Орхон аймгийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Худалдах, худалдан авах гэрээний дагуу нийлүүлсэн барааны төлбөр болон гэрээний алданги төлүүлэх маргаан. Нийлүүлэгч тал чанар стандартын шаардлага хангасан шатахуун нийлүүлсэн боловч худалдан авагч тал төлбөрөө гэрээнд заасан хугацаанд барагдуулсан тул үндсэн төлбөр болон алданги төлүүлэхээр шүүхэд хандсан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Шатахууны үндсэн төлбөр болон гэрээний дагуу тооцох алдангийг бүрэн барагдуулна гэж шаардсан.
• Хариуцагч: Гадаад улсын зах зээлийн нөхцөл байдал, санхүүжилт зогссон зэрэг тааварлашгүй хүчин зүйлээс шалтгаалж төлбөр төлөх боломжгүй байгаа тул алдангийг хөнгөлөх эсвэл чөлөөлөх хүсэлт гаргасан.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүрэн хангаж шийдвэрлэсэн бөгөөд давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. Хариуцагч тал гэрээний үүргээ биелүүлээгүй байх шалтгаанаа нотлох баримтаар нотлоогүй тул алданги төлөхөөс чөлөөлөх үндэслэлгүй, учир нь хариуцагч тал төлбөрөө гэрээнд заасан хугацаанд төлөөгүй байсан тул нэхэмжлэгч тал алданги шаардах эрхтэй.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Худалдан авагч нь хүлээн авсан бараа бүтээгдэхүүний төлбөрийг тохиролцсон хугацаанд төлөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 232.3).
• Гэрээнд заасан төлбөр төлөх хугацаа хэтэрсэн тохиолдолд гүйцэтгэхгүй үүргийн үнийн дүнгийн тодорхой хувиар алданги төлөх үүрэг үүснэ (Иргэний хууль 232.4, 232.6).
• Нэхэмжлэгчийн шаардлагыг үгүйсгэх, татгалзах үндэслэл, тайлбар түүнтэй холбоотой нотлох баримтаа өөрийн биеэр нотлох үүрэг нь нэхэмжлэгч талд хамаатай тул хариуцагч тал гэрээний үүргээ биелүүлээгүй байх шалтгаанаа нотлох баримтаар нотлоогүй нь алданги төлөхөөс чөлөөлөх үндэслэл болохгүй (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 25.2.2, 38.1).