2025 - Баянзүрх, Сүхбаатар, Чингэлтэй дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Орон сууц захиалгын гэрээний дагуу төлбөрийн ихэнх хэсгийг төлсөн боловч гүйцэтгэгч компани орон сууцыг улсын комисст хүлээлгэж өгөөгүйгээс үүдэн өмчлөх эрх шилжих боломжгүй болсон. Гүйцэтгэгч компани тухайн орон сууцыг өөр этгээдэд дамжуулан борлуулсан тул гэрээний үүргээ биелүүлээгүй, хэлцлүүдийг хүчин төгөлдөр бус болгож, өмчлөх эрхийг тогтоох, алданги нэхэмжлэх маргаан үүссэн.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Гүйцэтгэгч компани орон сууцыг өөр этгээдэд өндөр үнээр зарж ашиг олох зорилготой тул өмчлөх эрхийг өөрийн нэр дээр шилжүүлж, гэрээний дагуу алданги төлүүлэх шаардлагатай гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Орон сууцыг гуравдагч этгээдэд дамжуулан борлуулсан бөгөөд нэхэмжлэгч нь гэрээний дагуух үүргээ бүрэн гүйцэтгэж чадаагүй гэх байр суурьтай байв.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэв.

• Гүйцэтгэгч компани болон гуравдагч этгээдийн хооронд байгуулсан орон сууц захиалгын гэрээ, захиалагчийн эрхээ шилжүүлэх гэрээ болон гуравдагч этгээд хоорондын бусад хэлцлүүд нь нийтээр хүлээн зөвшөөрөгдсөн зан суртахууны хэм хэмжээнд харшилсан тул Иргэний хууль 56.1.1-д заасны дагуу хүчин төгөлдөр бус хэлцэл гэж үзсэн.
• Гүйцэтгэгч компани нь Иргэний хууль 206.1-д заасан үүргээ тогтоосон газар, хугацаанд, зохих ёсоор шударгаар гүйцэтгэх үүрэгтэй байсан тул нэхэмжлэгчтэй байгуулсан гэрээний үүргээ биелүүлээгүй, бусдад худалдаж зарсан гэж үзсэн.
• Нэхэмжлэгч нь гэрээний ажил гүйцэтгэгчээр тухайн компани нарыг зааж тодорхойлж чадаагүй тул гэрээний 4.2-т заасны дагуу алданги шаардах эрхгүй гэж дүгнэсэн.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Нийтлэг зөвшөөрөгдсөн зан суртахууны хэм хэмжээнд харшилсан хэлцэл нь хүчин төгөлдөр бус байдаг (Иргэний хууль 56.1.1).
• Гүйцэтгэгч нь гэрээний үүргээ зохих ёсоор, шударгаар гүйцэтгэх үүрэгтэй тул үүргээ биелүүлээгүйгээр өөр этгээдэд хөрөнгө борлуулсан нь гэрээний үүрэг биелээгүй гэж үзнэ (Иргэний хууль 206.1).
• Гэрээний талуудын үүрэг, хариуцлагыг тодорхойлсон баримт байхгүй тохиолдолд гэрээний заалтын дагуу алданги нэхэмжлэх эрх үүсэхгүй (Иргэний хууль 4.2).