Тогтоол №27645

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Нэхэмжлэгч нь хариуцагч байгууллагад борлуулалтын ахлах ажилтнаар ажиллаж байхдаа орон сууц борлуулсны урамшууллыг бүрэн аваагүй тул нэхэмжилсэн. - **Нэхэмжлэгч**: Г.П, хариуцагч Н ХХК-иас 19,500,000 төгрөгийн урамшуулал гаргуулах. - **Хариуцагч**: Н ХХК, нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрч, урамшууллын журам цуцлагдсан болон нэхэмжлэгч хөөн хэлэлцэх хугацаа хэтрүүлсэн гэж маргасан. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2021-10-22, **Дугаар**: 183/ШШ2021/02275 - **Шийдвэр**: Нэхэмжлэгчийн урамшуулал гаргуулах нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 47.1-т заасныг баримтлан, нэхэмжлэгчийн шаардлага үндэслэлгүй. ### ⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР - **Өдөр**: 2022-02-09, **Дугаар**: 210/МА2022/00226 - **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх холбогдох хуулийг буруу тайлбарлаж, компанийн дотоод журмыг хүчингүй болгосон нь ажилтны эрхийг зөрчсөн. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн хууль хэрэглээний үндэслэлийг өөрчилж, шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Нэхэмжлэгч Г.П нь хариуцагч Н ХХК-д 2020-01-02-ноос 2021-05-14-нийг хүртэл борлуулалтын ахлах ажилтнаар ажиллаж байсан нь тогтоогдсон. - Хариуцагч байгууллага Борлуулалтын урамшууллын журмыг 2020-10-01-ний өдрөөс хүчингүй болгосон тухай 2020-10-06-ны өдөр нэхэмжлэгчийн и-мэйл хаягт мэдэгдсэн байна. - Урамшууллын журамд заасан хугацаанд буюу 2020 оны 9-р сар хүртэл нэхэмжлэгчид урамшууллыг олгож байсан нь тогтоогдсон. - Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 47.1-д цалин хөлс нь үндсэн цалин, нэмэгдэл хөлс, нэмэгдэл, шагнал урамшууллаас бүрдэнэ гэж заасан. - Нэхэмжлэгч эрхээ зөрчигдсөнийг мэдсэн буюу мэдэх ёстой байсан өдрөөс хойш (2021-01-30) 3 сарын дотор (2021-04-30) гомдлоо гаргах эрхтэй байсан боловч 2021-05-20-нд шүүхэд хандсанаар хуульд заасан хөөн хэлэлцэх хугацааг 20 хоногоор хэтрүүлсэн байна. - Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 129.1-д заасан хөөн хэлэлцэх хугацааг хэтрүүлсэн нь хүндэтгэн үзэх шалтгаангүй тул нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хууль хэрэглээний үндэслэлийг өөрчлөн хэвээр үлдээх нь зүйтэй.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Д.М-ийн "Төрийн албаны тухай хууль"-ийн 17 дугаар зүйлийн 17.4.2-т заасныг үндэслэн төрийн албанаас чөлөөлсөн шийдвэрийг хууль бус болохыг тогтоолгох тухай нэхэмжлэл. - **Нэхэмжлэгч**: Д.М, АТГ-ын Ёс зүйн хорооны 2019 оны 07 дугаар сарын 09-ний өдрийн 04/1390 тоот тогтоол болон АТГ-ын даргын 2019 оны 07 дугаар сарын 11-ний өдрийн А/102 тоот тушаалыг хууль бус болохыг тогтоолгох. - **Хариуцагч**: Авлигатай тэмцэх газар, гаргасан шийдвэрүүд хууль ёсны. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2019-11-04, **Дугаар**: 128/ШШ2019/0766 - **Шийдвэр**: Нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Нэхэмжлэгч Д.М нь төрийн албан хаагчийн ёс зүйн хэм хэмжээг зөрчсөн, АТГ-ын Ёс зүйн хорооны тогтоол болон АТГ-ын даргын тушаал нь хуульд нийцсэн. ### ⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР - **Өдөр**: 2020-01-20, **Дугаар**: 210/МА2020/0009 - **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч Д.М, түүний өмгөөлөгч Б.М - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр хууль ёсны бөгөөд үндэслэлтэй биш, хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхисон. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Анхан шатны шүүх хэргийн нөхцөл байдлыг бүрэн тогтоож, хэрэглэвэл зохих хуулийг зөв тайлбарлан хэрэглэсэн. - Нэхэмжлэгч Д.М-ийн төрийн албанаас чөлөөлсөн шийдвэр нь Төрийн албаны тухай хуулийн 17.4.2-д нийцсэн. - АТГ-ын Ёс зүйн хорооны тогтоол болон АТГ-ын даргын тушаал нь хууль зүйн үндэслэлтэй. - Нэхэмжлэгчийн давж заалдах гомдолд дурдсан үндэслэлүүд нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг өөрчлөх, хүчингүй болгох үндэслэл болохгүй.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Захиргааны хэргийн шүүхэд нэхэмжлэл гаргасан этгээд шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрч давж заалдах гомдол гаргасан. АНХАН ШАТ: Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хангаж шийдвэрлэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Гомдол гаргагч нь нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хангасан нь үндэслэлгүй гэж үзсэн. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. ҮНДЭСЛЭЛ: Шүүх хуулийг зөв тайлбарлан хэрэглэсэн.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Иргэн Д.Мөнхбаатар нь "Автобус-1" ОНӨААТҮГ-т 2018 оноос эхлэн жолоочоор ажиллаж байгаад 2022 онд архидан согтуурах үедээ ажлын байрандаа байсан нь тогтоогдож, Хөдөлмөрийн гэрээг цуцалсан. - **Нэхэмжлэгч**: Д.Мөнхбаатар нь өөрийг нь ажилдаа согтууруулах ундаа хэрэглэсэн гэх үндэслэлээр ажлаас халсан нь хууль бус тул ажилд эгүүлэн тогтоож, ажилгүй байсан хугацааны цалинг нэхэмжилсэн. - **Хариуцагч**: "Автобус-1" ОНӨААТҮГ нь нэхэмжлэлийг эсэргүүцэж, Д.Мөнхбаатарыг ажлын байрандаа согтууруулах ундаа хэрэглэсэн нь тогтоогдсон тул Хөдөлмөрийн хуулийн 107.1.1, 107.1.5-д заасны дагуу хөдөлмөрийн гэрээг цуцалсан нь үндэслэлтэй гэж мэтгэлцсэн. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2022-08-04, **Дугаар**: 001/ШШ2022/01509 - **Шийдвэр**: Д.Мөнхбаатарыг ажилд эгүүлэн тогтоож, ажилгүй байсан хугацааны цалин 6,804,240 төгрөгийг гаргуулж, нийгмийн болон эрүүл мэндийн даатгалд ногдох шимтгэлийг нөхөн төлүүлэх. - **Үндэслэл**: Хөдөлмөрийн хуулийн 107.1.5-д заасан “ажлын байрандаа согтууруулах ундаа, мансууруулах бодис хэрэглэсэн” гэх үндэслэлээр хөдөлмөрийн гэрээг цуцлахдаа энэ зөрчлийг гаргасан нь нотлогдоогүй тул ажлаас халах нь хууль бус. ### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ - **Өдөр**: 2022-09-21, **Дугаар**: 001/МА2022/01170 - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. - **Үндэслэл**: Хөдөлмөрийн хуулийн 107.1.5-д заасан үндэслэл нь ажилтан ажлын байрандаа архидан согтуурсан эсвэл мансуурсан байхыг шаарддаг бөгөөд энэ нь тогтоогдоогүй. ### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ - **Өдөр**: 2022-11-03, **Дугаар**: 001/ХТ2022/01042 - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч - **Гомдлолын шалтгаан**: Шүүхийн шийдвэр хууль буруу хэрэглэсэн. - **Шийдвэр**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Д.Мөнхбаатарыг ажлын байрандаа архидан согтуурсан гэх дүгнэлт нь баримтаар нотлогдоогүй. - Ажилтан ажлын байрандаа согтууруулах ундаа хэрэглэсэн байх нь Хөдөлмөрийн хуулийн 107.1.5-д заасан үндэслэлээр хөдөлмөрийн гэрээг цуцлах нөхцөл болно. - Хэрэгт цугларсан баримтууд, тухайлбал, согтууруулах ундаа хэрэглэсэн эсэхийг тогтоох шинжилгээний хариу, гэрчүүдийн мэдүүлэг зэрэг нь Д.Мөнхбаатарыг ажлын байрандаа согтууруулах ундаа хэрэглэсэн гэдгийг нотлоогүй. - Ажил олгогч нь Хөдөлмөрийн хуулийн 107.1.5-д заасан үндэслэлээр хөдөлмөрийн гэрээг цуцлахдаа тухайн ажилтан нь "ажлын байрандаа архидан согтуурсан" эсэхийг албан ёсоор тогтоосон байх үүрэгтэй. - Шүүхүүд нь Д.Мөнхбаатарыг ажлаас халсан тушаал хууль бус гэж үзсэн нь үндэслэлтэй. - "Автобус-1" ОНӨААТҮГ-ийн гомдол үндэслэлгүй.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгчийн давж заалдах гомдлыг шийдвэрлэхтэй холбоотой хэрэг. АНХАН ШАТ: Анхан шатны шүүх нь нэхэмжлэгчийн нэхэмжлэлийг хангаж шийдвэрлэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч давж заалдах гомдол гаргасан. Давж заалдах шатны шүүх нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхисон. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх нь Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн холбогдох заалтуудыг үндэслэн шийдвэрээ гаргасан. Шүүх хэрэглэвэл зохих хуулийг буруу хэрэглэсэн, эсхүл хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журам зөрчсөн нь шийдвэрт нөлөөлсөн гэж үзвэл нэмэлт гомдол гаргах эрхтэй.