2025 - Баянзүрх, Сүхбаатар, Чингэлтэй дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Зээлийн маргаан — зээлийн гэрээний үүрэг гүйцэтгэх, барьцаа хөрөнгийг хангуулах. Зээлдэгч компани болон батлан даагч нар нь зээлийн үндсэн төлбөр болон хүүгийн төлбөрийг хуваарийн дагуу төлөөгүй тул зээлдүүлэгч банк зээлийн гэрээг цуцалж, зээлийн үлдэгдэл болон нэмэгдүүлсэн хүүг гаргуулж, барьцаа хөрөнгийг хангуулах шаардлага гаргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлдэгч нар зээлийн төлбөрийг хугацаанд нь төлөөгүй, зээлийн гэрээг цуцалсан тул зээлийн үндсэн төлбөр, хүү, нэмэгдүүлсэн хүү болон даатгалын төлбөрийг гаргуулж, үүргээ барьцаа хөрөнгө болон батлан даагчдын эд хөрөнгөөр хангуулах ёстой гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Зээлийн шимтгэл болон үндэслэлгүй суутгагдсан төлбөрийг буцаан авах, мөн ипотекийн гэрээг хүчин төгөлдөр бус хэлцэлд тооцон барьцаа хөрөнгийг чөлөөлүүлэх талаар сөрөг нэхэмжлэл гаргасан.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх зээлийн гэрээний үүрэг гүйцэтгэх, барьцаа хөрөнгөөр хангуулах нэхэмжлэлийг үндэслэлтэй гэж үзэн шийдвэрлэсэн, харин сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагуудыг хэрэгсэхгүй болгосон.

• Зээлдэгч нар зээлийн төлбөрийг 222 хоног хэтрүүлэн төлөөгүй байсан тул зээлийн гэрээг цуцалж, зээлийн үлдэгдэл болон хүүг гаргуулж, үүргээ барьцаа хөрөнгө болон батлан даагчдын эд хөрөнгөөр хангуулах нь үндэслэлтэй (Иргэний хууль 451.1, 453.1).
• Ипотекийн гэрээг хүчин төгөлдөр бус хэлцэлд тооцох шаардлага үндэслэлгүй байсан тул сөрөг нэхэмжлэлийн хүсэлтийг хэрэгсэхгүй болгосон (Иргэний хууль 56.1.8).
• Зээлийн шимтгэл болон суутгагдсан төлбөрийг буцаан авах тухай сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлага нотогдсон баримтгүй тул хэрэгсэхгүй болгосон.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Зээлдэгч зээлийн төлбөрөө хугацаанд нь төлөөгүй, эсхүл зээлдүүлэгчийн нэг талын санаачилгаар гэрээ цуцлагдсан тохиолдолд зээлийг бүрэн эргүүлэн төлөх хүртэлх хугацаанд үндсэн хүү болон гэрээнд заасан нэмэгдүүлсэн хүүг төлөх үүрэг хүлээдэг (Банк, эрх бүхийн хуулийн этгээдийн мөнгөн хадгаламж, мөнгөн хөрөнгийн шилжүүлэг, үйл ажиллагааны тухай хууль 21.2).
• Зээлийн гэрээний үүрэг гүйцэтгэлийг хангуулахын тулд барьцаа хөрөнгө болон батлан даагчдын эд хөрөнгө, мөнгөөр хангуулах нь хууль ёсны эрх юм (Иргэний хууль 175.1, 458.1).
• Сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлага нь үндэслэлтэй болохын тулд хэлцлийг хүчин төгөлдөр бус хэлцэлд тооцох эсвэл төлбөрийн зөрүүг нотлох баримт байх ёстой (Иргэний хууль 56.1.8).