© 2026 ХуульTech

Нийтлэл Блог

Шүүхийн шийдвэр №9216 | ХуульTech

Иргэн хэрэг·Хяналт шатны шүүх

Тогтоол №9216

Shuukh.mn дээр үзэх ↗

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

Үйл явдал: Удирдлагын академи УТҮГ-аас М.Мөнхболдоос 2018-2019 оны хичээлийн жилийн дутуу гүйцэтгэсэн 123 цагийн өр 4,133,180.20 төгрөгийг гаргуулах.
Нэхэмжлэгч: Удирдлагын академи УТҮГ, Багшийн ажлын гүйцэтгэл тооцох журмын 3.15-ын дагуу дутуу цагийн хөлс суутгаж үлдэгдэл нэхэмжилнэ.
Хариуцагч: М.Мөнхболд, ажил олгогч ажлаар хангаагүй, цагийн өр байхгүй, даатгал суутгал хийгдэж байсан тул нэхэмжлэлийг зөвшөөрөхгүй.

🏛️ АНХАН ШАТ

Өдөр: 2020-03-09, Дугаар: 183/ШШ2020/00614
Шийдвэр: Нэхэмжлэлийг хангаж, хариуцагчаас 4,133,180.20 төгрөг гаргуулах.
Үндэслэл: Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 49.1

🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ

Өдөр: 2020-04-29, Дугаар: 953
Гомдол гаргагч: Хариуцагч
Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шийдвэрт бодитоор олгосон цалин тодорхойгүй, баримт дутуу.
Шийдвэр: Анхан шатны шийдвэрийг хүчингүй болгож хэргийг буцаах.
Үндэслэл: Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 172.2.1

⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ

Өдөр: 2022-03-14, Дугаар:
Гомдол гаргагч: Нэхэмжлэгч
Гомдолын шалтгаан: Давж заалдах шатны магадлал хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн, журмын дагуу тооцоо нотлогдсон.
Шийдвэр: Давж заалдах шатны магадлалыг хүчингүй болгож, анхан шатны шийдвэрийг өөрчлөн хэвээр үлдээх.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

Давж заалдах шат зохигчийн маргаагүй үйл баримтыг тодруулах үндэслэлгүйгээр шийдвэр буцаасан нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 115.2, 167.1.5, 168.1.1 зөрчсөн.
Багшийн ажлын гүйцэтгэл тооцох журмын 3.15-аар дутуу 123 цагийн хөлс 4,133,180.20 төгрөг тогтоогдсон баримт нотлогдсон.
Анхан шатны шийдвэрийг Иргэний хуулийн 492.1.1-д үндэслэн хөрөнгө буцаан авах үүрэг гэж өөрчилж хэвээр үлдээх зүйтэй.

Өөр асуулт байна уу?

Монгол Улсын хууль, тогтоомж, шүүхийн шийдвэрийн санд суурилсан хиймэл оюунаас хүссэн асуултаа асуу

