Баян-Өлгий аймаг дахь Захиргааны хэргийн анхан шатны шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Нийгмийн даатгалын маргаан — хөдөлмөрийн хортой нөхцөлөөр ажилласан байдлыг хүлээн зөвшөөрч, өндөр насны тэтгэвэр тогтоолгох. Нэхэмжлэгч нь хөдөлмөрийн хортой нөхцөлд 10-аас доошгүй жил ажилласан тул хөнгөлөлттэй нөхцөлөөр өндөр насны тэтгэвэр тогтоолгох хүсэлт гаргасан боловч даатгалын байгууллага татгалзсан тул маргаан үүсэв.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Шатахуун түгээх станцын цэнэглэгч машины жолоочоор ажилласан нь хөдөлмөрийн хортой нөхцөлд хамаарах тул өндөр насны тэтгэвэр тогтоолгох эрхтэй гэж үзэв.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Тухайн ажил мэргэжил нь хөдөлмөрийн хортой нөхцөлд хамаарах жагсаалтад ороогүй, зөвхөн нефть боловсруулах үйлдвэрийн ажил мэргэжил хамаарах тул тэтгэвэр тогтоох боломжгүй гэж үзэв.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж, тэтгэвэр тогтоолгохыг даалгав. Учир нь нэхэмжлэгч шатахуун түгээх станцын цэнэглэгч машины жолоочоор ажилласан нь шатахууны ууршилттай орчинд, тэсэрч дэлбэрэх бодистой ойр харьцдаг нөхцөлд ажиллаж байгаа байна. Хөдөлмөр, нийгмийн хамгааллын сайдын 2023 оны А/221 тушаалын жагсаалтад нефть боловсруулах үйлдвэрийн ажил мэргэжил заасан боловч шатахуун түгээх үйл ажиллагааг зохицуулахгүй орхисон нь тухайн ажил мэргэжлийг хортой нөхцөлд хамаарахгүй гэсэн үг биш тул нэхэмжлэгчийн ажил мэргэжлийг хөдөлмөрийн хортой нөхцөлд хамаарах гэж үзэв. Иймд нэхэмжлэгч хөдөлмөрийн хортой нөхцөлд 10-аас доошгүй жил ажилласан болзлыг хангасан тул өндөр насны тэтгэвэр тогтоолгох эрхтэй (Нийгмийн даатгалын сангаас олгох тэтгэврийн тухай хууль 5.1.4).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Шатахуун түгээх станцын ажил мэргэжлийн онцлог буюу шатахууны ууршилттай орчинд, тэсэрч дэлбэрэх бодистой ойр ажилладаг байдал нь хөдөлмөрийн хортой нөхцөлд хамаарах үндэслэл болно.
• Захиргааны хэмхэмжийн акт (тушаал)-д тодорхой ажил мэргэжлийг тусгаагүй орхисон нь тухайн ажил мэргэжлийг хортой нөхцөлд хамаарахгүй гэсэн дүгнэлт гаргах үндэслэл болохгүй (Хөдөлмөр, нийгмийн хамгааллын сайдын 2023 оны А/221 тушаал).
• Хөдөлмөрийн хортой нөхцөлд ажилласан хугацаа болон насны шаардлагыг хангасан тохиолдолд даатгалын байгууллага тэтгэвэр тогтоох үүргээ биелүүлэх ёстой (Нийгмийн даатгалын сангаас олгох тэтгэврийн тухай хууль 5.1.4, 10.1).