Нийслэл дэх Захиргааны хэргийн анхан шатны шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Татварын маргаан — ашигт малтмалын нөөц ашигласны төлбөрийг татварын цахим системээр автоматаар ногдуулж буй үйлдэл болон цаасан тайланг хүлээн авахгүй байх тухай. Татвар төлөгч компани нь татварын байгууллага цахим системд ногдлолыг автоматаар үүсгэж, өөрөө тодорхойлох боломжгүй болгосон нь хууль зөрчсөн гэж үзэн, цаасан хэлбэрээр тушаасан тайланг нь хүлээн авахгүй байгааг илт хууль бус гэж тогтоолгохыг шаардсан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Татварын байгууллага цахим системд ногдлолыг автоматаар үүсгэж байгаа нь татвар төлөгч өөрөө ногдлоо тодорхойлох эрхтэй байдаг Татварын ерөнхий хууль 28.1-ийг зөрчсөн, мөн хуульд заагаагүй нэмэлт хязгаарлалт тогтоож байгаа тул Захиргааны ерөнхий хууль 47.1.6-д заасан эрх зүйн үндэслэлгүй захиргааны акт гэж үзэж байна.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Татварын байгууллага ашигт малтмалын тухай хууль, олон улсын жишиг үнэ болон гаалийн дүгнэлтэд үндэслэн төлбөрийг ногдуулж байгаа бөгөөд татварын тайлангийн зөрүү илэрвэл залруулахыг шаардах эрхтэй тул цаасан тайланг хүлээн авахгүй байгаа нь хууль зөрчөөгүй гэж үзэж байна.

Шийдвэр ба үндэслэл

Нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгох шийдвэр гаргасан. Хариуцагч татварын байгууллага нь ашигт малтмалын тухай хууль болон олон улсын жишиг үнэ, гаалийн лабораторийн дүгнэлтийг үндэслэн төлбөрийг ногдуулж байгаа тул захиргааны акт гаргах эрх зүйн үндэслэлтэй, учир нь хариуцагчийн үйл ажиллагаа нь хуулиар тогтоосон хязгаарлалт болон хуульд заагаагүй нэмэлт хязгаарлалт тогтоосон гэж үзэх нөхцөл байдал үүсээгүй байна. Татварын байгууллага нь татвар төлөгчийн тайлангийн мэдээллийн зөрүүг хянаж, залруулахыг шаардах эрхтэй тул цаасан тайланг хүлээн авахгүй байгаа нь Татварын ерөнхий хууль 30.1, 30.4-т заасны дагуу татварын алба тайлангийн хяналт, боловсруулалт хийх үүрэгтэйтай нийцэж байгаа тул илт хууль бус акт биш гэж үзэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Татварын байгууллага нь татвар төлөгчийн тайлангийн мэдээллийн зөрүүг хянаж, залруулах шаардлага тавих эрхтэй тул тайлан хүлээн авахгүй байх үйлдэл нь татварын хяналт, боловсруулалтын үүрэгтэй холбоотой (Татварын ерөнхий хууль 30.1, 30.4).
• Захиргааны акт гаргах эрх зүйн үндэслэлгүй гэж үзэхэд тухайн байгууллага хуулиар зохицуулаагүй харилцаанд оролцох эсвэл хуульд заагаагүй нэмэлт хязгаарлалт тогтоосон байх ёстой, харин энэ тохиолдолд олон улсын жишиг үнэ, гаалийн дүгнэлтэд үндэслэсэн тул эрх зүйн үндэслэлтэй (Захиргааны ерөнхий хууль 47.1.6).
• Татвар төлөгч өөрөө ногдлоо тодорхойлох эрхтэй боловч татварын байгууллага нь тайлангийн хяналт хийх, мэдээллийн зөрүүг залруулах үүрэгтэй тул татварын байгууллагагийн хяналтын үйл ажиллагаа нь татвар төлөгчийн эрхийг хууль бусаар хязгаарласан гэж үзэхгүй (Ашигт малтмалын тухай хууль 47.2.1, 47.14).