Орхон аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүх /Иргэний хэрэг/ийн Шийдвэр

Үйл явдал

Худалдах-худалдан авах болон арилжааны гэрээ — зээлээр бараа борлуулсан төлбөр болон гэрээний дагуу тооцох алданги төлбөр гаргуулах маргаан. Нэхэмжлэгч компани нь хариуцагч талтай бараа бүтээгдэхүүн зээлээр худалдах, худалдан авах гэрээ байгуулж, тодорхой хэмжээний барааг нийлүүлсэн боловч хариуцагч тал төлбөрөө төлөхгүй, харилцаа холбоо тасалдуулсан тул үлдэгдэл төлбөр болон алданги гаргуулах нэхэмжлэл гаргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлээр нийлүүлсэн барааны үнийн дүн болон гэрээнд заасан 0,3 хувийн алданги төлбөрийг гаргуулах шаардлагатай гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Төлбөрийн гүйлгээний баримтууд зөрж байгаа, зарим гүйлгээ нь барааны үнэ биш нотариатын хураамж болох зэрэг үндэслэлээр сөрөг нэхэмжлэл гаргаж, төлбөрөө хөнгөлөх эсвэл хэрэгсэхгүй болгохыг шаардсан.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хангаж, үлдэгдэл төлбөр болон сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэв.

• Хариуцагч тал гэрээний дагуу бараа хүлээн авсан боловч төлбөрөө гүйцэтгэхгүй байсан тул гэрээний үүрэг биелүүлж, үлдэгдэл төлбөрийг төлөх үүрэгтэй гэж үзсэн.
• Нэхэмжлэгч талаас бараа буцаасан баримт болон төлөгдсөн гүйлгээний баримтуудыг харьцуулан тооцоолол хийсэн тул үлдэгдэл төлбөрийн дүнг тогтоосон.
• Хариуцагч талын сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлага үндэслэлгүй тул хэрэгсэхгүй болгосон, учир нь нэхэмжлэгч тал бараа нийлүүлснийг баталгаажуулсан баримт, төлбөрийн гүйлгээний баримтуудтай тохирч байгаа.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гэрээгээр тохиролцсон нөхцөлийн дагуу барааг хүлээн авсан боловч төлбөрөө төлөөгүй тохиолдолд гүйцэтгэхгүй үүргийн үнийн дүнгийн хувь хэмжээгээр алданги тооцох эрхтэй (Иргэний хууль).
• Талууд гэрээний дагуу барааг хүлээн авсан, төлбөрийн гүйлгээ хийсэн баримтууд нь тодорхой байгаа тул гэрээний үүрэг биелүүлэлт хийх ёстой (Иргэний хууль).
• Нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж буй хэсэгт улсын тэмдэгтийн хураамжийг хариуцагчаас гаргуулж, бусад хэсэгт төлсөн хураамжийг Төрийн сангийн орлогод хэвээр үлдээх ёстой (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 60, 70, 73).