2025 - Баянгол, Хан-Уул, Сонгинохайрхан дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүх ийн Шийдвэр

Үйл явдал

Зээлийн гэрээний үүрэг биелүүлээгүй тул үндсэн зээл болон хүүгийн төлбөр гаргуулах иргэний хэрэг. Ажил олгогч компани ажилтнаа тогтвортой ажиллуулах зорилгоор урт хугацааны зээл олгосон бөгөөд ажилтан нь тогтоосон хугацаанаас өмнө ажлаас гарсан тул гэрээний дагуу хүүгийн өндөр хэмжээгээр төлөх үүргээ зөрчсөн гэж маргаан үүсэв.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Ажилтан нь тогтоосон хугацаанаас өмнө ажлаас гарсан тул зээлийн гэрээний дагуу үндсэн зээл болон сар бүрийн өндөр хүүг гаргуулна гэж үзэв.
• Хариуцагч: Эрүүл мэндийн шалтгааны улмаас ажлаас чөлөөлөгдсөн бөгөөд ажил олгогч тал хүндэтгэн үзэх шалтгааныг хүлээн авч, зээлийн үүргээс бүрэн чөлөөлсөн гэж үзэв.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэсэгчилэн хангаж, хүүгийн төлбөрийг бууруулж шийдвэрлэв. Хариуцагч нь эрүүл мэндийн шалтгааны улмаас хөдөлмөрийн гэрээг харилцан тохиролцож цуцалсан тул энэ нь зээлийн гэрээний хүүг бүрэн гаргуулах бус, харин хүүг бууруулах, хөнгөвчлөх үндэслэл болно гэж үзэв (Хөдөлмөрийн тухай хууль 78). Мөн Монгол Улсын Үндсэн хуульд иргэн хүн ажил мэргэжлээ чөлөөтэй сонгох, эрүүл мэндийг хамгаалах эрхтэй тул эрүүл мэндийн шалтгаанаар ажлаа солих эрхийнхээ дагуу ажлаас чөлөөлөгдсөн нь иргэний үндсэн эрхээ эдэлж буйтай холбоотой тул гэрээний хариуцлагыг бүрэн хүлээлгэх боломжгүй гэж дүгнэв. Иймд зээлийн хүүгийн тооцооллыг 45 сараар биш, харин хүндэтгэн үзэх шалтгааныг харгалзан бууруулж, үндсэн зээл болон тодорхой хэмжээний хүүг гаргуулахаар шийдвэрлэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Эрүүл мэндийн шалтгааны улмаас хөдөлмөрийн гэрээг харилцан тохиролцож цуцлах нь зээлийн гэрээний хүүг бууруулах, хөнгөвчлөх үндэслэл болно (Хөдөлмөрийн тухай хууль 78).
• Иргэн эрүүл мэндийн эрхээ хамгаалах зорилгоор ажил мэргэжлээ солих эрхийнхээ дагуу ажлаас чөлөөлөгдсөн бол энэ нь иргэний үндсэн эрхтэй холбоотой тул гэрээний хариуцлагыг бүрэн хүлээлгэх боломжгүй (Үндсэн хууль).
• Нотлох баримтыг тал бүрээс нь харьцуулан үнэлэхдээ хүндэтгэн үзэх шалтгааныг харгалзан үзэх ёстой (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 40).