Тогтоол №21167

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь орон сууц захиалгын гэрээний дагуу төлбөрөө бүрэн хийсэн боловч хариуцагч байгууллага нь гэрээнд заасан хугацаанд орон сууцыг барьж гүйцэтгээгүй тул гэрээнээс татгалзаж, төлсөн мөнгөө буцаан шаарджээ. АНХАН ШАТ: Иргэний хуулийн холбогдох зүйл заалтыг үндэслэн, хариуцагчаас нэхэмжлэгчид төлсөн мөнгө болон улсын тэмдэгтийн хураамжийг гаргуулах шийдвэрлэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрч, нэхэмжлэлийг хүлээн авахгүй байх гомдол гаргасан. Шүүх хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий байдал, хэргийн бодит байдлыг хангасан гэж дүгнэн, давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхиж, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. ҮНДЭСЛЭЛ: Талуудын хооронд ажил гүйцэтгэх гэрээний харилцаа үүссэн. Нэхэмжлэгч гэрээнд заасан үүргээ биелүүлж, төлбөр хийсэн боловч хариуцагч гэрээнд заасан хугацаанд орон сууцыг барьж гүйцэтгэх үүргээ биелүүлээгүй. Иймд нэхэмжлэгч гэрээнээс татгалзаж, төлсөн мөнгөө буцаан шаардах эрхтэй гэж шүүх дүгнэсэн. Хариуцагчийн давж заалдах гомдолд шийдвэрийн ямар зүйл, заалтыг зөвшөөрөхгүй байгаа нь тодорхойгүй байсныг анхаарсан.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Орон сууц захиалсан болон урьдчилгаа төлсөн боловч барилга баригдаагүй тул мөнгийг буцаан шаардсан. АНХАН ШАТ: Хариуцагчаас нэхэмжлэгчид 17 478 300 төгрөгийг гаргуулж өгөх, улсын тэмдэгтийн хураамжийг хариуцагчаас гаргуулж нэхэмжлэгчид олгох шийдвэр гаргасан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч, анхан шатны шүүхийн шийдвэр нь үндэслэлгүй, байрыг нь өөр барилгаар сольх санал хүлээж аваагүй, гэрээний үр дагаврыг тооцоогүй гэж гомдол гаргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Талууд орон сууц барин хүлээлгэн өгөх, захиалагч төлбөрийг төлөх үүрэг бүхий гэрээ байгуулсан. Гүйцэтгэгч хугацаандаа барилгыг хүлээлгэн өгч чадаагүй, ажлын үр дүн гараагүй тул захиалагч гэрээнээс татгалзаж, төлсөн мөнгөө буцаан шаардах эрхтэй. Хариуцагчийн хүндрэл, хохирол нь нэхэмжлэгчийн төлсөн мөнгийг буцаан шаардах эрхийг үгүйсгэхгүй. Анхан шатны шүүхийн шийдвэр хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий байсан тул давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхиж, шийдвэрийг хэвээр үлдээв.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Орон сууц захиалгын гэрээ байгуулсан иргэн, гэрээнд заасан хугацаанд орон сууц ашиглалтад ороогүй тул гэрээнээс татгалзаж, урьдчилгаа төлсөн мөнгөө буцаан шаардсан. Хариуцагч нь санхүүгийн хүндрэл, барилгын ажил үргэлжилж байгааг тайвлагаар дурдж, гэрээг цуцлах нь үндэслэлгүй бөгөөд гэрээгээр тогтоосон торгууль ногдуулах ёстой гэж маргажээ. АНХАН ШАТ: Гэрээг ажил гүйцэтгэх гэрээ гэж үзэж, хариуцагч нь гэрээгээр хүлээсэн үүргээ биелүүлээгүй, ажлын үр дүн хугацаандаа гарах боломжгүй нь тогтоогдож, Иргэний хуулийн холбогдох зүйл заалтыг үндэслэн, нэхэмжлэгчийн төлсөн урьдчилгаа төлбөрийг буцаан гаргуулж шийдвэрлэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч нь анхан шатны шүүх гэрээг цуцлах, хүчингүй болгох шаардлагагүй зүйлийг хянан шийдвэрлэж, Иргэний хуулийг буруу тайлбарлан хэрэглэсэн, нэхэмжлэлийн шаардлага тодорхойгүй байхад гэрээнээс татгалзах эрх үүссэн гэж дүгнэсэн нь үндэслэлгүй гэж гомдол гаргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Шүүх талуудын хооронд байгуулагдсан гэрээг Иргэний хуулийн дагуу ажил гүйцэтгэх гэрээ гэж зөв дүгнэсэн. Хариуцагч нь гэрээнд заасан хугацаанд орон сууцыг хүлээлгэн өгөх үүргээ биелүүлээгүй, ажлын үр дүн хугацаандаа гарах боломжгүй болсон нь тогтоогдсон тул Иргэний хуулийн дагуу захиалагч нь гэрээнээс татгалзах эрхтэй. Захиалагч нь ажил гүйцэтгэгчийн буруугаас болж гэрээнээс татгалзсан тул гэрээнд заасан торгууль төлөх үүрэггүй. Улмаар хариуцагчаас урьдчилгаа төлбөрийг буцаан гаргуулах шаардлага нь хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий байна. Анхан шатны шүүхийн шийдвэр хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий байна гэж үзэж, давж заалдах гомдлыг хэлэлцэн хянахгүй орхисон.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Орон сууц захиалгын гэрээний дагуу урьдчилгаа төлбөр хийсэн боловч орон сууц хугацаандаа ашиглалтад ороогүй, баригдахгүй нь тодорхой болсон тул төлсөн мөнгөө буцаан шаардах тухай нэхэмжлэл. АНХАН ШАТ: Хариуцагч “НХСО ” ХХК-ийг Иргэний хуулийн 343 дугаар зүйлийн 343.1 дэх хэсэгт заасныг үндэслэн нэхэмжлэгч Ц.