2025 - Баянзүрх, Сүхбаатар, Чингэлтэй дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Гэм хор учруулснаас гаргуулсан эд хөрөнгийн хохирол — төрийн албан хаагч ажилчдаа хууль бусаар ажлаас халсан, улмаар тэднийг эгүүлэн томилох, ажилгүй байсан хугацааны цалин хөлс, нийгмийн даатгалын шимтгэлийг төрийн мөнгөн хөрөнгөөс олгосон. Түр орлон гүйцэтгэгч байсан албан тушаалтан хэд хэдэн ажилтан, мэргэжилтнийг төрийн албанаас халсан бөгөөд дараа нь шүүхийн шийдвэрээр тэднийг эгүүлэн томилж, ажилгүй байсан хугацааны цалин хөлс болон даатгалын шимтгэлийг төрийн төсвөөс олгосон байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Төрийн албан тушаалтны буруутай үйлдлээр төрд учирсан хохирлыг тухайн этгээдээс нөхөн төлүүлнэ гэж үзэн, ойролцоогоор 98 сая төгрөгийн хохирлыг гаргуулах хүсэлт гаргасан.
• Хариуцагч: [Шүүх хуралдаанд оролцоогүй тул эсрэг байр суурь илэрхийлэгдээгүй]

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх хариуцагчийн төрд учирсан хохирлыг нөхөн төлүүлэх үндэслэлтэй гэж үзэн, нэхэмжлэгчийн шаардлагыг бүрэн хангаж шийдвэрлэв. Хариуцагч түр орлон гүйцэтгэгчээр ажиллах хугацаандаа ажилтан, мэргэжилтнүүдийг хууль бусаар ажлаас халсан нь шүүхийн хүчин төгөлдөр шийдвэрээр тогтоогдсон тул энэ нь төрийн албан хаагчийн албан үүргээ зөрчсөн гэм буруутай үйлдэл гэж үзлээ. Улмаар шүүхийн шийдвэрээр эгүүлэн томилогдсон ажилчдад ажилгүй байсан хугацааны цалин хөлс болон нийгмийн даатгалын шимтгэлийг төрийн мөнгөн хөрөнгөөс олгосон нь төрд бодит хохирол учруулсан баримт болсон тул хариуцагч уг хохирлыг нөхөн төлөх үүрэгтэй гэж дүгнэв. Ингэхдээ гэм хорыг арилгасан байгууллага өөрт учирсан хохирлыг гэм буруутай этгээдээс шаардаж гаргуулах эрхтэй тул нэхэмжлэгч төрийн төлөөлөгч нь хариуцагчаас хохирлыг нөхөн төлүүлэх эрхтэй байна (Иргэний хууль 498.5).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Төрийн албан хаагч албан үүргээ зөрчсөн гэм буруутай үйлдэл/үйл дехүйлээр бусдад гэм хор учруулсан бол уг гэм хорыг түүний ажиллаж байгаа хуулийн этгээд буюу төр хариуцан арилгана (Иргэний хууль 498.2).
• Гэм хор учруулсан этгээд уг гэм хорыг арилгахдаа өмнө байсан байдалд нь сэргээх буюу учирсан хохирлыг мөнгөөр нөхөн төлөх ёстой (Иргэний хууль 510.1).
• Төрийн албан тушаалтан төрийн албан тушаалыг хууль бусаар томилсон, чөлөөлсөн, халсан нь шүүх тогтоосон бол төрд учирсан хохирлыг уг шийдвэрийг гаргасан буруутай албан тушаалтнаар нөхөн төлүүлнэ (Төрийн албан албан тушаалын тухай хууль 50.1).