ХуульGPT-ээс асуух

Ижил төстэй 5 тогтоол

Тогтоол №22131·Иргэн · Давж шат
ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Хөдөлмөрийн гэрээний үүрэг хэрэгжүүлэлттэй холбоотой маргаан. Ажил олгогч нь ажилтныг ажлаас халахдаа хууль бусаар халагдсан гэж үзэн, ажлаас халахтай холбоотой шийдвэрийг хүчингүй болгож, өмнөх ажилдаа эгүүлэн томилж, алдсан цалин хөлсийг гаргуулах шаардлага гаргасан. АНХАН ШАТ: Ажил олгогч нь хөдөлмөрийн гэрээг зөрчсөн байдлыг тогтоон, ажилтны гомдлыг хангаж, ажилтантай байгуулсан хөдөлмөрийн гэрээг цуцлах тухай шийдвэрийг хүчингүй болгож, өмнөх ажилд нь эгүүлэн томилж, алдсан цалин хөлсийг гаргуулах шийдвэр гаргасан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Ажил олгогч нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрч давж заалдсан. Гомдлын шалтгаан нь ажилтан нь компанийн дотоод журмыг удаа дараа зөрчсөн, ажлын хариуцлагаа биелүүлээгүй байдлыг тогтоосон гэж маргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. Ажил олгогчоос ирүүлсэн гомдлыг хэлэлцэх явцад ажилтан нь компанийн дотоод журмыг зөрчсөн, ажлын хариуцлагаа биелүүлээгүй болохыг нотлох баримт хангалттайгүй гэж үзсэн. Хөдөлмөрийн тухай хуулийн холбогдох зүйл заалтуудыг үндэслэл болгож, хөдөлмөрийн гэрээг цуцлах үндэслэл хангагдаагүй гэж дүгнэсэн.
Тогтоол №5265·Иргэн · Хяналт шат
ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Ажилтан нь шүүхийн шийдвэрээр ажлаа эгүүлэн тогтоолгосны дараа ажил олгогчоос хуулийн дагуу цалин хөлсөө бүрэн аваагүй гэж үзэн, дутуу олгосон цалингийн зөрүү болон түүний нийгмийн даатгалын шимтгэлийг гаргуулахаар нэхэмжилсэн. Ажил олгогч нь хөдөлмөрийн гэрээ хийгдээгүй, цалингийн хэмжээ тогтоогдоогүй зэрэг үндэслэлээр нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрч маргасан. АНХАН ШАТ: Хөдөлмөрийн тухай хуулийн холбогдох заалтуудыг баримтлан, нэхэмжлэгчийг ажлаас үндэслэлгүй халагдсан тохиолдолд урьд эрхэлж байсан ажил, албан тушаалд эгүүлэн авах ажил олгогчийн үүргийг зөрчсөн үндэслэлээр нэхэмжлэлийг хангасан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, хариуцагчийн давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхисон. ХЯНАЛТЫН ШАТ: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхүүд хэргийн бодит байдлыг бүрэн тогтоож, Хөдөлмөрийн тухай хуулийг зөв тайлбарлан хэрэглэсэн, хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журмыг ноцтой зөрчөөгүй дүгнэн, хариуцагчийн хяналтын гомдлыг хангахгүй орхисон. ҮНДЭСЛЭЛ: Шүүх ажлаас үндэслэлгүй халагдсан ажилтныг урьд эрхэлж байсан ажил, албан тушаалд нь эгүүлэн тогтоох шүүхийн шийдвэрийг ажил олгогч биелүүлэх үүрэгтэйг Хөдөлмөрийн тухай хуулийн зохицуулалтаар баталгаажуулсан. Ажил олгогчоос хөдөлмөрийн гэрээ байгуулаагүй нь ажилтныг цалин хөлсгүйгээр ажиллуулах хууль ёсны үндэслэл болохгүй.

Тогтоол №2113·Иргэн · Хяналт шат

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Ажилтан нь компанийн орлогоос мөнгө авсан, цалингаа дутуу авсан, ажлаас халагдсан нь үндэслэлгүй гэж үзэн эгүүлэн тогтоолгох, олговор гаргуулах, нийгмийн даатгалд нөхөн бичилт хийлгүүлэхээр нэхэмжилжээ. Ажил олгогч нь ажилтныг орлого тушаагаагүй, дутуу тушаасан, цалингийн шинэ журмыг биелүүлээгүй, компанид хохирол учруулсан хэмээн үзэн гэрээг цуцалсан. АНХАН ШАТ: Ажилтныг аж�лд эгүүлэн тогтоож, ажилгүй байсан хугацааны цалинг гаргуулж, нийгмийн болон эрүүл мэндийн даатгалд нөхөн бичилт хийлгүүлэхээр шийдвэрлэжээ. Хөдөлмөрийн тухай хуулийн холбогдох зүйл заалтыг баримталсан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгожээ. Ажил олгогчийн гомдлыг хангасан. ХЯНАЛТЫН ШАТ: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлал хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий байх шаардлагад нийцээгүй гэж үзэж, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хүчингүй болгосон. ҮНДЭСЛЭЛ: 1. Ажил олгогчоос ажлаас халах тушаалд заасан үндэслэл нь Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 40 дүгээр зүйлийн 40.1.4 дэх хэсэгт заасан "хөдөлмөрийн гэрээнд тухайлан заасан ноцтой зөрчил" гэдэгт хамаарах эсэх нь тодорхой бус байсан. 2. Ажил олгогч нь ажилтны гаргасан зөрчлийг Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 40 дүгээр зүйлийн 40.1.4 болон 40.1.5 дахь хэсэгт хамааруулан тайлбарлаж, нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн зарчмыг зөрчсөн. 3. Анхан шатны шүүх нь хэрэгт авагдсан баримт, зохигчдын тайлбарыг үнэлэхдээ Хөдөлмөрийн тухай хуулийн холбогдох зүйл заалтыг зөв тайлбарлан хэрэглэж, нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангасан нь үндэслэлтэй байсан. 4. Ажилтны ажилгүй байсан хугацааны олговрыг тооцохдоо хуульд заасан журмыг баримталсан нь хууль ёсны байсан.

