гэрээгээр зохицуулагдах тул ШӨХТГ-аас Өрсөлдөөний тухай хуулийг үндэслэн акт гаргасан нь буруу байна. Процессын зөрчлийн талаарх гомдлуудыг шүүх хуульд заасан хугацаагаар хуралдаан хойшлуулсан, хэргийн материалтай танилцах эрхийг хязгаарлаагүй гэж үндэслэлгүй хэмээн няцаасан. Анхан шатны шүүхийн хууль буруу хэрэглэсэн заалтыг давж заалдах шатны шүүх залруулсан.