Тогтоол №5964·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Т.А нь эцэг Г.Т-ээс хүүхдийн тэтгэлэг 14.687.850 төгрөгийг нөхөн гаргуулахыг хүссэн. Г.Т- нь 2001 онд шүүхийн шийдвэрээр Т.А-д тэтгэлэг төлөхөөр болсон боловч өнөөг хүртэл нэг ч төгрөг төлөөгүй гэжээ.
- **Нэхэмжлэгч**: Т.А нь Г.Т-ээс 2001 оноос хойш төлөгдөөгүй хүүхдийн тэтгэлэг 14.687.850 төгрөгийг нөхөн гаргуулах.
- **Хариуцагч**: Г.Т- нь 5.000.000 төгрөгийг төлөхийг зөвшөөрч, үлдэх хэсгээс татгалзсан.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2018-11-23, **Дугаар**: 1212
- **Шийдвэр**: Нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Гэр бүлийн тухай хуулийн 49.1-д заасныг баримтлан, хариуцагч ажил орлоготой байсан эсэх, орлогоо нуун дарагдуулсан, тэтгэлэг төлөхөөс санаатайгаар зайлсхийсэн нь тогтоогдоогүй гэж үзсэн.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2019-01-03, **Дугаар**: 02
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгчийн өмгөөлөгч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрч гомдол гаргасан.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, гомдлыг хангахгүй орхисон.
- **Үндэслэл**: Хүүхдийн тэтгэлэг тогтоосон шүүхийн шийдвэр хүчин төгөлдөр байгаа тул тэтгэлгийг нөхөн гаргуулахаар шийдвэрлэх боломжгүй гэж үзсэн.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2019-02-28, **Дугаар**: 0210/00346
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч Т.А
- **Гомдлолын шалтгаан**: Хоёр шатны шүүх өөр өөр үндэслэлээр нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон нь үндэслэлгүй.
- **Шийдвэр**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалыг өөрчилж, нэхэмжлэлийг хангасан.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлал хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий байх хуулийн шаардлагад нийцээгүй.
- Дархан-Уул аймгийн сум дундын шүүхийн 2001 оны 5 дугаар сарын 10-ний өдрийн 345 дугаар шийдвэрээр Г.Т-аас сар бүр хуульд заасан хэмжээгээр тэтгэлэг гаргуулж, охин Т.А-ийг насанд хүртэл нь тэжээн тэтгүүлэхээр шийдвэрлэсэн нь хүчинтэй байна.
- Т.А нь 2018 оны 3 дугаар сарын 29-нд 18 насанд хүрсэн бөгөөд Иргэний хуулийн 76.1, 78.1.5-д зааснаар шаардах эрх үүссэн.
- Гэр бүлийн тухай хуулийн 26.2.2-т зааснаар хариуцагч Г.Т- нь хүүхдээ тэжээн тэтгэх үүрэгтэйгээс гадна Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 11.1-т зааснаар тэтгэлэг тогтоосон шүүхийн хүчин төгөлдөр шийдвэрийг заавал биелүүлэх учиртай.
- Хариуцагч нэхэмжлэлийг үгүйсгэж буй үндэслэл, тайлбараа нотолж чадаагүй, энэ талаарх баримт хэрэгт авагдаагүй байхад анхан шатны шүүх “...хариуцагч ажил орлоготой байсан эсэх, орлогоо санаатайгаар нуун дарагдуулсан, тэтгэлэг төлөхөөс санаатайгаар зайлсхийсэн болох нь тогтоогдоогүй” гэж үзэн нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгохдоо хуулийг буруу тайлбарлан хэрэглэсэн.
- Давж заалдах шатны шүүх энэхүү алдааг залруулаагүй бөгөөд “...хүүхдийн тэтгэлэг тогтоосон шүүхийн шийдвэр хүчин төгөлдөр байгаа тул тэтгэлгийг нөхөн гаргуулахаар шийдвэрлэх боломжгүй” гэж дүгнэхдээ нэхэмжлэлийн шаардлагыг зөв тодорхойлж чадаагүй.
- Гэр бүлийн хуулийн 49.1-т зааснаар тэтгэлэг төлөгч тэтгэлэг төлөхөөс санаатайгаар зайлсхийсэн, цалин хөлс, бусад орлогоо санаатайгаар нуун дарагдуулсан бол шүүх тэжээн тэтгүүлэгчийн нэхэмжлэлийг үндэслэн төлөгдөөгүй тэтгэлгийг нөхөн төлүүлж болох бөгөөд хариуцагч ажил орлогогүй байсан нь тэтгэлэг төлөхөөс чөлөөлөх үндэслэл болохгүй.
- Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 42.1, 42.2, 42.4-т зааснаар хариуцагч нь тэтгэлэг төлж байснаа нотолж чадаагүй, нэхэмжлэлийн шаардлагыг тооцсон баримтыг үгүйсгэж чадаагүй.
ХуульTech