Сэлэнгэ аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссаны дараа үүрэг хүлээн зөвшөөрсөн эсэх болон нэмэгдэл үүргийн хэрэгсэх эрхтэй байх тухай маргаан. Нэхэмжлэгч тал зээлээр үр тариа, хүнсний бүтээгдэхүүн худалдах гэрээний дагуу үндсэн төлбөр болон хугацаа хэтрүүлсний алдангийг гаргуулж, үүргээ барьцаа хөрөнгөөр хангуулахыг шаардсан. Нэхэмжлэлийн шаардлага болсон гэрээнүүд нь хөөн хэлэлцэх хугацаа нь аль хэдийн дууссан байсан байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Хариуцагч тал төлбөр барагдуулах гэрээ байгуулсан тул хөөн хэлэлцэх хугацаа тасалдаж, шинээр тоологдох ёстой гэж үзэж байна.
• Хариуцагч: Гэрээний үүрэгтэй холбоотой шаардлага гаргах хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан тул нэхэмжлэлийг хэрэгсэх боломжгүй гэж үзэж байна.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг хэсэг хувьтай өөрчилсөн. Учир нь талууд төлбөр барагдуулах тохиролцоо хийсэн нь зөвхөн нэг гэрээний үндсэн төлбөрийг хүлээн зөвшөөрсөн баримттай тул тухайн гэрээний хувьд хөөн хэлэлцэх хугацаа тасалдсан гэж үзэв. Мөн хариуцагч тал үүрэг гүйцэтгэхээс татгалзах эрхтэй болсон тул хөөн хэлэлцэх хугацаа өнгөрсөн үед үүрэг хүлээн зөвшөөрсөн гэж үзэх үндэслэлгүй тул зөвхөн хүлээн зөвшөөрсөн гэрээний үндсэн төлбөр болон алдангийг гаргуулж, бусад шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгох шийдвэр гаргасан (Иргэний хууль 75.2.1, 82.2).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Хөөн хэлэлцэх хугацаа өнгөрсөн үед үүрэг гүйцэтгэхээс татгалзах эрх үүсдэг тул нэхэмжлэгч тал шаардлага гаргах хугацаагаа алдсан бол шаардлага нь хэрэгсэх боломжгүй (Иргэний хууль 82.2).
• Төлбөр барагдуулах гэрээ нь нэхэмжлэлийн шаардлага болсон бүх гэрээний үүргийг хүлээн зөвшөөрсөн гэж үзэх үндэслэлгүй, учир нь тухайн гэрээнд зөвхөн тодорхой нэг гэрээний үүргийг төлөхөөр заасан байсан тул зөвхөн тухайн гэрээний хувьд хөөн хэлэлцэх хугацаа тасалдсан гэж дүгнэв (Иргэний хууль 75.2.1).
• Үл хөдлөх хөрөнгийн барьцааны гэрээ нь хуульд заасан шаардлагыг хангасан байдлаар байгуулагдаагүй, холбогдох баримт ирүүлээгүй тул барьцаа хөрөнгөөр хангуулах шаардлага хэрэгсэх боломжгүй (Иргэний хууль 232.6).