Тогтоол №5899·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: А.Х нь Д.Өлзийдэлгэрт зээлдүүлсэн 40,000,000 төгрөгийн өрөнд BMW-X5 маркийн автомашиныг тооцон авчээ. З.П тус автомашиныг худалдан авах санал тавьсныг А.Х зөвшөөрч, автомашиныг З.П-ийн нэр дээр шилжүүлэн 40,000,000 төгрөгийг 14 хоногийн дараа өгөхөөр тохиролцсон байна. З.П нь төлбөрөө барагдуулаагүй тул А.Х нь 2017 оны 5 дугаар сарын 11-ний өдөр Д.Өлзийдэлгэр болон З.П нартай Төлбөр барагдуулах тухай гэрээг байгуулж, 2017 оны 5 дугаар сарын 20-ны дотор төлбөрөө төлөх, үүргээ гүйцэтгээгүй тохиолдолд хоног тутамд 0.5 хувийн алданги төлөхөөр тохиролцжээ.
- **Нэхэмжлэгч**: А.Х нь З.П-ээс автомашины үнэ 40,000,000 төгрөг болон 20,000,000 төгрөгийн алданги нийт 60,000,000 төгрөгийг гаргуулахыг шаардсан.
- **Хариуцагч**: З.П нь автомашиныг худалдан авч ашиглаагүй, Д.Өлзийдэлгэрийн хүсэлтээр гэрээнд гарын үсэг зурсан тул нэхэмжлэлийг зөвшөөрөхгүй гэж маргасан.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2018-08-20, **Дугаар**: 183/ШШ2018/01889
- **Шийдвэр**: Хариуцагчаас 60,000,000 төгрөгийг гаргуулж нэхэмжлэгчид олгох.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 243.1, 232.6, 232.4.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2018-10-05, **Дугаар**: 2118
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрсөн.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээх.
- **Үндэслэл**: Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 162.4.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2018-12-07, **Дугаар**: 210/МА2025/00515
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Өвчний улмаас шүүх хуралд оролцож чадаагүй, өмгөөлөгч авах эрхээ хэрэгжүүлээгүй, шүүхийн баримттай танилцаагүй, нэхэмжлэлийн татгалзлаа нотлох баримтуудыг шүүхэд өгөх боломж олгогдоогүй.
- **Шийдвэр**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалыг хэвээр үлдээж, хариуцагчийн гомдлыг хангахгүй орхих.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Нэхэмжлэлийн үндэслэлд дурдсан 2017 оны 5 дугаар сарын 11-ний өдрийн Төлбөр барагдуулах тухай гэрээний агуулгаас үзвэл зохигчийн хооронд Иргэний хуулийн 243.1-д заасан худалдах-худалдан авах гэрээ байгуулагдсан.
- Гэрээг хүчин төгөлдөр бус гэж үзэх үндэслэл тогтоогдоогүй.
- Гэрээний зүйл болох автомашин хариуцагч З.П-ийн эзэмшилд шилжсэн нь хэргийн баримтаар тогтоогдсон бөгөөд хариуцагч үгүйсгэж чадаагүй.
- Хариуцагч нэхэмжлэлээс татгалзаж буй үндэслэл тайлбараа нотолж чадаагүй, энэ талаарх баримт хэрэгт авагдаагүй.
- Хариуцагч гэрээгээр хүлээсэн үүргээ биелүүлээгүй тул нэхэмжлэгч машины үнэ, алданги шаардах эрхтэй.
- Анхан шатны шүүх хариуцагчийн хүсэлтийг хангаж шүүх хуралдааныг хойшлуулсан боловч хариуцагч хүндэтгэн үзэх шалтгаангүйгээр шүүх хуралдаанд ирээгүй байна.
- Анхан шатны шүүх хэргийг хариуцагчийн эзгүйд хянан хэлэлцсэн нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 100.3-г зөрчөөгүй.
- Хариуцагч шүүх хуралдаанд ирсэн мэтээр шийдвэрт дурдсан нь буруу боловч энэ нь хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны ноцтой зөрчилд хамаарахгүй.