2025 - Баянгол, Хан-Уул, Сонгинохайрхан дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүх ийн Шийдвэр

Үйл явдал

Үндэслэлгүйгээр хөрөнгөжих — үл хөдлөх эд хөрөнгө худалдах гэрээний урьдчилгаа төлбөрийг буцаан авах маргаан. Нэхэмжлэгч нь үл хөдлөх эд хөрөнгө худалдан авах тохиролцооны хүрээнд хариуцагч нарт нийт 30 сая төгрөгийн урьдчилгаа төлбөр шилжүүлсэн боловч гэрээний дагуу хөрөнгө худалдаж авах боломжгүй болсон тул уг мөнгийг буцаан авахыг шаардсан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Хариуцагч нар хөрөнгийн барьцааны хэмжээг буруу мэдээлж, төөрөгдүүлэн урьдчилгаа төлбөр авсан тул үндэслэлгүйгээр хөрөнгөжсөн гэж үзэн мөнгийг буцаан авахыг шаардсан.
• Хариуцагч: Талуудын хооронд худалдах, худалдан авах гэрээний харилцаа үүссэн бөгөөд нэхэмжлэгч барьцаатай байдлыг мэдэж байсан, мөн нэхэмжлэлийг гаргах хугацаа хэтэрсэн гэж үзэн шаардлагыг хүлээн зөвшөөрөөгүй.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэв. Хариуцагч нар урьдчилгаа төлбөр болох 30 сая төгрөгийг хүлээн авсан нь маргаагүй боловч, прокурорын газраас гэмт хэргийн шинжгүй, иргэний маргаан гэж үзэн хэргийг хаасан тогтоол 2019 оны 7 дугаар сарын 30-ны өдөр гарсан тул Иргэний хууль 75.2.1-д заасан гэрээний үүрэгтэй холбоотой шаардлага гаргах хөөн хэлэлцэх гурван жилийн хугацаа дууссан байна. Мөн нэхэмжлэгч нь хариуцагч нараас уг мөнгийг шаардсан нотлох баримт гаргаж ирүүлээгүй тул Иргэний хууль 492.1, 492.2-т заасны дагуу хөрөнгийг буцаан шаардах эрх нь хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан үед хасагдах тул нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гэрээний үүрэгтэй холбоотой шаардлага гаргах хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан тохиолдолд үүрэг гүйцэтгэгч үүрэг гүйцэтгэхээс татгалзах эрхтэй (Иргэний хууль 75.2.1, 82.1).
• Хөөн хэлэлцэх хугацаа өнгөрсөн тохиолдолд бусдад шилжүүлсэн хөрөнгийг буцаан шаардаж болохгүй (Иргэний хууль 492.1, 492.2).
• Хариуцагч нар урьдчилгаа төлбөрийг хамтран хүлээн авсан бол үүрэг гүйцэтгүүлэгч нь үүрэг гүйцэтгэгчдийг хамтран үүрэг гүйцэтгэгч гэж үзнэ (Иргэний хууль 242.1).