Тогтоол №10875·Иргэн · Хяналт шат

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Хариуцагч ажил олгогч нь Ж.Ч-ын орон тоо, цалинг бууруулсан тушаал гаргасан. - **Нэхэмжлэгч**: Ж.Ч нь Г.В Улаанбаатар хотын салбарын захирлын 2023.05.16-ны өдрийн 146к тоот тушаалыг хүчингүй болгуулж, цалин болон ээлжийн амралтын олговрын зөрүү 8,709,106 төгрөг гаргуулах, нийгмийн даатгалын шимтгэлийг нөхөн төлж баталгаажуулахыг даалгахыг шаардсан. - **Хариуцагч**: Нэхэмжлэгч хөөн хэлэлцэх хугацаа хэтрүүлсэн, гаргасан тушаал нь хууль зөрчөөгүй гэж маргасан. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2025-01-17, **Дугаар**: 191/ШШ2025/00270 - **Шийдвэр**: Хариуцагчаас 8,221,852 төгрөг гаргуулан нэхэмжлэгчид олгож, нийгмийн даатгалын шимтгэлийг нөхөн төлж бүртгэл хийхийг даалгасан. 146к тушаалыг хүчингүй болгох шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 104.1, 154.2.2-т заасныг тус тус баримтлан ажил олгогч нь хөдөлмөрийн гэрээнд өөрчлөлт оруулаагүй, ажилтныг гомдол гаргах хугацаа хэтрүүлээгүй гэж үзсэн. ### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ - **Өдөр**: 2025-03-24, **Дугаар**: 210/МА2025/00498 - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх хөөн хэлэлцэх хугацааг буруу тодорхойлсон. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 154.2, 154.2.2-т заасан гомдол гаргах хугацааг нэхэмжлэгч хэтрүүлсэн гэж үзсэн. ### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ - **Өдөр**: 2025-05-22, **Дугаар**: 001/ШХТ2025/00530 - **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгчийн өмгөөлөгч - **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүх ИХШХШТХ-ийн 40.1, 40.2, 166.4 дэх хэсгийг зөрчиж, нотлох баримтыг буруу үнэлсэн. - **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хүчингүй болгож, анхан шатны шүүхийн шийдвэрт өөрчлөлт оруулсан. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Давж заалдах шатны шүүх маргааны үйл баримт, нэхэмжлэгчийн шүүхэд гомдол гаргах хугацааны талаар ялгаатай дүгнэлт хийж, Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 154.2.2-т заасныг өөрөөр хэрэглэсэн нь буруу. - Хариуцагч захирлын 2023.05.16-ны өдрийн 146к тоот тушаалаар нэхэмжлэгчийн орон тоог өөрчилж, цалинг бууруулахдаа Хөдөлмөрийн тухай хуулийн холбогдох зүйл, заалт баримтлаагүй. - Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 52.1-т талууд харилцан тохиролцож хөдөлмөрийн гэрээнд өөрчлөлт оруулна гэж, 118.1-д цалин хөлсний хэмжээг хамтын гэрээний дагуу өөрчлөхдөө ажилтанд мэдэгдэж, хүсэлтээр нь өөрчлөлт оруулна гэж заасан. - Ажил олгогч нь хөдөлмөрийн гэрээний гол нөхцөл болох цалин хөлсийг өөрчлөхдөө ажилтантай тохиролцсон, хөдөлмөрийн гэрээнд өөрчлөлт оруулсан нь хэргийн баримтаар тогтоогдоогүй. - Нэхэмжлэгч 2023.10.26-нд албан ёсоор хариу авах өргөдөл өгч, 2023.11.29-нд хариу авсны дараа 2024.01.24-нд Хөдөлмөрийн эрхийн маргаан зохицуулах гурван талт хороонд хандсан нь Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 154.2.2-т заасан хугацаанд нийцнэ. - Ажил олгогч нь 146к тоот тушаалыг нэхэмжлэгчид гардуулсан, танилцуулсан тухайгаа Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 38.1-д зааснаар нотлоогүй. - Тушаал нь тодорхой хуулийн заалтыг үндэслээгүй бөгөөд ажилтны цалин хөлсийг бууруулсан нь үндэслэлгүй. - Иймд давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хүчингүй болгож, анхан шатны шүүхийн шийдвэрт ажил олгогчийн 2023.05.16-ны өдрийн 146к тушаалыг хүчингүй болгох өөрчлөлт оруулах нь зүйтэй.

