Тогтоол №10099·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: 2017 оны 02 дугаар сарын 06-07-нд Баянзүрх дүүргийн Велл март худалдааны төвийн 2 давхарт гал гарч, түрээслэгч Ц-ийн эд хөрөнгө шатсан.
- **Нэхэмжлэгч**: Ц нь “Б” ХХК, “В” ХХК-ийг галын аюулгүй байдлыг хангаагүйгээс хохирол учирсан тул 37,234,386 төгрөг гаргуулахыг шаардсан.
- **Хариуцагч**: “Б” ХХК, “В” ХХК нар нь галын шалтгаан, хариуцлагын талаар хууль хяналтын байгууллагын шийдвэр байхгүй, нэхэмжлэгчийн хохирлыг нотлоогүй, хохирлын хэмжээ бодит байдалд нийцэхгүй гэж маргасан.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2020-09-25, **Дугаар**: 182/ШШ2020/02142
- **Шийдвэр**: “В” ХХК-аас 17,180,000 төгрөг гаргуулж, Ц-д олгож, үлдэх нэхэмжлэл болон “Б” ХХК-д холбогдох шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 497.1, 510.1-д зааснаар “В” ХХК нь Велл март худалдааны төвийн өмчлөгчийн хувьд галын аюулгүй байдлыг хангаагүй тул хохирлыг хариуцна. Нэхэмжлэгчийн хохирлын зарим хэсэг баримтаар нотлогдсон.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2021-01-04, **Дугаар**: 64
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч, хариуцагч нар гомдол гаргасан.
- **Гомдлолын шалтгаан**: Нэхэмжлэгчийн хохирлын хэмжээг буруу тооцсон, хаш чулуун орны үнэ үндэслэлгүй гэж маргасан.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн тогтоох хэсгийн 1 дэх заалтыг өөрчилж, “В” ХХК-аас 13,590,000 төгрөг гаргуулж, Ц-д олгож, бусад заалтыг хэвээр үлдээсэн.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 497.1, 510.1, 514.1-д зааснаар нэхэмжлэгч түрээсийн талбайд хаш чулуун ор байрлуулахдаа зөвшөөрөлгүй байсан нь хохирлын хэмжээ нэмэгдэхэд нөлөөлсөн тул хохирлын хэмжээг 50 хувиар бууруулсан.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2021-03-08, **Дугаар**: 64
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Шүүх хэрэглэвэл зохих хуулийг хэрэглээгүй, хэрэглэх ёсгүй хуулийг хэрэглэсэн, нотлох баримтыг буруу үнэлсэн.
- **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалын нэхэмжлэгчийн овгийн үсгийг “Ц”-ээр залруулж, бусад заалтыг хэвээр үлдээж, хариуцагчийн гомдлыг хангахгүй орхисон.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Велл март худалдааны төв “В” ХХК-ийн өмчлөлд байсан бөгөөд галын аюулгүй байдлыг хангах үүргээ зохих ёсоор биелүүлээгүй нь шинжээчийн дүгнэлтээр тогтоогдсон.
- Иргэний хуулийн 497.1, 497.2, 510.1-д заасны дагуу гэм хор учруулсан этгээд үүнийг арилгах үүрэгтэй, гэм буруугүй болохоо нотлоогүй тул “В” ХХК гэм хорыг хариуцан арилгана.
- Галын аюулгүй байдлын тухай хуулийн 17.2.6 болон MNS5390:2004 стандартын 5.1-д заасны дагуу обьектын өмчлөгч нь гал түймрээс хамгаалах үүрэгтэй.
- Нэхэмжлэгч Ц нь өөрийн нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүрэн нотолж чадаагүй тул хэрэгт цугларсан баримтад үндэслэн хохирлын хэмжээг тогтоосон нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 25.2.2, 40.1, 40.2-т нийцсэн.
- Нэхэмжлэгч түрээсийн гэрээний зориулалтыг зөрчиж, түрээслүүлэгчийн зөвшөөрөлгүйгээр хаш чулуун орыг байршуулсан нь гал түймэрт шатсан эд зүйлийн хохирлын хэмжээ нэмэгдэхэд нөлөөлсөн тул Иргэний хуулийн 514.1-д заасны дагуу хохирлын хэмжээг багасгасан нь зөв.
- Эрүүгийн хэрэг, зөрчлийн хэргийг хэрэгсэхгүй болгосон нь хариуцагч “В” ХХК-ийг гэм буруугүй гэж үзэх үндэслэл болохгүй.
- Давж заалдах шатны шүүх нэхэмжлэгчийн овгийн үсгийг ташаа бичсэнийг залруулах шаардлагатай.