2025 - Баянзүрх, Сүхбаатар, Чингэлтэй дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Банкны зээлийн маргаан — зээлийн үндсэн төлбөр, хүү болон нэмэгдүүлсэн хүү төлөх үүрэг. Зээлдэгч нар зээлийн эргэн төлөлтийн хуваарийг удаа дараалан зөрчиж, зээлийн хугацааг хэтрүүлсэн тул банк зээлийн үндсэн хүү, хэтэрсэн хугацааны хүү болон гэрээнд заасан нэмэгдүүлсэн хүүг гаргуулах нэхэмжлэл гаргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлдэгч нар гэрээний үүргээ биелүүлээгүй тул зээлийн үндсэн төлбөр, хүү, нэмэгдүүлсэн хүү болон нотариатын зардлыг гаргуулах шаардлагатай гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Хариуцагч нь зээлийн мөнгийг өөрөө хэрэглээгүй, хамтран зээлдэгчээр зөвхөн гэр бүлийн харилцааны улмаас оролцсон тул төлөх боломжгүй, үндсэн зээлдэгчээр төлүүлэх ёстой гэж тайлбарласан.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх зээлийн үндсэн төлбөр, хүү, нэмэгдүүлсэн хүү болон нотариатын зардлын зарим хэсгийг гаргуулах шийдвэр гаргасан.

• Зээлдэгч нар зээлийн гэрээгээр хүлээсэн үүргээ тогтоосон хугацаанд биелүүлээгүй тул үүргээ хууль бус хугацаанд гүйцэтгэсэн гэж үзнэ (Иргэний хууль 206.1, 208.1).
• Зээлийг заасан хугацаанд төлөөгүй тул гэрээнд заасан нэмэгдүүлсэн хүү болон хэтэрсэн хугацааны хүү төлөх үүрэгтэй (Банк, зээлийн үйл ажиллагааны тухай хууль 24, Иргэний хууль 453.1).
• Хариуцагч нар гэрээнд гарын үсэг зурж, хамтран зээлдэгчээр оролцсон тул үүрэг гүйцэтгэгчдийн аль нэг нь үүргийг бүхэлд нь гүйцэтгэх хүртэл тэдний үүрэг хүчин төгөлдөр хэвээр байна (Иргэний хууль 242.3, 242.11).
• Нэхэмжлэгч банк нь зээлийн гэрээний үүрэг биелээгүй тул нэмэлт зардал гарсан тул хариуцагчаас хохирлыг арилгуулах эрхтэй (Иргэний хууль 227.1, 227.3).
• Гэвч нотариатын зардлын бүх хэсэг нь энэхүү маргаантай шууд холбоотой болох нь нотлогдоогүй тул зардлын зарим хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Хамтран зээлдэгч нь гэрээнд гарын үсэг зурсан бол зээлийн үндсэн төлбөр болон хүүг төлөх солиогүй хариуцлага хүлээдэг (Иргэний хууль 242.3, 242.11).
• Зээлдэгч гэрээнд заасан хугацаанд төлбөрөө төлөөгүй тохиолдолд нэмэгдүүлсэн хүү төлөх үүрэг нь гэрээний үндэслэлтэй бөгөөд хууль ёсны (Иргэний хууль 452.2, 453.1).
• Үүрэг гүйцэтгэгч нь гэрээний нэг тал үүргээ зөрчсөн тохиолдолд үүрэг гүйцэтгүүлэгчид учирсан холбогдох зардлыг нөхөн төлөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 227.1, 227.3).