Тогтоол №28759

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Зээлдэгч нар авсан зээл болон хүүгээ хугацаанд нь төлөөгүй тул зээлүүлэгч байгууллага зээл болон нэмэгдүүлсэн хүү гаргуулж, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахаар нэхэмжилсэн. Зээлдэгч нар зээлийг хугацаанд нь төлөх боломжгүй байсан бөгөөд зээлийн хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг буруу тооцсон, мөн нэг хариуцагчийг буруу тогтоосон, барьцаа хөрөнгийг худалдах нь хүндрэлтэй гэж маргасан. АНХАН ШАТ: Зээлдэгч нараас зээлийн гэрээний дагуу 63,360,000 төгрөгийн үндсэн зээл, 11,371,745 төгрөгийн хүү, 831,144 төгрөгийн нэмэгдүүлсэн хүү, нийт 75,562,889 төгрөгийг гаргуулж, гэрээний үүрэг гүйцэтгэгдээгүй тохиолдолд барьцаа хөрөнгө болох орон сууцыг худалдан борлуулж үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах, улсын тэмдэгтийн хураамжийг гаргуулахаар шийдвэрлэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч нарын итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрч, зээлдэгч Э.Ө-д хамаарахгүй хэсэг, зээлийн хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг буруу тооцсон, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэл хангуулах нь үндэслэлгүй гэх гомдол гаргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Талуудын хооронд зээл болон үл хөдлөх хөрөнгийн барьцааны гэрээний харилцаа үүссэн нь тогтоогдсон. Зээлдэгч нар зээл авсан талаар болон гэрээний үлдэгдэл төлбөрт тодорхой хэмжээний мөнгө төлсөн болон төлөөгүй талаар маргаагүй. Зээлийн хүү болон нэмэгдүүлсэн хүүг Иргэний хуулийн зохицуулалт болон гэрээний дагуу тооцож, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах нь хуульд нийцсэн. Хариуцагч нар нэхэмжлэлийн шаардлагын татгалзлын үндэслэлээ баримтаар нотлоогүй. Анхан шатны шүүх хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааг хуульд заасан журмын дагуу явуулж, зохигчдын хоорондын маргааны үйл баримтыг нотлох баримтад үндэслэн зөв дүгнэж, хуулийг зөв тайлбарлан хэрэглэсэн тул шийдвэр хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий байна.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Зээлдэгч нар нь зээлийн гэрээгээр хүлээсэн үүргээ биелүүлээгүй тул нэхэмжлэгч нь зээл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүү болон барьцаа хөрөнгийг гаргуулахаар шаардсан. АНХАН ШАТ: Хариуцагч Л.Н, Ц.С нараас 299 503 607,31 төгрөгийг гаргуулах, үүргийн гүйцэтгэл болгон орон сууцыг албадан дуудлага худалдаагаар борлуулах, хариуцагч “СК ” ХХК, “С” ХХК-д холбогдох нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Нэхэмжлэгч нь нэхэмжлэлийн шаардлагаас хэрэгсэхгүй болгосон хэсгийг буруу гэж үзэн, батлан даагч компаниудаас төлбөр гаргуулах шаардлагыг хангаагүй нь үндэслэлгүй хэмээн гомдол гаргасан. Мөн улсын тэмдэгтийн хураамжийн илүү төлсөн хэсгийг буцаан олгох шаардлага гаргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Шүүх хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий шийдвэр гаргасан. Зээлийн гэрээ, батлан даалтын гэрээ хүчин төгөлдөр байсан. Гэвч нэхэмжлэгчээс улсын тэмдэгтийн хураамжийг хуульд зааснаас илүү төлсөн тул шийдвэрт өөрчлөлт оруулж, илүү төлсөн хэсгийг буцаан олгохоор шийдвэрлэсэн.