Тогтоол №10533·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Б.А-ыг "Ц" ТӨХК-ийн гүйцэтгэх захирлын тушаалаар ажлаас чөлөөлсөн. Б.А нь уг тушаалыг үндэслэлгүй гэж үзэн шүүхэд хандсан.
- **Нэхэмжлэгч**: Б.А нь ажилд эгүүлэн тогтоолгох, ажилгүй байсан хугацааны олговор болон нийгмийн, эрүүл мэндийн даатгалын шимтгэлийг нөхөн төлүүлэхийг "Ц" ТӨХК-д даалгахыг хүссэн. Тэрээр ажлаас чөлөөлсөн тушаалд дурдсан зөрчлүүд нь нотлогдоогүй, мөн өөрөө хүн томилох эрхгүй байсан, санхүүгийн тайланд аудит хийгдэж байгаа тул алдаатай гэж дүгнэх нь үндэслэлгүй гэж маргасан.
- **Хариуцагч**: "Ц" ТӨХК нь Б.А-ын гаргасан зөрчлүүд нь Хөдөлмөрийн гэрээг цуцлах нөхцөлийг бүрдүүлсэн тул ажлаас чөлөөлсөн нь үндэслэлтэй гэж маргасан.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2023-11-09, **Дугаар**: 150/ШШ2023/00181
- **Шийдвэр**: Нэхэмжлэгч Б.А-ыг “Ц” ТӨХК-ийн санхүү, эдийн засгийн газрын даргын албан тушаалд эгүүлэн тогтоож, ажилгүй байсан хугацааны олговорт 54,968,944 төгрөгийг гаргуулж, нийгмийн болон эрүүл мэндийн даатгалын шимтгэлийг нөхөн төлж, бичилт хийхийг хариуцагчид даалгасан.
- **Үндэслэл**: Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 43.2.7, 127.1, 158.2.2. Нэхэмжлэгч нь тооллогын комисст оролцоогүй тул үүргээ биелүүлээгүй гэх үндэслэлгүй, сахилгын шийтгэл оногдуулсан хугацаа нь хууль зөрчсөн, санхүүгийн тайлан үнэн зөв эсэхийг нотлоогүй, мөн талууд хөдөлмөрийн гэрээ байгуулаагүй тул нягтлан бодох бүртгэлийн анхан шатны баримтын бүрдлийг хангаагүй зөрчлийг "ноцтой зөрчил" гэж үзэх үндэслэлгүй.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2024-03-19, **Дугаар**: 208/МА2024/00017
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх шинжээч томилуулах хүсэлтийг хэрэгт хамааралгүй гэж үзэн татгалзсан, мөн шүүгчээс татгалзах хүсэлтийг шийдвэрлэлгүйгээр үргэлжлүүлсэн нь хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журам зөрчсөн.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр буцаасан.
- **Үндэслэл**: Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 59.3. Анхан шатны шүүх нь хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журмыг ноцтой зөрчсөн, оролцогчийн эрхийг хязгаарласан зөрчил гаргасан.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2024-05-30, **Дугаар**: 001/ШХТ2024/00657
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүх хэрэгт хамааралгүй шинжээчийн дүгнэлт гаргуулах хүсэлтийг хүлээн авахаас татгалзсан нь буруу гэж үзсэн нь үндэслэлгүй бөгөөд шүүгчээс татгалзах хүсэлтийг шийдвэрлэлгүй үргэлжлүүлсэн нь журам зөрчсөн гэх дүгнэлт нь мөн үндэслэлгүй.
- **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр давж заалдах шатны шүүхэд буцаасан.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Давж заалдах шатны шүүхийн "анхан шатны шүүх нотлох баримтыг дутуу бүрдүүлсэн" гэх дүгнэлт нь үндэслэлгүй. Шүүх нь нотлох баримт бүрдүүлэх хүсэлтийг хангах эсэхийг шийдвэрлэхдээ тухайн нотлох баримт нь маргааны үндэслэлд хамааралтай, ач холбогдолтой байдлыг харгалзах ёстой.
- Хариуцагчийн хүссэн шинжээч томилох хүсэлт нь нэхэмжлэгчийн өөр албан тушаалд ажиллаж байсан үеийн баримт тул хэрэгт хамааралгүй, ач холбогдолгүй гэж анхан шатны шүүх үзсэн нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 38.6, 105.1-т нийцсэн.
- Анхан шатны шүүх нь хүсэлтийг хангах эсэхийг өөрөө шийдвэрлэх эрхтэй бөгөөд шүүгчийн захирамжийг учир дутагдалтай гэж давж заалдах шатны шүүх дүгнэхдээ шинжээч томилох шалтгаан, үндэслэл тогтоогдсон эсэх, бусад нотлох баримттай харьцуулсан дүгнэлт хийгээгүй нь үндэслэл муутай.
- Шүүх хуралдааны эхэнд хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч татгалзал байхгүй гэж хэлчихээд, шинжээч томилох хүсэлт шийдвэрлэсний дараа шүүгчээс татгалзсан нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 84 дүгээр зүйл, 91.1 дэх хэсэгт заасан үндэслэлд хамаарахгүй.
- Улсын Дээд шүүхийн нийт шүүгчийн хуралдааны 2023-01-12-ны өдрийн 05 дугаар тогтоолын 3-т зааснаар хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны явцад гаргасан хүсэлтийг шийдвэрлэсэнтэй холбогдуулан татгалзсан нь хуульд заагаагүй үндэслэлд хамаарна.
- Давж заалдах шатны шүүх нь хэргийг бүхэлд нь хянан үзэх үүргээ гүйцэтгээгүй тул хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр буцаах нь зүйтэй.