Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Зээлийн гэрээний заалт болон гуравдагч этгээдтай хийсэн тохиролцооны дагуу суутгасан төлбөрүүдийг хүчин төгөлдөр бус гэж үзэн буцаан авах маргаан. Зээл олгогч банк зээлдэгч нар төлбөрийг хугацаандаа биелүүлээгүй тул гэрээг цуцалж, үндсэн зээл болон хүүгийн үлдэгдэл, барьцаа хөрөнгийг гаргуулах шаардлага гаргасан. Хариуцагч нар банкны зүгээс зээлийн судалгааны зардал болон бэлтгэн нийлүүлэгчийн төлбөр гэх мэт суутгалтуудыг гэрээнд заагаагүй, иргэдэд хохиролтой нөхцөл гэж үзэн сөрөг нэхэмжлэл гаргажээ.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлдэгч нар төлбөрийг хугацаандаа төлөхгүй байсан тул гэрээг цуцалж, зээлийн үлдэгдэл болон хүүг гаргуулах, барьцаа хөрөнгийг гаргуулах шаардлага гаргасан.
• Хариуцагч: Банкны зүгээс зээлийн судалгааны зардалд болон бэлтгэн нийлүүлэгчийн төлбөрт суутгал хийсэн нь гэрээнд заагаагүй, иргэдэд хохиролтой нөхцөл тул эдгээр суутгалтыг буцаан авах ёстой гэж үзсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн үндэслэлийг хүлээн зөвшөөрч, сөрөг нэхэмжлэлийн заалтуудыг хэрэгсэхгүй болгосон ч давж заалдах шатны шүүх хариуцагчийн сөрөг нэхэмжлэлийн заалтыг хүлээн зөвшөөрч, шийдвэрийг өөрчилсөн. Банкны зүгээс зээлдэгчийн дансаас бэлтгэн нийлүүлэгчийн төлбөр гэх утгаар суутгасан нь зээлдэгч оролцоогүй гуравдагч этгээдтай хийсэн тохиролцооны үндэслэлтэй байсан тул зээл бодитой олгогдоогүй гэж дүгнэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Зээлийн судалгааны зардлыг зээлдэгчээс суутгах заалт нь гэрээнд тусгагдсан тул тус заалт нь хүчин төгөлдөр бус байх хэлцэл биш (Иргэний хууль 202.1).
• Зээлдэгч нар төлбөрийг хугацаандаа төлөхгүй байж, зээлийн эргэн төлөлтийн хугацааг хэтрүүлсэн тул банкны зүгээс зээлийн гэрээг цуцалж, үүргийг гүйцэтгүүлэх эрхтэй (Иргэний хууль 200).
• Банк нь гуравдагч этгээдтэй хийсэн тохиролцоогоор зээлдэгчээс бэлтгэн нийлүүлэгчийн төлбөрийг суутгасан боловч уг тохиролцоонд зээлдэгч оролцоогүй, зээлийн гэрээнд ийм агуулга байхгүй тул уг дүнгээр зээл бодитой олгогдоогүй гэж дүгнэв (Иргэний хууль 492.1.1).