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Зээлдэгч болон батлан даагч нар зээлийн гэрээний үүргээ биелүүлээгүйгээс үүссэн маргаан. Нэхэмжлэгч нь зээл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг гаргуулж, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах шаардлага гаргасан. Хариуцагч нар зээл авсан болон төлөлт хийснээ хүлээн зөвшөөрч, зарим хэсгийг нь маргажээ. АНХАН ШАТ: Хариуцагч нараас зээл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүү болох нийт 211,176,652.47 төгрөгийг гаргуулан нэхэмжлэгчид олгож, үүрэг гүйцэтгэгдээгүй тохиолдолд барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах шийдвэр гаргасан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг өөрчлүүлэхээр гомдол гаргасан. Гомдол нь зээл олгоход барьцаа хөрөнгийг өндрөөр үнэлсэн, төлсөн хэсгийг хассан эсэхтэй холбоотой байв. ҮНДЭСЛЭЛ: Зохигчдын хооронд хуулийн шаардлага хангасан зээл, батлан даалтын, барьцааны гэрээ байгуулагдсан. Хариуцагч нар гэрээний хугацаанд төлбөр хийсэн боловч дараа нь төлбөрийн хуваариа зөрчиж, хугацаа хэтрүүлсэн нь тогтоогдсон. Иймд нэхэмжлэгч нь гэрээний дагуу төлөгдөөгүй үлдэгдэл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг шаардах эрхтэй. Анхан шатны шүүхээс тооцоолсон зээлийн үлдэгдэл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүүгийн хэмжээ нь хуульд нийцсэн. Барьцааны гэрээ хуульд заасан шаардлага хангасан тул үүргийг барьцаа хөрөнгөөр хангуулахаар шийдвэрлэсэн нь үндэслэлтэй. Анхан шатны шүүх хуулийг зөрчилгүй, үндэслэлтэй шийдвэр гаргасан тул давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхисон.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Зээлдэгч болон хамтран үүрэг гүйцэтгэгч нар зээлдэгчийн үүргээ гүйцэтгээгүй, төлбөрийг хугацаа хэтрүүлэн хийсэн тул зээлдэгч нь гэрээг цуцалж, зээлийн хүү, нэмэгдүүлсэн хүү болон барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахаар нэхэмжилжээ. АНХАН ШАТ: Зээлийн гэрээний үүрэг болох 479,101,633 төгрөгийг хариуцагч нараас гаргуулж, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахыг шүүх даалгаж шийдвэрлэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч нь удаа дараагийн зөрчлийг үндэслэн гэрээг хугацаанаас өмнө цуцлах нь үндэслэлтэй, зээлийн хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг хасаж тооцох ёстой гэх гомдол гаргасныг шүүх хэвээр үлдээж шийдвэрлэсэн. ХЯНАЛТЫН ШАТ: Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч нь давж заалдах шатны шүүх хэргийг бүрэн бодитой хянаагүй, зээлийн гэрээний заалтын талаар дүгнэлт хийгээгүй, зээлдэгч нь үүргээ биелүүлээгүй нөхцөл байдал үүссэн байхад зээлдэгчийг буруутгахгүй, зээлийн хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг тооцохдоо алдаа гаргасан гэж үзэн магадлалыг хүчингүй болгож, шийдвэрт өөрчлөлт оруулах шаардлага гаргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Талуудын хооронд байгуулсан зээлийн болон барьцааны гэрээ хүчин төгөлдөр бөгөөд хариуцагч нар зээлдэгчийн үүргээ зохих ёсоор биелүүлээгүй, хугацаа хэтрүүлсэн, нэмэгдүүлсэн хүү бодох үндэслэлтэй байсан тул хоёр шатны шүүхийн дүгнэлт зөв болно. Үүрэг гүйцэтгэгч үүргээ гүйцэтгээгүй тохиолдолд үүрэг гүйцэтгүүлэгчийн хүсэлтээр шүүхийн шийдвэрийн дагуу барьцааны хөрөнгийг албадан худалдаж үүргийг хангуулах нь хуульд нийцнэ.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Нэхэмжлэгч “Д НББСБ” ХХК нь хариуцагч Б.Б, П.Ц нартай зээлийн гэрээ байгуулж, 30,000,000 төгрөгийг зээлдүүлсэн боловч зээлдэгч нар гэрээгээр хүлээсэн үүргээ биелүүлээгүй тул зээл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг гаргуулахаар шүүхэд нэхэмжлэл гаргасан. - **Нэхэмжлэгч**: Б.