Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Худалдах-худалдан авах гэрээний үлдэгдэл төлбөр, алданги болон хүү шаардах маргаан. Нэхэмжлэгч тал тоног төхөөрөмжийг гэрээний дагуу нийлүүлсэн боловч хариуцагч тал төлбөрийн үлдэгдлээ төлөөгүй тул төлбөр болон гэрээнд заасан алданги, хүүг гаргуулна гэж үзсэн. Хариуцагч тал нийлүүлэгдсэн техник нь үйлдвэрийн доголдолтой, чанарын шаардлага хангахгүй байсан тул төлбөрөө төлөх боломжгүй болсон гэж үзэн төлбөрөө төлөхөөс татгалзсан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Тоног төхөөрөмжийг нийлүүлсэн тул гэрээний дагуу үлдэгдэл төлбөр, хугацаа хэтрүүлсэн алданги болон хүүг гаргуулна гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Нийлүүлэгдсэн техник нь эвдэрсэн, чанарын доголдолтой байсан тул үүний улмаас санхүүгийн тогтвортой байдал алдагдаж, төлбөрөө төлөх боломжгүй болсон гэж үзсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг үндсэнд нь хангаж, алданги болон хүүгийн зарим хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг зарим хэсгээр өөрчилсөн. Учир нь нийлүүлэгдсэн комбайн удаа дараа эвдэрч, засварлагдсан, сэлбэг хэрэгсэл дутуу байсан гэх үйл баримт тогтоогдсон тул хариуцагч тал үүрэг гүйцэтгэх хугацаа хэтрүүлсэн гэж үзэх үндэслэлгүй, иймд тухайн гэрээний үлдэгдэл төлбөрөөс алданги шаардах эрхгүй гэж дүгнэв (Иргэний хууль 222.2). Харин бусад гэрээний хувьд төлбөр төлөх хугацаа сахигдаагүй тул алданги төлөх үүрэгтэй байсан тул алдангийг тооцох нь зүйтэй гэж үзсэн (Иргэний хууль 232.3, 232.6).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Хугацаа хэтрэхэд хүргэсэн нөхцөл байдал нь үүрэг гүйцэтгэгчийн гэм буруугаас болоогүй бол үүрэг гүйцэтгэгчийг хугацаа хэтрүүлсэн гэж үзэхгүй (Иргэний хууль 222.2).
• Гэрээг бичгээр байгуулсан бөгөөд гэрээнд үүрэг биелүүлээгүй тохиолдолд алданги төлөх нөхцөлийг заасан бол тухайн нөхцөлийн дагуу алданги тооцох эрхтэй (Иргэний хууль 232.3, 232.6).
• Худалдах, худалдан авах гэрээний харилцаанд төлбөрийн үүрэг биелээгүй тохиолдолд гэрээнд тусгайлан заасан алданги тооцох нь зүйтэй (Иргэний хууль 232.6).