Д-д 11 005 000 төгрөгийг гаргуулж өгнө гэж шийдвэрлэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч нь гэрээг цуцлах шаардлага байгаагүй, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүлээн зөвшөөрөхгүй гэсэн гомдол гаргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Талууд орон сууц захиалгын гэрээ байгуулж, урьдчилгаа төлбөр хийсэнээ хүлээн зөвшөөрсөн. Хариуцагч орон сууцыг гэрээнд заасан хугацаанд ашиглалтад оруулах үүргээ зөрчсөн. Нэхэмжлэгч нь Иргэний хуулийн 205 дугаар зүйлийн 205.1 дэх хэсэгт заасны дагуу төлсөн төлбөрөө буцаан шаардах эрхтэй. Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг Иргэний хуулийн 205 дугаар зүйлийн 205.1 болгон өөрчилж, хариуцагчийн гомдлыг хангахгүй орхисон.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Ц.Б нь "...” ХХК-тай 2021.09.22-ны өдөр "Орон сууц захиалагчтай байгуулах хөрөнгө оруулалтын гэрээ" байгуулж, 82,000,000 төгрөг төлсөн боловч хариуцагч гэрээгээр хүлээсэн үүргээ биелүүлээгүй тул гэрээнээс татгалзаж, төлсөн мөнгөө буцаан шаардсан. - **Нэхэмжлэгч**: Ц.Б нь гэрээнээс татгалзаж, төлсөн 82,000,000 төгрөгийг хариуцагчаас гаргуулахыг шаардсан. - **Хариуцагч**: "..." ХХК нь барилгын материалын үнэ өссөн, цар тахлын улмаас ажил зогссон зэрэг давагдашгүй хүчин зүйл гарсан. Мөн 82,000,000 төгрөг компанийн дансанд ороогүй, харин Ч.О-д 48,758,500 төгрөг төлсөн болохыг зөвшөөрч, нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг эс зөвшөөрч маргасан. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2023-01-25, **Дугаар**: 101/ШШ2023/00604 - **Шийдвэр**: Нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хангаж, "..." ХХК-аас 82,000,000 төгрөг гаргуулж Ц.Б-т олгосон. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 343.1, 225.1, 205.1-д зааснаар хариуцагч гэрээний үүргээ ноцтой зөрчсөн тул нэхэмжлэгч гэрээнээс татгалзах эрхтэй. ### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ - **Өдөр**: 2023-03-31, **Дугаар**: 210/МА2023/00693 - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх Иргэний хуулийн 205.1-ийг буруу тайлбарлаж, бодитоор хүлээн аваагүй мөнгийг гаргуулсан гэж үзсэн. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн 1 дэх заалтыг "Иргэний хуулийн 343.1, 205.1-д заасныг баримтлан хариуцагч "..." ХХК-аас 48,758,500 төгрөг гаргуулан нэхэмжлэгч Ц.Б-т олгож, нэхэмжлэлийн шаардлагаас үлдэх 33,241,500 төгрөг гаргуулах хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосугай." гэж өөрчилсөн. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 205.1-д зааснаар бодитоор авсан гэрээний гүйцэтгэлийг буцаан олгодог тул хариуцагчийн хүлээн авсан 48,758,500 төгрөгийг гаргуулах нь үндэслэлтэй. ### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ - **Өдөр**: 2023-07-03, **Дугаар**: 001/ШХТ2023/00626 - **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч Ц.Б болон түүний өмгөөлөгч М.Цэдэнпунцаг - **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүх Иргэний хуулийн 205.1-ийг зөрүүтэй хэрэглэж, 82,000,000 төгрөгийг бүхэлд нь шаардах эрхийг хязгаарласан. - **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хүчингүй болгож, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Зохигчдын хооронд Иргэний хуулийн 343.1-д заасан ажил гүйцэтгэх гэрээний харилцаа үүссэн. - Хариуцагч гэрээгээр тохирсон хугацаанд орон сууцыг барьж ашиглалтад оруулах үүргээ биелүүлээгүй нь тогтоогдсон. - Гэрээний 2.2-т орон сууцны нийт төлбөр 82,000,000 төгрөг байна гэж, гэрээний 3.1, 3.2-т төлбөрийг Ч.О-ийн дансанд шилжүүлж бүрэн барагдуулна гэж тусгагдсан. - Нэхэмжлэгч Ц.Б төлбөрийг Ч.О-ийн дансанд шилжүүлсэн нь Иргэний хуулийн 211.1-д зааснаар хариуцагчийн өмнө хүлээсэн үүргээ зохих ёсоор гүйцэтгэсэн гэж үзнэ. - Иргэний хуулийн 205.1-д зааснаар гэрээнээс татгалзсан тохиолдолд талууд гэрээний гүйцэтгэлийг биет байдлаар нь харилцан буцаах үүрэгтэй. - Нэхэмжлэгч гэрээний үүргийн гүйцэтгэлд 82,000,000 төгрөгийг хариуцагчид хүлээлгэн өгсөн тул уг мөнгийг гаргуулахаар шаардах эрхтэй. - Давж заалдах шатны шүүх гэрээний гүйцэтгэлийг "..." ХХК болон Ч.О нарын хооронд байгуулагдсан гэрээний дагуу Ч.О-ийн тус компанид төлсөн 48,758,500 төгрөгийн хэмжээгээр тодорхойлсон нь үндэслэлгүй.