Сэлэнгэ аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Зээлийн гэрээний үүрэг гүйцэтгэгчийг солих болон зээлийн өр төлбөрийг хариуцагч нарын хоорондын эвлэрлээр зохицуулах боломжтой эсэх тухай маргаан үүсэв. Зээлдэгч болон хамтран үүрэг гүйцэтгэгч нар зээлийн төлбөрийн хуваарь зөрчсөн тул банк үндсэн зээл, хүүгийн төлбөр болон барьцаа хөрөнгийг гаргуулж өгөхийг шаардсан байна. Хариуцагч нар нь өмнө нь гэрлэлт цуцлагдсан тухайн үед эвлэрлийн гэрээ байгуулж, зээлийн төлбөрийг зөвхөн нэг хариуцагч хариуцах, барьцаа хөрөнгийг нөгөө тал дээр шилжүүлэхээр тохиролцсон тул банкнаас шаардлага гаргах эрхгүй гэж маргав.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлдэгч нар гэрээний үүргээ зөрчсөн тул зээлийн үндсэн төлбөр, хүү, нэмэгдүүлсэн хүү болон бусад зардлыг хамтран үүрэг гүйцэтгэгч нараас гаргуулж, төлбөр гүйцэтгэхгүй бол барьцаа хөрөнгийг шийдвэрлэх шаардлагатай байна.
• Хариуцагч: Гэрлэлт цуцлагдсан үед хариуцагч нарын хооронд зээлийн төлбөрийг нэг нь хариуцах, барьцаа хөрөнгийг нөгөө тал дээр шилжүүлэхээр эвлэрсэн тул банк барьцаа хөрөнгийг авах эрхгүй гэж үзэж байна.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх хариуцагч нарыг зээлийн төлбөр болон барьцаа хөрөнгийн үүргээ хамтран гүйцэтгэх үүрэгтэй гэж шийдвэрлэсэн. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн, учир нь хариуцагч нарын хооронд байгуулсан эвлэрэл нь банкны эрх ашгийг хөндсөн, банкны зөвшөөрөлгүйгээр зээлийн гэрээний үүрэг гүйцэтгэгчийг солих боломжгүй байсан тул хариуцагч нар зээлийн гэрээний дагуу хамтран хариуцах үүрэгтэй хэвээр байна.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Талуудын хооронд байгуулсан эвлэрэл нь гуравдагч этгээдийн (банкны) хууль ёсны эрх ашгийг хөндсөн тул хэрэгсэх боломжгүй (Иргэний хууль 219.1, 225.1).
• Гэрээний үүрэг гүйцэтгэгчийг солих эсвэл үүрэг шилжүүлэхэд гэрээний нөгөө талын зөвшөөрөл зайлшгүй шаардлагатай тул банкны зөвшөөрөлгүйгээр хариуцагч нарын хоорондын тохиролцоо банкны эрхэд нөлөөлөхгүй (Иргэний хууль 242.2).
• Зээлдэгч болон хамтран үүрэг гүйцэтгэгч нар зээлийн гэрээний дагуу төлбөр төлөх үүрэгтэй байсан тул төлбөр гүйцэтгэхгүй бол барьцаа хөрөнгийг гаргуулж өгөх үүрэгтэй (Үл хөдлөх эд хөрөнгийн барьцааны тухай хууль 41.1).