Тогтоол №10393·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: О нь сумын Засаг даргаар ажиллаж байхдаа Засаг даргын Тамгын газрын дарга Э-ийг ажлаас халсан. Захиргааны хэргийн шүүх энэхүү шийдвэрийг хууль бус хэмээн тогтоож, Э-ийг ажилд нь эгүүлэн тогтоож, ажилгүй байсан хугацааны цалинд 6,666,181 төгрөгийг Тамгын газрын төсвөөс олгохоор шийдвэрлэсэн. Ингэснээр төрд учирсан хохирлыг буруутай албан тушаалтнаар нөхөн төлүүлэхээр Т, Г нар нэхэмжлэл гаргасан.
- **Нэхэмжлэгч**: Т, Г нар О-гээс хууль бус шийдвэрийн улмаас төрд учирсан 6,666,181 төгрөгийг гаргуулах.
- **Хариуцагч**: О нь өөрт олгогдсон эрх хэмжээнийхээ хүрээнд шийдвэр гаргасан бөгөөд Засаг даргын ажлаа хүлээлгэн өгсөн тул шүүхэд өөрийн гаргасан шийдвэрийг бүрэн хамгаалах боломжгүй байсан. Мөн Төрийн албаны тухай хуулийн 50.1-д заасан үндэслэл нь Иргэний хуулийн 498.2, 498.5-д заасантай зөрчилдөж байгаа тул нэхэмжлэлийг зөвшөөрөхгүй.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2023-06-27, **Дугаар**: 133/ШШ2023/00338
- **Шийдвэр**: Хариуцагч О-с 6,666,181 төгрөгийг гаргуулж Т-д олгож, улсын тэмдэгтийн хураамжид 121,609 төгрөгийг улсын орлогод оруулах.
- **Үндэслэл**: Төрийн албаны тухай хуулийн 50.1-д заасныг баримтлан хариуцагчийн хууль бус шийдвэрийн улмаас төрд хохирол учирсан нь тогтоогдсон.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2023-10-11, **Дугаар**: 215/МА2023/00030
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр хууль зүйн үндэслэлгүй.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, хариуцагчийн давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхих.
- **Үндэслэл**: Анхан шатны шүүхийн дүгнэлт зөв.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2024-01-16, **Дугаар**: 210/МА2024/00003
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүх хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн.
- **Шийдвэр**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалд өөрчлөлт оруулж, хариуцагч О-с 4,497,665 төгрөгийг гаргуулж, нэхэмжлэлийн үлдэх хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Хоёр шатны шүүх хэргийн үйл баримтын талаар адил дүгнэлт хийж, Төрийн албаны тухай хуулийн 50.1, 50.2-т заасан зохицуулалт нь нэхэмжлэгчийн шүүхэд нэхэмжлэл гаргах эрхийг тодорхойлсон гэж зөв дүгнэсэн.
- Гэвч иргэнээс хохирол шаардсан нэхэмжлэлд хариуцагчийн хариуцлага хүлээх, нэхэмжлэгчийн шаардах эрхийн үндэслэлийг Иргэний хуулийн холбогдох заалтаар зохицуулсан байхад хоёр шатны шүүх хэрэглэвэл зохих хуулийг хэрэглээгүй, хууль хэрэглээний алдаа гаргасан.
- Иргэний хуулийн 498.2, 498.5, 497.1, 510.1-д заасны дагуу гэм хор учруулсан этгээд уг гэм хорыг хариуцан арилгах үүрэгтэй.
- Хариуцагч О-гийн хууль бус шийдвэрийн улмаас төрд хохирол учирсан нь тогтоогдсон.
- О нь Э-ийн нэхэмжлэлтэй хэргийг шийдвэрлэхээс өмнө буюу 2021-11-10-ны өдөр үүрэгт ажлаасаа чөлөөлөгдсөн нь түүнд хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагаанд оролцож, өөрийн үйлдлийн гэм буруугийн талаар дүгнэлт хийх, залруулах боломжгүй нөхцөл байдал үүссэн.
- Иймд хохирлын хэмжээг О-г ажлаас чөлөөлөгдсөн 2021-11-10-ны өдрийг хүртэл хугацаагаар тооцож, 2021-09-02-ны өдрөөс эхлэн 56 хоногоор 4,497,665 төгрөгийг хариуцагчаас гаргуулах нь зүйтэй.