Б, П.Ц нараас үндсэн зээлийн үлдэгдэл 29,809,604 төгрөг, зээлийн хүү 13,767,761 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүү 2,086,539 төгрөг, нийт 45,663,904 төгрөгийг гаргуулж, барьцаа хөрөнгөөс албадан гаргуулах. - **Хариуцагч**: Зээлийн сунгалтын гэрээг П.Ц мэдэхгүй, гарын үсэг зураагүй тул хүчингүй болгох. Төлсөн төлбөрийн зарим хэсгийг нэмэгдүүлсэн хүүнд тооцсон нь үндэслэлгүй тул үндсэн зээлээс хасуулж, нэхэмжилсэн үнийн дүнгээс 16,899,394 төгрөгийг хэрэгсэхгүй болгох. Үүргийн гүйцэтгэлийг барьцаа хөрөнгөөр хангуулахыг зөвшөөрч байна. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2017-07-20, **Дугаар**: 789 - **Шийдвэр**: Хариуцагч Б.Б, П.Ц нараас 43,101,822 төгрөгийг гаргуулж, “Д НББСБ” ХХК-д олгож, нэхэмжлэлийн үлдэх 2,562,082 төгрөгийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгож, улсын тэмдэгтийн хураамж гаргуулж, төлбөрийг барьцаа хөрөнгөнөөс хангуулахыг даалгасан. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 451.1, 452.1, 452.2, 453.1, 175.1. ### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ - **Өдөр**: 2017-09-29, **Дугаар**: 136 - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч П.Ц - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг өөрчлүүлэх. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн тогтоох хэсгийн 1 дэх заалтыг өөрчилж, хариуцагч нараас 42,277,572 төгрөгийг гаргуулж, нэхэмжлэлийн үлдэх 3,386,322 төгрөгийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгож, улсын тэмдэгтийн хураамжийг 369,338 төгрөг болгон өөрчилж, бусад заалтыг хэвээр үлдээсэн. - **Үндэслэл**: Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 59.3. ### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ - **Өдөр**: 2017-11-20, **Дугаар**: 00018 - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч Б.Б, П.Ц - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлал нь хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий гараагүй, төлсөн төлбөрийн зарим хэсгийг үндсэн зээлээс хасаагүй. - **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалын тогтоох хэсгийн 1 дэх заалтад найруулгын өөрчлөлт оруулж, хариуцагч нарын гомдлыг хангахгүй орхисон. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Зохигчид 2014-10-20-ны өдөр зээл, барьцааны гэрээ байгуулж, 30,000,000 төгрөгийн зээл авсан, 14,116,432 төгрөгийг буцаан төлсөн үйл баримтад маргаагүй. - Шүүх зээлийн гэрээг талууд сунгаагүй гэж дүгнэсэн. - Гэрээний 2.6-д заасан "үндсэн зээлийг хугацаандаа төлөөгүй өдрийн маргааш өдрөөс эхэлж нэмэгдүүлсэн хүүг хууль болон журамд зааснаар тооцно" гэсэн тохиролцоог үндэслэн, гэрээний хугацаанд хугацаа хэтрүүлж төлсөн үүрэгт нэмэгдүүлсэн хүү тооцсон нь хууль зөрчөөгүй. - Иймд "гэрээний хугацаанд нэмэгдүүлсэн хүүд тооцож авсан 304,802 төгрөгийг үндсэн зээлээс хасуулах" тухай хариуцагчийн хяналтын гомдлыг хангах үндэслэлгүй. - Хариуцагч нар зээлийн мөнгийг хүлээж авсан тул буцааж төлөх үүрэгтэй, хугацаа хэтрүүлсэн тохиолдолд хэтэрсэн хугацааны хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг төлөхөөр гэрээгээр хүлээсэн үүргээ биелүүлэх ёстой. - Давж заалдах шатны шүүх шийдвэрт өөрчлөлт оруулахдаа баримтлах хуулийн зохицуулалтыг орхисон, улсын тэмдэгтийн хураамж төлөх этгээдийг тодорхой бус үлдээсэн байх тул залруулж өөрчлөх нь зүйтэй. - Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 176.2.2-т заасныг удирдлага болгосон.