Тогтоол №6485·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Ч.Б- нь өөрийн өмчлөлийн орон сууцыг ах Ч.Бм-д зээл авах зорилгоор дүр үзүүлэн худалдах-худалдан авах гэрээ хийсэн боловч гэрээний мөнгийг аваагүй тул гэрээг хүчин төгөлдөр бус болохыг тогтоолгож, өмчлөх эрхээ сэргээхийг нэхэмжилжээ.
- **Нэхэмжлэгч**: Ч.Б- нь орон сууц худалдах-худалдан авах гэрээг дүр үзүүлэн хийсэн, гэрээний мөнгийг аваагүй тул гэрээг хүчин төгөлдөр бус болохыг тогтоолгож, өмчлөгчөөр бүртгэхийг даалгах.
- **Хариуцагч**: Ч.Бм-, Б.А- нар нь гэрээг хуулийн дагуу хийсэн, Ч.Б- нь 23,000,000 төгрөгийг хүлээн авсан тул нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгох. Б.А- нь орон сууцыг шударгаар олж авсан хамтран өмчлөгч болохыг тогтоолгох сөрөг нэхэмжлэл гаргасан.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2018-11-01, **Дугаар**: 1138
- **Шийдвэр**: Ч.Б-, Ч.Бм- нарын хооронд байгуулагдсан орон сууц худалдах-худалдан авах гэрээг хүчин төгөлдөр бус болохыг тогтоож, Ч.Бм-гаас 45,166,327 төгрөгийг гаргуулж Ч.Б-д олгож, Б.А-гийн сөрөг нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 56.1.1, 56.1.2 (хүчин төгөлдөр бус хэлцэл), 56.5 (хүчин төгөлдөр бус хэлцлийн үр дагавар), 110.1 (өмчлөх эрх)
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2019-02-25, **Дугаар**: 33
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр хууль бус, үндэслэлгүй.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, Ч.Б-ын нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 59.3, нэхэмжлэлийн үндэслэл тогтоогдоогүй.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2019-04-22, **Дугаар**: 00515
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүх хэргийг бүхэлд нь хянаагүй, нотлох баримтыг буруу үнэлж, хуулийн үндсэн зарчмуудыг зөрчсөн.
- **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалын 1 дэх заалтад нэмэлт оруулж, бусад заалтыг хэвээр үлдээж, нэхэмжлэгчийн гомдлыг хангахгүй орхисон.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Давж заалдах шатны шүүх үндсэн нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгохдоо магадлалын тогтоох хэсэгт Иргэний хуулийн холбогдох зохицуулалтыг баримтлаагүй нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 118.5-д заасан шаардлагыг зөрчсөн.
- Анхан шатны шүүх "45,166,322 төгрөг" гаргуулах нэхэмжлэл гараагүй, энэ талаар зохигч мэтгэлцээгүй байхад мөнгө гаргуулж шийдвэрлэсэн нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 115.2, 116.2-т заасантай нийцээгүй.
- Иргэний хуулийн 56.1.2-т заасан “дүр үзүүлэн хийсэн хэлцэл хүчин төгөлдөр бус байна” гэх үндэслэл хэргийн баримтаар бүрэн тогтоогдоогүй.
- Орон сууцанд хариуцагч Ч.Бм- 2008 оноос амьдарсан, зохигчийн хооронд 2010 оны 06 дугаар сарын 11-ний өдөр худалдах-худалдан авах гэрээ бичгээр байгуулагдан уг гэрээний дагуу орон сууцны өмчлөх эрх Ч.Бм-н нэр дээр улсын бүртгэлд бүртгэгдсэн, Б.А- 2014 оны 07 дугаар сарын 14-ний өдөр орон сууцны хамтран өмчлөгчөөр бүртгэгдсэн үйл баримт тогтоогдсон.
- Давж заалдах шатны шүүх гэрээний зүйл болсон орон сууцны өмчлөх эрх болон бодит эзэмшил хариуцагч Ч.Бм-д шилжсэн байдал, банкнаас олгосон зээлийн мөнгийг нэхэмжлэгч Ч.Б- хүлээн авсныг нотлох баримтаар үнэлсэн нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 40.1, 40.2-т заасныг зөрчөөгүй.
- Нэхэмжлэгч Ч.Б- нь зээлийн мөнгийг буцаан өгсөн гэх тайлбар нотлогдоогүй. Гэрч нарын мэдүүлэгт "Ч.Б-, Ч.Бм-д зээлийн мөнгийг өгсөн" гэх агуулга тусгагдаагүй.
- Анхан шатны шүүх гэрчийн мэдүүлэг, хариуцагчийн өмнө гаргасан тайлбарыг маргааны зүйлд ач холбогдолтой баримт гэж үзэн нэхэмжлэлийг хангасан нь учир дутагдалтай.