Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Газар эзэмших эрх шилжүүлэх гэрээг цуцлан, эзэмшигдэх эрхийг буцаан авах маргаан. Нэхэмжлэгч тал гэрээгээр тохиролцсон мөнгөн дүнгээ хүлээн авч чадаагүй тул гэрээнээс татгалзаж, газруудын эзэмших эрхийг буцаан авах хүсэлт гаргасан. Хариуцагч тал гэрээний үнийн хэмжээний талаар маргаантай байгаа бөгөөд гэрээний дагуу заасан мөнгө төлөөгүй боловч өөрөө газар дээрээ уринш хийх зардал гаргасан гэж үзэн, гэрээг цуцлах боломжгүй гэсэн.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Хариуцагч тал гэрээнд заасан мөнгөн дүнгээ төлөөгүй тул гэрээнээс татгалзаж, газар эзэмших эрхийг буцаан авах шаардлагатай гэсэн.
• Хариуцагч: Гэрээний үнийн хэмжээний талаар өөр мэт ойлголттой байсан бөгөөд гэрээний дагуух мөнгө төлөх үүргээ биелүүлж чадаагүй ч газар дээрээ уринш хийх зардал гаргасан тул нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгох ёстой гэсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж, газруудын эзэмших эрхийг буцаан шилжүүлэхээр шийдвэрлэсэн. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. Учир нь хариуцагч тал гэрээнд заасан үүргээ биелүүлээгүй, нэхэмжлэгч тал гэрээнээс татгалзсан тухайгаа мэдэгдсэн байсан тул гэрээг цуцлан, эзэмших эрхийг буцаан шилжүүлэх үндэслэлтэй болсон (Иргэний хууль 243.1, 205.1). Мөн хариуцагч тал уринш хийсэн зардлаа нэхэмжлэгчээс гаргуулах хүсэлт гаргасан боловч улсын тэмдэгтийн хураамж төлж, сөрөг нэхэмжлэл гаргаагүй тул шүүх тухайн зардлын асуудлыг шийдвэрлэхгүй орхисон нь зөв гэж үзлээ.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Аль нэг тал нь гэрээнд заасан үүргээ биелүүлээгүй, нөгөө тал нь гэрээнээс татгалзсан тухайгаа мэдэгдсэн бол талууд гэрээний гүйцэтгэлийг биет байдлаар харилцан буцааж өгөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 205.1).
• Гэрээний нэг тал нь гэрээнээс татгалзах бол энэ тухай нөгөө талдаа мэдэгдэх ёстой (Иргэний хууль 243.1).
• Хариуцагч тал маргаантай холбоотой зардлаа гаргуулах хүсэлтэй байгаа боловч сөрөг нэхэмжлэл гаргаагүй тул шүүх тухайн зардлыг шийдвэрлэх эрхгүй (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль).