Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Зээлийн гэрээний үүргийг барьцаатай хөрөнгөөр хангуулах эрх зүйн чанар. Зээлдэгч нар банкны зээлийн үндсэн мөнгийг төлөхгүй болсон тул банк гэрээг цуцалж, зээлийн үүргийг барьцаатай хөрөнгөөр хангуулах шаардлага гаргасан. Гэтэл барьцаатай хөрөнгө нь гуравдагч этгээдийн өмчлөлийн хөрөнгө байсан тул түүнийг шууд хариуцагчаар оролцуулах нь буруу гэж маргаан үүсжээ.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлийн гэрээний дагуу зээлийн үндсэн мөнгийг гаргуулж, барьцаатай хөрөнгийг дуудлага худалдаагаар борлуулж, нэхэмжлэлийг хангуулах.
• Хариуцагч: Зээл төлөх үүргээ хүлээн зөвшөөрөх боловч шүүх хуралдаанд биечлэн оролцох боломжгүй байсан тул тайлбар гаргаж чадаагүй.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэгийг хангах боловч барьцаатай хөрөнгийг борлуулж мөнгөөр хангуулах заалтыг хүтгэлгүйгээр шийдвэрлэсэн тул давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрт өөрчлөлт оруулж, барьцаатай хөрөнгийг борлуулж мөнгөөр хангуулах заалтыг хүчингүй болгосон. Барьцааны зүйлээр үүргийн гүйцэтгэл хангуулах шаардлагыг зээлийн гэрээний шаардлагын үүргийн гүйцэтгэгчид холбогдуулан шууд шийдвэрлэх нь үндэслэлгүй, учир нь барьцааны зүйлээр үүргийн гүйцэтгэл хангуулах шаардлагыг зээлийн гэрээний шаардлагын үүргийн гүйцэтгэгчид холбогдуулан шууд шийдвэрлэх нь буруу бөгөөд барьцааны эрхийн материаллаг эрх зүйн шинж нь хариуцагчаас өөр этгээдийн өмчлөлийн хөрөнгө байх тохиолдолд хариуцагчаар оролцоогүйгээр шууд шийдвэрлэх нь үндэслэлгүй юм.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Зээлийн гэрээг цуцалж, үндсэн мөнгийг гаргуулж, хүүг тооцож гаргуулах нь зөв, учир нь зээлдэгч нар зээлийн гэрээний үүргийг биелүүлээгүй баримт тогтоогдсон (Иргэний хууль 451, 452).
• Барьцаатай хөрөнгө нь гуравдагч этгээдийн өмчлөлийн хөрөнгө байсан тул түүнийг хариуцагчаар оролцуулахгүйгээр шууд борлуулж мөнгөөр хангуулах нь үндэслэлгүй, учир нь барьцааны эрхийн материаллаг эрх зүйн шинж нь хариуцагчаас өөр этгээдийн өмчлөлийн хөрөнгө байх тохиолдолд хариуцагчаар оролцохыг шаарддаг юм.
• Шүүх хуралдаанд оролцох боломжтой байсан ч хариуцагч өмгөөлөгч оролцуулахгүй, тайлбар гаргах хүсэлт гаргаагүй бол шүүх хуралдаанд оролцоогүй талд гаргасан гомдол үндэслэлгүй (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 100.3).