Тогтоол №8466·Иргэн · Давж шат

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Ажилтан нь ажил олгогчтой хөдөлмөрийн гэрээ байгуулаагүй, цалин хөлс аваагүй, хууль бусаар ажлаас халагдсан гэж үзэн, ажлын байрандаа эгүүлэн тогтоолгож, ажилгүй байсан хугацааны цалин гаргуулах шаардлага гаргасан. АНХАН ШАТ: Хөдөлмөрийн гэрээ байгуулаагүй ч ажилласан хугацааны цалинг олгосон, ажилгүй байсан хугацааны цалин гаргуулах шаардлагыг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгчөөс анхан шатны шүүхийн шийдвэр хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн гэж гомдол гаргасан. Тухайлбал, хөдөлмөрийн гэрээ байгуулаагүй тохиолдолд ажилтан, ажил олгогчийн эрх, үүргийг тодорхойлох, хөдөлмөрийн гэрээ байгуулах, цуцлахтай холбоотой хуулийн зүйл заалтуудыг анхаараагүй гэж үзсэн. Ажилтан ажлаас чөлөөлөгдсөн тухайгаа мэдэх боломжтой байсан гэх анхан шатны шүүхийн дүгнэлтийг Хөдөлмөрийн тухай хуулийн холбогдох зүйл заалтыг зөрчсөн гэж үзсэн. Мөн хөдөлмөрийн гэрээний хугацаа дууссан үндэслэлээр тушаал гаргахдаа хуульд заасан талууд харилцан тохиролцсон гэх үндэслэлийг баримталсан ч шүүх үүнийг анхаараагүй гэж гомдол гаргасан. Улсын байцаагчийн тодорхойлолт, хуулийн зүйл заалтуудыг зөрчсөн, ашиг сонирхлын зөрчилтэй, хариуцагчийн талд ажилласан гэж үзэн анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгохыг шаардсан. ХЯНАЛТЫН ШАТ: (Энэ хэрэгт хяналтын шатны шийдвэр байхгүй) ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүхээс ажил олгогч хөдөлмөрийн гэрээ байгуулаагүй нь буруу боловч ажилласан хугацааны цалинг бүрэн олгосон, нэхэмжлэгч нь зарим саруудад ажилласан нь нотлогдоогүй байх тул ажилгүй байсан хугацааны цалин гаргуулах гомдлыг хангах боломжгүй гэж дүгнэн, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн.