Орхон аймгийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Зээлийн гэрээний үүргийг хамтран гүйцэтгэгч хариуцах болон зээлдэгч нас барсан үед зээлийн хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг тооцох тухай маргаан. Зээлдэгч нас барсны дараа хамтран зээлдэгч нь үндсэн зээл болон хүүгийн төлбөрийг зохих журмаар гүйцэтгэхгүй байсан тул банк үндсэн зээл болон хүүгийн үлдэгдлийг гаргуулах шаардлага гаргажээ.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлдэгч нас барсан тул зээлийн төлбөр төлөх үүрэг хэвээр байгаа бөгөөд хамтран зээлдэгч нь үндсэн зээл болон хүүгийн төлбөрийг төлөх ёстой гэсэн.
• Хариуцагч: Зээлдэгч нас барсан тул түүний үүрэг бүр мөсөн дуусвар болгох ёстой, мөн банк зээлийн төлбөр төлөх үүрэг гүйцэтгэхгүй байсан тул хүү тооцох эрхгүй гэсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн үндсэн шаардлагыг хагас хэмжээгээр хангах шийдвэр гаргасан бөгөөд давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрт өөрчлөлт оруулж, хариуцагчаас үндсэн зээлийн үлдэгдлийн тал хувийг гаргуулж олгохыг тогтоов. Шүүх нэхэмжлэгчийг үндсэн зээлийн үлдэгдэл болон хүүгийн төлбөрийг гаргуулж олгох, харин сөрөг нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгох шийдвэр гаргасан учир нь зээлдэгч төлбөр төлөх үүрэг гүйцэтгэхгүй байсан тул банк гэрээг цуцалж, үүргийг хангуулах эрхтэй (Иргэний хууль 451.1, 452). Мөн банк зээлийн төлбөр төлөх үүрэг гүйцэтгэхгүй байх хооронд хүү тооцох эрхээ алдаагүй, учир нь банк гэрээг хугацаанаас нь өмнө цуцалж, зээлийг эргүүлэн төлүүлэх тухай мэдэгдэл гаргаагүй тул хүү тооцох эрхгүй (Иргэний хууль 224.2.3). Хариуцагч нь хамтран зээлдэгчээр оролцохдоо зээлдэгчийн эрхийг эдэлж, үүргээ бүрэн хүлээхээр тохиролцсон тул төлбөрийг төлөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 242.11).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Зээлдэгч төлбөр төлөх үүрэг гүйцэтгэхгүй байх хооронд банк гэрээг хугацаанаас нь өмнө цуцалж, зээлийг эргүүлэн төлүүлэх тухай мэдэгдэл гаргаагүй бол хүү тооцох эрхгүй (Иргэний хууль 224.2.3).
• Зээлдэгч төлбөр төлөх үүрэг гүйцэтгэхгүй байсан тул банк гэрээг цуцалж, үүргийг хангуулах эрхтэй (Иргэний хууль 451.1, 452).
• Хамтран зээлдэгч нь зээлийн гэрээнд заасан хугацаанд үндсэн зээл болон хүүгийн төлбөр төлөх үүрэг хүлээсэн тул төлбөрийг гаргуулж олгох ёстой (Иргэний хууль 242.11).