Тогтоол №5499·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Нэхэмжлэгч Э-ийн өмчлөлийн орон сууцыг хариуцагч Г, Т, Т нарын хууль бус эзэмшлээс чөлөөлүүлэх, мөн олох байсан орлого буюу хохиролд 7,875,000 төгрөг гаргуулахыг нэхэмжилжээ. Хариуцагч нар уг орон сууцыг худалдан авахад оруулсан 34,800,000 төгрөгийг нэхэмжлэгч нараас гаргуулах сөрөг нэхэмжлэл гаргасан.
- **Нэхэмжлэгч**: Э, Г нар нь маргаан бүхий орон сууцны өмчлөгч болох тул хариуцагч нарын хууль бус эзэмшлээс чөлөөлүүлж, Г-д учирсан хохирол болох 7,875,000 төгрөгийг гаргуулах.
- **Хариуцагч**: Г, Т, Т нар нь маргаан бүхий орон сууцыг худалдан авахад 34,800,000 төгрөгийг оруулсан тул уг мөнгийг нэхэмжлэгч нараас гаргуулах.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2018-05-03, **Дугаар**: 184/ШШ2018/01117
- **Шийдвэр**: Э-ийн өмчлөлийн орон сууцыг хариуцагч нарын эзэмшлээс албадан чөлөөлөх, Г-ийн хохирол нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгох, хариуцагч нарын сөрөг нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгох.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 106.1-д зааснаар Э нь өмчлөгч тул хөрөнгөө шаардах эрхтэй. Г нь өмчлөгчөөр тогтоогдоогүй тул хохирол шаардах эрхгүй. Хариуцагч нар өмнө нь хамтран өмчлөгчөөр тогтоолгох нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон тул сөрөг нэхэмжлэл үндэслэлгүй.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2018-07-06, **Дугаар**: 1595
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч нар
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр нь хуулийг буруу хэрэглэсэн.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, хариуцагч нарын давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхих.
- **Үндэслэл**: Өмнөх шүүхийн шийдвэрээр маргаж буй үл хөдлөх хөрөнгөөс өөрт оногдох хэсгийн хамтран өмчлөгчөөр тогтоолгох тухай нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон шийдвэр хүчин төгөлдөр болсон.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2018-09-17, **Дугаар**: 00908
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч нар
- **Гомдлолын шалтгаан**: Шүүх хэрэглэх ёстой хуулийг буруу хэрэглэсэн, сөрөг нэхэмжлэл нь хамтран өмчлөгчөөр тогтоолгох тухай биш, харин оруулсан мөнгийг гаргуулах тухай байсан.
- **Шийдвэр**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалд өөрчлөлт оруулж, нэхэмжлэгч Г, Э нараас 34,800,000 төгрөгийг гаргуулан хариуцагч Г, Т, Т нарт олгох, мөн Г, Э нараас 331,950 төгрөгийг гаргуулж, хариуцагч Г, Т, Т нарт олгох.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Нэхэмжлэгч Г нь маргаан бүхий орон сууцны өмчлөгчөөр тогтоогдоогүй тул түүний нэхэмжлэлээр Э-ийн өмчлөлийн орон сууцыг хариуцагч нарын эзэмшлээс албадан чөлөөлүүлэх, хохирол шаардах эрхгүй.
- Нэхэмжлэгч Э нь орон сууцны хамтран өмчлөгчөөр бүртгэгдсэн тул Иргэний хуулийн 106.1-д зааснаар өмчлөгч бусдын хууль бус эзэмшлээс хөрөнгөө шаардах эрхтэй.
- Хариуцагч нар маргаан бүхий орон сууцыг хууль ёсоор эзэмшиж байгаа гэдгээ баримтаар нотлоогүй.
- Хариуцагч нар нь гэрлэгчдийн гэр бүлийн дундын өмчид хамаарах хөрөнгийг бий болгоход хөрөнгө оруулсан нь баримтуудаар тогтоогдсон.
- Иргэний хуулийн 496.2-т зааснаар хэн нэг этгээд өөр этгээдийн хөрөнгөнд сайн дураараа зардал гаргасан бөгөөд нөгөө этгээд үүний улмаас хөрөнгөжсөн бол зардал гаргасан этгээд түүнээс зардлаа нөхөн төлөхийг шаардах эрхтэй.
- Э нь ямар нэгэн хөрөнгө оруулаагүй, зардал гаргалгүйгээр орон сууцны өмчлөгч болсныг хөрөнгөжсөн гэж үзэх үндэстэй тул хариуцагч нарыг оруулсан хөрөнгөө шаардах эрхтэй.
- Анхан болон давж заалдах шатны шүүх сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагыг шийдвэрлэхдээ Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 40.2, 40.3-т нийцээгүй, Иргэний хуулийг зөв хэрэглээгүй.