Баян-Өлгий аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Зээлийн гэрээний үүрэг биелүүлээгүйгээс үүдэлтэй төлбөр тооцоо болон нотлох баримт гаргаж өгөх эрхтэй холбоотой эрх зүйн маргаан. Нэхэмжлэгч нь хариуцагчид нийт 329 сая орчим төгрөгийн зээл олгосон боловч 228 сая орчим төгрөгийн үлдэгдэл төлөгдөөгүй гэж үзэн нэхэмжлэл гаргасан. Хариуцагч нь төлбөрийг тооцож дуусгасан бөгөөд нэхэмжлэгч хүч хэрэглэн өглөгний баримт бичиг бичүүлсэн гэж маргав.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Хариуцагч нь зээлсэн мөнгөний үлдэгдлийг төлөхгүй байгаа тул гаргуулж өгөх ёстой гэж үзэв.
• Хариуцагч: Төлбөр тооцоог дэвтрээр баримтжуулж төлсөн, нэхэмжлэгч нь хүч хэрэглэн өглөгний баримт бичиг бичүүлсэн тул нэхэмжлэлийг хүлээн зөвшөөрөхгүй гэж маргав.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж шийдвэрлэсэн бол давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг дахин шийдвэрлэхээр буцаасан. Учир нь анхан шатны шүүх хариуцагчийн гаргаж өгсөн төлбөр тооцооны дэвтрийг хуулбарлан гаргаж өгсөн байтал түүнийг нотлох баримтын шаардлага хангаагүй гэж үзэн хэргийн материалаас хассан нь хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журмыг ноцтой зөрчсөн тул хэргийн болон оролцогчдын хуулиар олгогдсон эрх зөрчигдсөн гэж дүгнэв. Мөн шүүгчийн захирамжийг хариуцагчид танилцуулж, гомдол гаргах хугацааг тайлбарлаагүй нь хэргийн оролцогчийн эрхийг зөрчсөн баримт болсон тул анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгох үндэслэл болсон.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Шүүх хуралдаанд оролцогчийн нотлох баримт гаргаж өгөх эрх болон шүүгчийн захирамжид гомдол гаргах эрх зүйн баталгааг хангах үүрэгтэй тул эдгээрийг хангахгүйгээр баримтыг хэргийн материалаас хасах нь хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журмыг ноцтой зөрчсөн гэж үзнэ (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 38, 44, 168.1.3).
• Шүүгчийн захирамжид гарсан өдрөөс хойш гомдол гаргах хугацааг танилцуулахгүй, мөн түүнийг хэргийн тэмдэглэлд тусгаагүй байх нь оролцогчийн хуулиар олгогдсон эрхийг хязгаарласан үйлдэл болно (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 170.1).