Тогтоол №7879·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: М.Бат-Эрдэнэ нь Ус сувгийн удирдах газар ОНӨААТҮГ-т тоног төхөөрөмжийн засварчнаар ажиллаж байгаад үйлдвэрлэлийн ослын улмаас хөлний хугарал авч, хөдөлмөрийн чадвар алдалтыг 60 хувиар тогтоолгосон. Үүнийг үндэслэн ажил олгогч түүнийг ажлаас чөлөөлсөн.
- **Нэхэмжлэгч**: М.Бат-Эрдэнэ нь өөрийгөө эрүүл мэндийн хувьд ажилдаа тэнцэхгүй гэсэн эрх бүхий байгууллагын дүгнэлт гараагүй байхад ажлаас чөлөөлсөн, мөн хуульд заасан хугацааны өмнө мэдэгдээгүй тул ажлаас чөлөөлсөн тушаалыг хүчингүй болгож, ажилд эгүүлэн тогтоон, ажилгүй байсан хугацааны цалин болон нийгмийн, эрүүл мэндийн даатгалын шимтгэлийг гаргуулахыг шаардгдсан.
- **Хариуцагч**: Ус сувгийн удирдах газар ОНӨААТҮГ нь нэхэмжлэгчийн хөдөлмөрийн чадвар алдалтыг 60 хувиар тогтоосон Эмнэлэг хөдөлмөрийн магадлах комиссын шийдвэрийг үндэслэн Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 40.1.2-т заасны дагуу ажлаас чөлөөлсөн нь хууль ёсны. Нэхэмжлэгч эдгэрснийхээ дараа ажилдаа эргэн орох эрх нь нээлттэй тул нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгохыг хүссэн.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2020-03-24, **Дугаар**: 101/ШШ2020/00988
- **Шийдвэр**: Ажил олгогчийн тушаалыг хүчингүй болгож, М.Бат-Эрдэнийг урьд эрхэлж байсан ажилд эгүүлэн тогтоож, ажилгүй байсан хугацааны олговор болох 4,028,284.8 төгрөгийг гаргуулж, нийгмийн болон эрүүл мэндийн даатгалын шимтгэлийг нөхөн төлүүлж, дэвтэрт бичилт хийхийг даалгасан.
- **Үндэслэл**: Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 128.1.2, 128.1.5, 69.1, 46.1, 46.2. Эмнэлэг хөдөлмөрийн магадлах комиссын шийдвэр нь ажилтныг ажилдаа тэнцэхгүй болсон гэж үзэх үндэслэлгүй.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2020-05-20, **Дугаар**: 1106
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх нэхэмжлэгчийн тайлбарыг үл хайхран, нэг талыг барьж, ажилтны эрүүл мэнд, байгууллагын хөдөлмөрийн аюулгүй байдлыг алдагдуулсан шийдвэр гаргасан.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, хариуцагчийн давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхисон.
- **Үндэслэл**: Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 162.4. Эмнэлэг хөдөлмөрийн магадлах комиссын шийдвэр нь ажилтныг засварчны ажлыг хийхэд шууд харшлахыг нотолсон баримт гэж үзэхгүй.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2020-11-20, **Дугаар**: 1106
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүх хэт нэг талыг барьж, нэхэмжлэгчийг эрхэлж байсан хүнд нөхцөлийн ажилд нь эгүүлэн тогтоосон нь түүний эрүүл мэнд болон байгууллагын хөдөлмөрийн аюулгүй байдлыг алдагдуулсан.
- **Шийдвэр**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалыг хэвээр үлдээж, хариуцагчийн гомдлыг хангахгүй орхисон.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Хоёр шатны шүүх хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааг хуульд заасан журмын дагуу явуулж, хэргийн оролцогчийн хуулиар олгогдсон эрхийг зөрчөөгүй, маргаантай үйл баримтад холбогдох хэрэглэвэл зохих хуулийг зөв тайлбарлаж хэрэглэжээ.
- Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 40.1.2-т заасан "ажилтан мэргэжил, ур чадвар, эрүүл мэндийн хувьд гүйцэтгэж байгаа ажил, албан тушаалдаа тэнцэхгүй болсон нь тогтоогдсон" гэдэг нь тухайн ажилтны энэ байдлын талаар салбарын буюу тухайн байгууллагын мэргэжил, ур чадварын түвшин тогтоох комисс, аттестатчиллын комисс болон эмнэлэг хөдөлмөрийн магадлах комиссын албан ёсны дүгнэлт, шийдвэр гарсан байхыг ойлгоно.
- Эмнэлэг хөдөлмөрийн магадлах комиссын шийдвэрээр М.Бат-Эрдэнийн хөдөлмөрийн чадвар алдалтыг 60 хувиар тогтоосон боловч энэ нь түүнийг эрүүл мэндийн хувьд гүйцэтгэж буй ажилдаа тэнцэхгүй болсон гэж үзэх үндэслэлгүй. Учир нь уг актаар ажилтны хөдөлмөрийн нөхцөлийг өөрчлөх, ажлын цагийг богиносгосон эсвэл үүрэгт ажилдаа тэнцэхгүй талаар дүгнэлт гараагүй.
- Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 40.5-д заасан нэг сарын өмнө мэдэгдэх хугацаа нь ажил хүлээлцэх хугацаа бус, харин ажилтанд өөрийн эрүүл мэндийн байдалд тэнцэх өөр ажил эрхлэх боломж олгох, түүний саналыг сонсох, харилцан тохиролцох зэрэг хөдөлмөрийн гэрээг цуцалснаас гарах сөрөг үр дагаврыг багасгахад чиглэгдэнэ.
- Ажил олгогч нь ажилтны эрхэлж буй ажлын хөдөлмөрийн нөхцөл түүний эрүүл мэндийн байдалд тохирох эсэх, хөдөлмөрийн нөхцөлийг зайлшгүй солих шаардлагатай эсэх талаар эрх бүхий байгууллагад хандах, дүгнэлт гаргуулахад энэхүү шийдвэр саад болохгүй.